II SAB/Wr 778/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę N. F. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżąca domagała się kontroli bezczynności, grzywny i zasądzenia sumy pieniężnej. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, powołując się na przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które miały zawieszać bieg terminów i wyłączać możliwość skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania. Sąd, analizując przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które wielokrotnie przedłużano, odwołał się do najnowszego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA uznał, że dalsze przedłużanie zawieszenia terminów po 30.06.2024 r. jest niezgodne z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji, naruszając prawo do sądu. Sąd we Wrocławiu podzielił to stanowisko, uznając, że nadzwyczajne okoliczności nie uzasadniają już ograniczenia prawa do sądu. Stwierdzono, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, ponieważ nie podjął żadnych czynności procesowych po złożeniu wniosku, naruszając zasady k.p.a. dotyczące szybkości postępowania. Jednocześnie uznano, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Sąd zobowiązał organ do wydania aktu w terminie 30 dni, oddalił dalszą część skargi i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOrzeczenie jest istotne dla interpretacji przepisów o pomocy obywatelom Ukrainy w kontekście prawa do sądu i konstytucyjnych gwarancji ochrony prawnej, szczególnie po 30.06.2024 r.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zawieszeniem terminów w sprawach cudzoziemców i ewolucją orzecznictwa NSA w tym zakresie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, wprowadzające zawieszenie biegu terminów i wyłączające możliwość skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania, mogą być stosowane po 30.06.2024 r. w kontekście prawa do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dalsze przedłużanie zawieszenia terminów po 30.06.2024 r. jest niezgodne z Konstytucją (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3), naruszając prawo do sądu, dlatego należy odmówić zastosowania tych przepisów.
Uzasadnienie
NSA uznał, że ponad dwuletni okres obowiązywania przepisów ograniczających prawo do sądu jest nieproporcjonalny i nieuzasadniony nadzwyczajnymi okolicznościami, które powinny mieć charakter epizodyczny. Długotrwałe ograniczenie prawa do sądu jest sprzeczne z Konstytucją.
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, mimo przepisów zawieszających bieg terminów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda dopuścił się bezczynności, ponieważ nie podjął żadnych czynności procesowych po złożeniu wniosku, naruszając zasady k.p.a. dotyczące szybkości postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nawet jeśli istnieją przepisy szczególne dotyczące terminów, organ administracji jest zobowiązany do działania bez zbędnej zwłoki i niezwłocznego weryfikowania wniosku, zgodnie z ogólnymi zasadami k.p.a. Brak podjęcia jakichkolwiek czynności po złożeniu wniosku świadczy o bezczynności.
Czy bezczynność organu w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Odpowiedź sądu
Nie, bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistego, ewidentnego i drastycznego naruszenia przepisów. W tej sprawie, biorąc pod uwagę ewolucję orzecznictwa NSA dotyczącą przepisów o pomocy obywatelom Ukrainy, nie można mówić o rażącym naruszeniu.
Przepisy (43)
Główne
u.o.c. art. 112a § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 112a § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.p.o.u. art. 100c § 1
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100c § 2
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100c § 3
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100c § 4
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100d § 1
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100d § 2
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100d § 3
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.p.o.u. art. 100d § 4
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
k.p.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 37 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.c. art. 106 § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 106 § 2a
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
k.p.a. art. 112a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 52 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. MS z 22.10.2015 art. 14 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, przedłużające zawieszenie terminów i wyłączające skargę na bezczynność, stały się nieproporcjonalne i niezgodne z Konstytucją po 30.06.2024 r. • Organ administracji ma obowiązek działać bez zbędnej zwłoki i niezwłocznie weryfikować wnioski, nawet jeśli istnieją przepisy szczególne dotyczące terminów.
Odrzucone argumenty
Argument Wojewody, że przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy wyłączają możliwość skargi na bezczynność i zawieszają bieg terminów, był nieskuteczny w świetle nowej wykładni NSA i Konstytucji.
Godne uwagi sformułowania
nadzwyczajne okoliczności nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu – przedłużenia obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po dniu 30.06.2024 r. • rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1-4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości -bezczynności bądź przewlekłego działania organu jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • Wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych może bowiem prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko "szczególne" - dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności, lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu.
Skład orzekający
Wojciech Śnieżyński
przewodniczący sprawozdawca
Adam Habuda
członek
Władysław Kulon
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Orzeczenie jest istotne dla interpretacji przepisów o pomocy obywatelom Ukrainy w kontekście prawa do sądu i konstytucyjnych gwarancji ochrony prawnej, szczególnie po 30.06.2024 r."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zawieszeniem terminów w sprawach cudzoziemców i ewolucją orzecznictwa NSA w tym zakresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego - prawa do sądu w kontekście przepisów specustawy, które miały ograniczać dostęp do wymiaru sprawiedliwości. Pokazuje, jak sądy interpretują i stosują Konstytucję w obliczu zmian legislacyjnych.
“Prawo do sądu ważniejsze niż specustawa? WSA odmawia zastosowania przepisów ograniczających dostęp do wymiaru sprawiedliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.