Orzeczenie · 2026-07-09

II SA/Sz 91/26Poinformowanie ZUS o naruszeniu prawa świadczenie wychowawcze

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2026-07-09
NSAUbezpieczenia społeczneŚredniawsa
świadczenie wychowawczeZUSterminyprzewlekłość postępowaniauzasadnienie decyzjiKodeks postępowania administracyjnegozasady ogólnenaruszenie prawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę I. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 grudnia 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję ZUS odmawiającą przyznania świadczenia wychowawczego za okres od 1 czerwca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. Sąd uznał, że postępowanie prowadzone przez ZUS oraz Prezesa ZUS naruszyło istotnie przepisy procesowe, w tym terminy określone w art. 35 k.p.a., oraz art. 36 k.p.a. poprzez brak informowania strony o przyczynach zwłoki. Dodatkowo, uzasadnienie decyzji Prezesa ZUS było wadliwe, ograniczając się do opisu przebiegu sprawy bez wyjaśnienia przyczyn rozstrzygnięcia i ustosunkowania się do zarzutów. Sąd podkreślił naruszenie podstawowych zasad KPA (art. 7, 8 § 1, 9, 11, 12) oraz zasad Europejskiego kodeksu dobrej praktyki administracyjnej, a także naruszenie zasad konstytucyjnych (art. 2, 7). W związku z tym, Sąd postanowił poinformować Prezesa ZUS o istotnym naruszeniu prawa, aby zapobiec podobnym naruszeniom w przyszłości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Naruszenie przez organy administracji publicznej terminów procesowych, brak informowania stron o przyczynach zwłoki oraz wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego przypadku świadczenia wychowawczego, ale zasady dotyczące procedury są uniwersalne dla postępowań administracyjnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy naruszenie terminów procesowych i brak informowania strony o przyczynach zwłoki przez organ administracji publicznej stanowi istotne naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie terminów procesowych, brak informowania strony o przyczynach zwłoki oraz wadliwe uzasadnienie decyzji stanowią istotne naruszenie prawa, naruszające zasady KPA i konstytucyjne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że długotrwałe postępowanie ZUS i Prezesa ZUS, brak informowania strony o przyczynach zwłoki oraz wadliwe uzasadnienie decyzji naruszają podstawowe zasady KPA i zasady konstytucyjne, co uzasadnia poinformowanie organu o istotnym naruszeniu prawa.

Czy uzasadnienie decyzji organu administracji publicznej musi zawierać nie tylko opis przebiegu sprawy, ale także wyjaśnienie przyczyn rozstrzygnięcia i ustosunkowanie się do zarzutów strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie decyzji powinno wyjaśniać stronie ze wskazaniem podstawy prawnej przyczyny podjęcia rozstrzygnięcia oraz zawierać ustosunkowanie się do zarzutów odwołania, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że uzasadnienie decyzji nie może ograniczać się do opisu stanu faktycznego, ale musi zawierać merytoryczne wyjaśnienie podstaw podjętego rozstrzygnięcia i odniesienie się do argumentów strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Inne
poinformowano organ o istotnym naruszeniu prawa

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 35

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie terminów załatwiania spraw.

k.p.a. art. 36

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania strony o przyczynach zwłoki i nowym terminie załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek rozpoznania lub przekazania ponaglenia.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

PPSA art. 155 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wydania postanowienia o poinformowaniu organu o istotnym naruszeniu prawa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ terminów procesowych. • Brak informowania strony o przyczynach zwłoki w postępowaniu. • Wadliwe uzasadnienie decyzji organu. • Naruszenie zasad Kodeksu postępowania administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

poinformować Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o istotnym naruszeniu prawa zaistniałym w działaniu organu • organ naruszył w sposób istotny przepisy procesowe • naruszając art. 37 k.p.a. • naruszyli terminy, wynikające z art. 35 k.p.a. • Uzasadnienie decyzji nie może ograniczyć się wyłącznie do opisania przebiegu sprawy, lecz powinno wyjaśnić stronie ze wskazaniem podstawy prawnej przyczyn podjęcia rozstrzygnięcia oraz zawierać ustosunkowanie się do zarzutów odwołania. • naruszyło podstawowe zasady wynikające z Kodeksu postępowania administracyjnego • narusza to podstawowe zasady konstytucyjne

Skład orzekający

Marzena Iwankiewicz

przewodniczący

Katarzyna Sokołowska

członek

Joanna Wojciechowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie przez organy administracji publicznej terminów procesowych, brak informowania stron o przyczynach zwłoki oraz wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku świadczenia wychowawczego, ale zasady dotyczące procedury są uniwersalne dla postępowań administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowe problemy z przewlekłością postępowań administracyjnych i wadliwością uzasadnień, co jest częstym problemem dla obywateli i prawników.

“ZUS zwlekał z decyzją i źle ją uzasadnił? Sąd wskazuje na istotne naruszenie prawa.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst