Orzeczenie · 2026-06-17

II OSK 879/26Oddalenie skargi kasacyjnej warunki zabudowy 94

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-06-17
NSAAdministracyjneŚredniansa
warunki zabudowyplanowanie przestrzenneanaliza urbanistycznaprawo administracyjnepostępowanie administracyjnedecyzja o warunkach zabudowyNSAWSASKOprawo budowlane

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił sprzeciw skarżącej od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. SKO, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło decyzję Burmistrza Miasta P. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, wskazując na szereg błędów popełnionych przy opracowywaniu analizy urbanistycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że decyzja kasatoryjna SKO była zasadna, ponieważ organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania (art. 77 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a.) poprzez niedostateczne zebranie i ocenę materiału dowodowego, co uniemożliwiło organowi odwoławczemu merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła wyrokowi WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151a § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a., kwestionując sposób określenia przez organ odwoławczy zakresu sprawy do wyjaśnienia oraz brak odniesienia się do konkretnych kwestii związanych z przejazdem, przejściem i prawami właściciela sąsiedniej nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny, działając w granicach skargi kasacyjnej, uznał ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że kontrola sądu administracyjnego w przypadku decyzji kasatoryjnej dotyczy wyłącznie zasadności jej wydania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o warunki zabudowy. NSA potwierdził, że stwierdzone przez SKO błędy w analizie urbanistycznej, dotyczące m.in. nieuwzględnienia wszystkich zabudów, nieprawidłowego sporządzenia analizy dla konkretnych działek, rozbieżności między częścią tekstową a graficzną, czy błędnego ustalenia wskaźnika nowej zabudowy, uzasadniały wydanie decyzji kasatoryjnej. Sąd uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej nie podważyły zasadności uchylenia decyzji przez organ odwoławczy i nie wykazały istotnego wpływu ewentualnego uchybienia na wynik sprawy. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2a i § 3 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego w sprawach o warunki zabudowy z powodu błędów w analizie urbanistycznej; zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu ze skargi na decyzję kasatoryjną.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odwoławczy uchyla decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. z powodu wadliwej analizy urbanistycznej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny rozpoznający sprzeciw od decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego powinien badać merytoryczną zasadność rozstrzygnięcia sprawy o warunki zabudowy, czy jedynie ocenić prawidłowość wydania decyzji kasatoryjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd administracyjny rozpoznający sprzeciw od decyzji kasatoryjnej bada jedynie zasadność wydania tej decyzji przez organ odwoławczy, a nie merytoryczną ocenę sprawy administracyjnej.

Uzasadnienie

Kontrola sądu administracyjnego w przypadku decyzji kasatoryjnej dotyczy wyłącznie oceny, czy przesłanki do jej wydania (naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji) były zasadne. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy należy do organu pierwszej instancji po ponownym jej rozpoznaniu.

Czy błędy w analizie urbanistycznej, dotyczące m.in. nieuwzględnienia wszystkich zabudów, nieprawidłowego sporządzenia analizy dla konkretnych działek, rozbieżności między częścią tekstową a graficzną, czy błędnego ustalenia wskaźnika nowej zabudowy, uzasadniają wydanie decyzji kasatoryjnej przez organ odwoławczy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stwierdzone wady analizy urbanistycznej, które uniemożliwiają organowi odwoławczemu przeprowadzenie oceny prawidłowości dokonanych ustaleń i wyciągnięcie własnych wniosków, stanowią podstawę do wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

Uzasadnienie

Analiza urbanistyczna jest kluczowym dowodem w sprawie o warunki zabudowy. Jej niekompletność lub błędy w obliczeniach uniemożliwiają organowi odwoławczemu weryfikację merytoryczną decyzji organu pierwszej instancji, co narusza zasadę dwuinstancyjności i uzasadnia przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (14)

Główne

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § § 3 ust. 1,2 i § 5 ust. 1, 2

Niedostosowanie się do tych przepisów w analizie urbanistycznej, w tym nieuwzględnienie powierzchni 'całych' działek przeciętych linią obszaru, stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten zezwala organowi odwoławczemu na wydanie decyzji kasacyjnej, gdy decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Naruszenie tych przepisów przez organ pierwszej instancji, w tym poprzez błędne ustalenie parametrów dla planowanej inwestycji na podstawie wadliwej analizy urbanistycznej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 182 § § 2a i § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 77 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie tego przepisu poprzez niedostateczne zebranie i ocenę materiału dowodowego było podstawą do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niewystąpienie przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego.

p.p.s.a. art. 151a § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zarzut naruszenia tego przepisu przez skarżącą kasacyjnie został uznany za niezasadny.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Wspomniany w zarzutach skargi kasacyjnej jako podstawa ochrony praw właściciela sąsiedniej nieruchomości.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Wspomniany w zarzutach skargi kasacyjnej jako podstawa ochrony praw właściciela sąsiedniej nieruchomości.

u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 7 i pkt 10

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wspomniany w zarzutach skargi kasacyjnej jako podstawa niedopuszczalności ograniczenia praw właściciela sąsiedniej nieruchomości.

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, która jest naruszana przez wydanie decyzji merytorycznej przez organ odwoławczy bez należytego wyjaśnienia sprawy przez organ pierwszej instancji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 151a § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji, pomimo że organ w sposób niepełny określił konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, nie odniósł się do zarzutów i argumentacji skarżącej, kwestii dopuszczenia możliwości zastosowania w zabudowie przejścia lub przejazdu w formie przelotu, nie odniósł się do wydanej wcześniej decyzji Burmistrza nr 123/2008 oraz nie odniósł się do kwestii ograniczenia możliwości korzystania z praw przysługujących właścicielowi sąsiedniej nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiotem dokonanej przez sąd pierwszej instancji kontroli zgodności z prawem była decyzja organu odwoławczego wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Charakter i zakres takiej decyzji, tj. decyzji kasacyjnej (kasatoryjnej), powoduje, że przedmiotem rozważań w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie były kwestie związane z merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy o ustalenie warunków zabudowy, ale wyłącznie zagadnienia dotyczące wydania w postępowaniu odwoławczym tego rodzaju decyzji. • Organ odwoławczy może zatem wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy stwierdzi, że naruszył on przepisy procesowe nieprzeprowadzając postępowania wyjaśniającego, albo wprawdzie je przeprowadzając, ale z rażącym naruszeniem przepisów procesowych, np. niedokonując w ogóle ustaleń albo dokonując ustaleń, ale z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych sprawy wymagających przeprowadzenia postępowania w znacznej części. • Analiza urbanistyczna stanowi główny dowód w sprawie i pełni kluczową rolę w określaniu wymaganych parametrów i wskaźników. Tak tylko rzetelna i kompletnie sporządzona analiza z prawidłowo dokonanymi obliczeniami rachunkowymi pozwala na ustalenie warunków zabudowy zgodnie z przepisami. • wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ma na celu jedynie weryfikację czy wskazane przez organ odwoławczy powody jej wydania są zasadne.

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego w sprawach o warunki zabudowy z powodu błędów w analizie urbanistycznej; zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu ze skargi na decyzję kasatoryjną."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odwoławczy uchyla decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. z powodu wadliwej analizy urbanistycznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym warunków zabudowy, w szczególności roli analizy urbanistycznej i zakresu kontroli sądowej nad decyzjami kasatoryjnymi. Jest to interesujące dla prawników procesualistów i specjalistów od prawa budowlanego.

Błędy w analizie urbanistycznej mogą uchylić decyzję o warunkach zabudowy – NSA potwierdza rolę sądu w kontroli decyzji kasatoryjnych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst