II PK 302/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia o ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Powód, Wojciech K., domagał się zasądzenia 20.000 zł za 67 dni urlopu. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że pracodawca miał prawo zobowiązać powoda do wykorzystania urlopu w okresie wypowiedzenia, nawet jeśli był zwolniony z obowiązku świadczenia pracy. Sąd Okręgowy utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, uchylił zaskarżony wyrok. Kluczowym zarzutem skargi kasacyjnej było pominięcie przez sądy niższych instancji faktu równoległego zatrudnienia powoda na podstawie umowy o pracę z 1991 r. oraz powołania na stanowisko dyrektora Biura KRUS od 2008 r. Sąd Najwyższy uznał, że ta okoliczność miała zasadnicze znaczenie dla oceny prawidłowości udzielenia urlopu w okresie wypowiedzenia i zasadności roszczenia o ekwiwalent. Sąd Najwyższy wskazał na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wszystkich stosunków pracy łączących powoda z pracodawcą oraz prawidłowego ustalenia wymiaru urlopu i podstawy roszczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawca może zobowiązać pracownika do wykorzystania urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia, jeśli pracownik jest zwolniony z obowiązku świadczenia pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracodawca może zobowiązać pracownika do wykorzystania urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia, nawet jeśli pracownik jest zwolniony z obowiązku świadczenia pracy, pod warunkiem wyraźnego udzielenia urlopu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy nie jest przeszkodą do udzielenia urlopu wypoczynkowego, o ile pracodawca wyraźnie go udzieli, określając jego granice czasowe. Różnicuje się sytuację, gdy zwolnienie wynika z ustawy (np. odwołanie ze stanowiska) od sytuacji, gdy jest wynikiem porozumienia stron.
Czy pracownik zatrudniony równolegle na podstawie umowy o pracę i powołania może domagać się ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy, jeśli pracodawca udzielił mu urlopu w okresie wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwestia ta wymaga ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wszystkich stosunków pracy i prawidłowego ustalenia, którego stosunku pracy dotyczy roszczenie i udzielony urlop.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji pominęły istotną okoliczność równoległego zatrudnienia powoda, co miało kluczowe znaczenie dla oceny zasadności roszczenia o ekwiwalent za urlop. Należało ustalić, czy urlop został udzielony w ramach umowy o pracę czy powołania, oraz czy roszczenie dotyczyło jednego z tych stosunków.
Jak należy liczyć okres wypowiedzenia umowy o pracę w kontekście udzielania urlopu wypoczynkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Okres wypowiedzenia, w którym pracodawca może udzielić urlopu, biegnie od dnia złożenia pracownikowi oświadczenia woli o wypowiedzeniu do dnia rozwiązania umowy o pracę.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że zwrot 'w okresie wypowiedzenia' oznacza czas od dokonania wypowiedzenia do upływu okresu wypowiedzenia, niezależnie od tego, czy faktycznie jest on dłuższy niż ustawowy okres wypowiedzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wojciech K. | osoba_fizyczna | powód |
| Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (15)
Główne
k.p. art. 167¹
Kodeks pracy
W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu. Udzielenie urlopu zależy od woli pracodawcy.
Pomocnicze
k.p. art. 70 § § 1 i 2
Kodeks pracy
Organ powołujący może odwołać pracownika ze stanowiska w każdym czasie, co jest równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę. Odwołany pracownik może być pozbawiony możliwości wykonywania dotychczasowych obowiązków.
k.p. art. 71
Kodeks pracy
Odwołany pracownik nie ma obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia, zachowując prawo do wynagrodzenia.
k.p. art. 171 § § 1
Kodeks pracy
Określa przypadki, w których istnieje możliwość zastąpienia urlopu ekwiwalentem pieniężnym.
k.p. art. 30 § § 4
Kodeks pracy
Dotyczy naruszenia przepisów o wypowiadaniu umów o pracę.
k.c. art. 61 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy oświadczenia woli składanego innej osobie.
k.c. art. 300
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy.
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnych orzeczeń sądowych.
k.p.c. art. 217 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dowody w postępowaniu cywilnym.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot dowodu.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie apelacyjne.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie kasacyjne.
k.p.c. art. 36 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Długość okresu wypowiedzenia.
k.p. art. 155¹ § § 1 pkt 2 lit. a
Kodeks pracy
Wymiar urlopu proporcjonalny do okresu zatrudnienia.
k.p. art. 155² § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
Obliczanie wymiaru urlopu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Najwyższy uznał, że pominięcie przez sądy niższych instancji faktu równoległego zatrudnienia powoda na podstawie umowy o pracę i powołania stanowiło istotne uchybienie, które wpłynęło na prawidłowość rozstrzygnięcia. • Sąd Najwyższy podzielił zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 167¹ k.p. oraz przepisów dotyczących dowodów i mocy wiążącej orzeczeń.
Odrzucone argumenty
Argumenty sądów niższych instancji, że pracodawca miał prawo udzielić urlopu w okresie wypowiedzenia bez względu na równoległe zatrudnienie i zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy.
Godne uwagi sformułowania
Udzielenie pracownikowi urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia zależy jedynie od woli pracodawcy, której pracownik nie może się sprzeciwić. • Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy nie jest przeszkodą do udzielenia urlopu wypoczynkowego. • Pominięcie przez Sąd Okręgowy okoliczności „równoległego” zatrudnienia powoda u tego samego pracodawcy także na podstawie umowy o pracę wpłynęło ostatecznie na dobór przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku argumentacji.
Skład orzekający
Zbigniew Myszka
przewodniczący
Bogusław Cudowski
sędzia
Katarzyna Gonera
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej sytuacji pracowniczej z równoległym zatrudnieniem i udzielaniem urlopu w okresie wypowiedzenia, co jest częstym problemem w praktyce. Wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące urlopów i wypowiedzeń.
“Urlop w okresie wypowiedzenia przy dwóch umowach o pracę – kiedy pracodawca może zmusić do urlopu?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.