Orzeczenie · 2022-11-04

II SA/Wa 680/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2022-11-04
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejakta postępowania przygotowawczegokodeks postępowania karnegoustawa o dostępie do informacji publicznejprawo do informacjiograniczenie prawalex specialisorzecznictwo

Sprawa dotyczyła wniosku Z.S. o udostępnienie dokumentów z akt zakończonego postępowania przygotowawczego na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.). Prokurator Okręgowy odmówił udostępnienia, ale Prokurator Regionalny uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając, że dostęp do takich dokumentów regulują przepisy Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.), a nie u.d.i.p. Skarżący zarzucił naruszenie prawa do informacji publicznej, konstytucyjnych i międzynarodowych praw do wolności słowa oraz przepisów k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.d.i.p., przepisy tej ustawy nie naruszają innych ustaw określających odmienne zasady dostępu do informacji. W ocenie Sądu, przepisy art. 156 § 5 i § 5b k.p.k. regulują w sposób wyczerpujący dostęp do akt postępowań przygotowawczych, zarówno w toku, jak i po ich zakończeniu, i stanowią przepisy szczególne wyłączające stosowanie u.d.i.p. Sąd odwołał się do uchwały NSA I OPS 7/13 oraz orzecznictwa wskazującego, że przepisy k.p.k. są lex specialis w stosunku do u.d.i.p. w zakresie dostępu do akt spraw karnych. Sąd uznał również, że ograniczenie dostępu do akt w tym trybie jest uzasadnione i nie narusza konstytucyjnych ani międzynarodowych praw do informacji i wolności słowa, ponieważ prawo to nie jest absolutne i może podlegać ograniczeniom w celu ochrony ważnych interesów. Sąd nie znalazł podstaw do skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie prymatu przepisów k.p.k. nad ustawą o dostępie do informacji publicznej w zakresie dostępu do akt postępowań przygotowawczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie dostępu do akt postępowań przygotowawczych w sprawach karnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy Kodeksu postępowania karnego regulujące dostęp do akt zakończonych postępowań przygotowawczych stanowią przepisy szczególne wyłączające stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy k.p.k. stanowią przepisy szczególne, które w sposób wyczerpujący regulują zasady dostępu do akt postępowań przygotowawczych i tym samym wyłączają stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 1 ust. 2 u.d.i.p. oraz orzecznictwo NSA, zgodnie z którym przepisy innych ustaw określające odmienne zasady dostępu do informacji publicznej wyłączają stosowanie u.d.i.p. w zakresie, w jakim się z nią nie godzą. Przepisy k.p.k. dotyczące dostępu do akt postępowań przygotowawczych są uznawane za takie przepisy szczególne.

Czy ograniczenie dostępu do akt zakończonego postępowania przygotowawczego na podstawie przepisów k.p.k. narusza prawo do informacji publicznej gwarantowane przez Konstytucję RP oraz międzynarodowe akty prawne (MPPOiP, EKPC)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ograniczenie to jest dopuszczalne i nie narusza wskazanych przepisów, ponieważ prawo do informacji nie jest absolutne i może być ograniczane w celu ochrony ważnych interesów państwa lub praw innych osób, zgodnie z wymogami konstytucyjnymi i międzynarodowymi.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że prawo do informacji publicznej może być ograniczane na podstawie art. 61 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 2 EKPC i art. 19 ust. 3 MPPOiP. Ograniczenia te muszą być przewidziane ustawą i konieczne w demokratycznym państwie. Przepisy k.p.k. spełniają te wymogi, a ich celem jest ochrona materiałów w sprawach, które nie są zakończone merytorycznie lub mogą zostać podjęte w przyszłości.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Z.S. na decyzję Prokuratora Regionalnego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania.

Przepisy (18)

Główne

k.p.k. art. 156 § 5b

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego

u.d.i.p. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

k.p.k. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 156 § 5

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 61 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

PPSA art. 138 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 33 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy k.p.k. (art. 156 § 5 i 5b) stanowią przepisy szczególne wyłączające stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej do akt zakończonych postępowań przygotowawczych. • Ograniczenie dostępu do akt w trybie k.p.k. jest zgodne z Konstytucją RP i prawem międzynarodowym, gdyż prawo do informacji nie jest absolutne i może być ograniczane w uzasadnionych przypadkach.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie przepisów k.p.k. narusza prawo do informacji publicznej gwarantowane przez art. 61 Konstytucji RP. • Ograniczenie dostępu do akt narusza art. 19 ust. 2 MPPOiP i art. 10 ust. 1 EKPC. • Prokurator Regionalny naruszył przepisy k.p.a. dotyczące uzasadnienia decyzji (odwołanie do nieistniejącego przepisu, oparcie na projekcie ustawy). • Niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi • przepisy k.p.k. regulują w sposób zupełny zasady dostępu do akt postępowania karnego i znajdujących się w nich informacji publicznych • prawo do informacji publicznej ze swej natury nie jest prawem absolutnym i może być ograniczone • nie istnieje formuła zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji "za wszelką cenę"

Skład orzekający

Karolina Kisielewicz

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Góraj

członek

Danuta Kania

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu przepisów k.p.k. nad ustawą o dostępie do informacji publicznej w zakresie dostępu do akt postępowań przygotowawczych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie dostępu do akt postępowań przygotowawczych w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście postępowań karnych, co jest istotne dla prawników i obywateli zainteresowanych transparentnością działań organów ścigania.

Czy akta prokuratorskie są dostępne dla każdego? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst