II SA/Ke 11/26Brak interesu prawnego w sprawie warunków zabudowy 14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Kielce odmawiającą uchylenia decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wielorodzinnego budynku mieszkalnego z usługami. Skarżący domagał się wznowienia postępowania, argumentując, że bez własnej winy nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu, a jego nieruchomość, oddalona o 15 metrów, jest narażona na negatywne oddziaływania inwestycji (zacienienie, hałas, utrata prywatności). Organy administracji, w tym SKO, uznały, że skarżący nie posiada statusu strony w postępowaniu, ponieważ jego nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji i nie znajduje się w obszarze jej oddziaływania, a podnoszone przez niego kwestie stanowią jedynie interes faktyczny, który może być badany na dalszym etapie (pozwolenie na budowę). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy wymaga wykazania bezpośredniego związku z normą prawa materialnego, a interes prawny wynikający z art. 144 K.c. (immisje) może być podstawą do uznania za stronę tylko wtedy, gdy oddziaływanie przekracza przeciętną miarę i jest wykazane na etapie postępowania o warunki zabudowy, co w tym przypadku nie miało miejsca. Sąd wskazał, że zarzuty dotyczące zacienienia, hałasu czy zwiększonego ruchu mogą być oceniane dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, rozgraniczenie interesu prawnego od faktycznego, ocena immisji na etapie postępowania o WZ.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku bezpośredniego sąsiedztwa i braku wykazania oddziaływania przekraczającego przeciętną miarę na etapie postępowania o WZ.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel nieruchomości, która nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji i nie znajduje się w obszarze jej oddziaływania, posiada interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli jego nieruchomość nie jest bezpośrednio dotknięta inwestycją w sposób przekraczający przeciętną miarę, a podnoszone uciążliwości mogą być badane na późniejszym etapie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że status strony w postępowaniu o warunki zabudowy wymaga wykazania bezpośredniego związku z normą prawa materialnego. Interes prawny wynikający z art. 144 K.c. (immisje) może być podstawą do uznania za stronę tylko wtedy, gdy oddziaływanie przekracza przeciętną miarę i jest wykazane na etapie postępowania o warunki zabudowy. Zarzuty dotyczące zacienienia, hałasu czy zwiększonego ruchu mogą być oceniane dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.
Czy zarzuty dotyczące zacienienia, hałasu, zwiększonego ruchu pojazdów i utraty prywatności mogą stanowić podstawę do uznania za stronę w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie wykazano, że oddziaływanie przekracza przeciętną miarę i nie zostało wykazane na etapie postępowania o warunki zabudowy. Kwestie te mogą być badane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy nie przesądza o realizacji inwestycji, a jedynie o jej dopuszczalności i warunkach. Potencjalne uciążliwości mogą być oceniane na późniejszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego.
Czy naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa (wznowienie postępowania) nastąpiło w sytuacji, gdy skarżący nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu, ale organy uznały, że nie posiadał statusu strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ przesłanka wznowienia postępowania (brak udziału strony) nie została spełniona, skoro skarżący nie posiadał statusu strony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły brak statusu strony skarżącego, co wyklucza możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego, przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Warunkiem ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego albo inwestycji towarzyszącej inwestycji celu publicznego albo inwestycji w zakresie infrastruktury technicznej, dla której nie ma obowiązku sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest co najmniej uzbrojenie terenu w stopniu wystarczającym dla zamierzenia budowlanego. W przypadku inwestycji innych niż wymienione w ust. 1, warunkiem ustalenia lokalizacji jest ponadto zapewnienie dostępu do drogi publicznej, a wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo liczby tych inwestycji w stosunku do powierzchni działki musi być odpowiedni do warunków sąsiedniej zabudowy.
Kpa art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Ppsa art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
Pomocnicze
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Treść i granice prawa własności określone są przez ustawy i zasady współżycia społecznego.
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
Właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę.
Pr. bud. art. 5 § ust. 1 pkt 9
Ustawa Prawo budowlane
Prawo do zabudowy nieruchomości, zgodnie z przepisami prawa budowlanego i przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, z uwzględnieniem przepisów polskiego prawa budowlanego.
Kpa art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Kpa art. 145 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Wznowienie postępowania następuje m.in. w przypadku, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Kpa art. 151 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odmawia uchylenia decyzji ostatecznej, jeżeli stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia.
Kpa art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
Kpa art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Kpa art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Kpa art. 78 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu powinno być uwzględnione, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy.
Ppsa art. 119 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Konst. RP art. 21
Konstytucja RP
Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia.
Konst. RP art. 64
Konstytucja RP
Własność podlega równej dla wszystkich ochronie prawnej. Prawo własności może być ograniczone tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza istoty prawa własności.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Skarżący posiada interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy ze względu na potencjalne immisje (zacienienie, hałas, utrata prywatności) z planowanej inwestycji. • Organy administracji błędnie zinterpretowały pojęcie interesu prawnego, redukując uprawnienia skarżącego do kategorii interesu faktycznego. • Organ I instancji nie przeprowadził wszechstronnego postępowania dowodowego, ignorując kluczowe wnioski skarżącego. • Zastosowanie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa (wznowienie postępowania) było uzasadnione, gdyż skarżący nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu bez własnej winy.
Godne uwagi sformułowania
przymiot strony w sprawach wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy • interes prawny vs. interes faktyczny • obszar oddziaływania planowanego przedsięwzięcia • immisje pośrednie przekraczające ponad przeciętną miarę • zarzuty związane z: ograniczeniem dostępu do światła, zwiększeniem hałasu i zanieczyszczeń oraz natężenia ruchu mogą być poddane ocenie dopiero na dalszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego
Skład orzekający
Krzysztof Armański
przewodniczący
Beata Ziomek
sprawozdawca
Agnieszka Banach
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, rozgraniczenie interesu prawnego od faktycznego, ocena immisji na etapie postępowania o WZ."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku bezpośredniego sąsiedztwa i braku wykazania oddziaływania przekraczającego przeciętną miarę na etapie postępowania o WZ.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu sąsiedzkich sporów o inwestycje budowlane i precyzyjnego określenia, kto ma prawo głosu w postępowaniu administracyjnym. Pokazuje, jak ważne jest wykazanie interesu prawnego.
“Czy sąsiad zawsze ma prawo głosu w sprawie Twojej budowy? Kluczowe rozstrzygnięcie o interesie prawnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.