Orzeczenie · 2020-04-28

II OSK 2332/19Zrzeczenie się odwołania wspólnota mieszkaniowa

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-04-28
NSAAdministracyjneWysokansa
pozwolenie na budowęplac zabawwspólnota mieszkaniowazrzeczenie się odwołanianiedopuszczalność odwołaniainteres prawnystrona postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoPrawo budowlane

Sprawa wywodzi się z decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] września 2018 r., która zatwierdziła projekt budowlany i udzieliła pozwolenia na budowę placu zabaw. Inwestorem była Gmina Miejska B., która złożyła oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do odwołania od tej decyzji. Następnie Wspólnota Mieszkaniowa [...] w B. złożyła odwołanie. Wojewoda Lubelski postanowieniem z [...] listopada 2018 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania Wspólnoty, powołując się na art. 127a § 2 Kpa i uznając, że decyzja stała się ostateczna po zrzeczeniu się odwołania przez inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 27 marca 2019 r. uchylił postanowienie Wojewody, uznając, że zrzeczenie się prawa do odwołania przez jedną stronę nie może pozbawiać prawa do odwołania strony pominiętej, która ma interes prawny w sprawie. NSA rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody i oddalił ją. Sąd kasacyjny wskazał, że kluczową kwestią jest fakt, iż Gminie Miejskiej B. w ogóle nie przysługiwało prawo do odwołania od decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta na jej rzecz, ponieważ Prezydent miasta na prawach powiatu, wykonując zadania starosty, działał jako organ administracji publicznej w stosunku do własnej gminy. Tym samym oświadczenie Gminy o zrzeczeniu się prawa do odwołania było prawnie irrelewantne. NSA potwierdził, że Wspólnota Mieszkaniowa, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji, mogła wnieść odwołanie w terminie 14 dni od dnia wydania decyzji, co uczyniła, zachowując termin. Sąd kasacyjny uznał, że zaskarżony wyrok WSA, mimo potencjalnie błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu, a zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Kpa dotyczących zrzeczenia się prawa do odwołania, sytuacji prawnej jednostki samorządu terytorialnego jako strony w postępowaniu administracyjnym, gdy organem jest jej własny organ wykonawczy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ administracji publicznej (Prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzję w stosunku do własnej gminy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy oświadczenie inwestora o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę, złożone przed organem I instancji, powoduje, że decyzja staje się ostateczna i prawomocna, a tym samym uniemożliwia wniesienie odwołania przez inną stronę postępowania (np. Wspólnotę Mieszkaniową), która nie złożyła takiego oświadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, oświadczenie inwestora o zrzeczeniu się prawa do odwołania nie pozbawia prawa do odwołania innych stron postępowania, które nie złożyły takiego oświadczenia. Co więcej, w tej konkretnej sprawie inwestorowi (Gminie Miejskiej B.) w ogóle nie przysługiwało prawo do odwołania od decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta na jej rzecz, co czyniło jego oświadczenie prawnie irrelewantnym.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że prawo do zrzeczenia się odwołania przysługuje wyłącznie stronie postępowania. W sytuacji, gdy organ I instancji (Prezydent Miasta) wydaje decyzję na rzecz jednostki samorządu terytorialnego (Gminy Miejskiej B.), jednostka ta nie może dochodzić swojego interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, a tym samym nie przysługuje jej prawo do odwołania. Oświadczenie o zrzeczeniu się odwołania przez podmiot, któremu nie przysługuje takie prawo, jest bezskuteczne. NSA potwierdził, że Wspólnota Mieszkaniowa, jako potencjalna strona z interesem prawnym, zachowała termin do wniesienia odwołania.

Czy podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji, ale wykaże interes prawny, może wnieść odwołanie od decyzji, jeśli inwestor zrzekł się prawa do odwołania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podmiot taki może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono. Oświadczenie inwestora o zrzeczeniu się odwołania nie może pozbawić go tego uprawnienia.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że prawo do wniesienia odwołania przysługuje również stronie pominiętej przez organ I instancji, która wykaże interes prawny. Termin do wniesienia odwołania dla takiej strony jest powiązany z terminem doręczenia decyzji stronom uczestniczącym w postępowaniu. Oświadczenie innej strony nie może pozbawić strony pominiętej podstawowego uprawnienia procesowego.

Czy Prezydent Miasta na prawach powiatu, wydając decyzję w sprawie własnej gminy, działa jako organ administracji publicznej, czy reprezentuje interes prawny gminy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prezydent miasta na prawach powiatu, wykonując zadania starosty i wydając decyzję w stosunku do własnej gminy, pełni funkcję organu administracji publicznej. W takim przypadku nie reprezentuje on interesu prawnego gminy, a jego władztwo administracyjne następuje kosztem uprawnień procesowych gminy.

Uzasadnienie

NSA powołał się na ugruntowane orzecznictwo, zgodnie z którym jednostka samorządu terytorialnego nie może dochodzić swojego interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, gdy organem orzekającym jest organ tej jednostki. Władztwo administracyjne organu gminy w odniesieniu do niej jako osoby prawnej ogranicza jej uprawnienia procesowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Wojewody Lubelskiego od wyroku WSA w Lublinie.

Przepisy (24)

Główne

Kpa art. 127a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo do zrzeczenia się odwołania przysługuje wyłącznie stronie postępowania.

Kpa art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn podmiotowych, w tym braku legitymacji procesowej, jednak tylko w przypadkach oczywistych.

Pomocnicze

Kpa art. 127a § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Z dniem doręczenia organowi administracji publicznej oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania przez ostatnią ze stron postępowania, decyzja staje się ostateczna i prawomocna.

Kpa art. 28 § ust. 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania, posiadającej interes prawny.

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 147

Kodeks postępowania administracyjnego

Pb art. 3 § pkt 20

Prawo budowlane

Pb art. 28 § ust. 2

Prawo budowlane

Ppsa art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 ppkt c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 204 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.p. art. 92 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o samorządzie powiatowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gminie Miejskiej B. nie przysługiwało prawo do odwołania od decyzji Prezydenta Miasta na jej rzecz, co czyniło jej oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do odwołania prawnie irrelewantnym. • Wspólnota Mieszkaniowa, jako strona z interesem prawnym, zachowała termin do wniesienia odwołania, mimo zrzeczenia się odwołania przez inwestora.

Odrzucone argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna i prawomocna z dniem złożenia przez inwestora oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do odwołania, co skutkowało niedopuszczalnością odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej.

Godne uwagi sformułowania

Prezydent miasta na prawach powiatu jako wykonujący zadania starosty (...) może wystąpić w charakterze nosiciela imperium w stosunku do własnej gminy. Wówczas wykonuje on jednak funkcję organu administracji publicznej i sytuacja taka rodzi ograniczenia w zakresie uprawnień procesowych gminy. • W zakresie, w jakim prezydent miasta na prawach powiatu wykonujący zadania starosty pełni funkcje organu administracji publicznej w stosunku do własnej gminy jako osoby prawnej nie jest on ani żaden z innych organów uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego. • Uprawnienie do korzystania z władztwa administracyjnego przez organ gminy w odniesieniu do niej jako osoby prawnej następuje zatem kosztem jej uprawnień procesowych. • Oznacza to, że od powołanej decyzji Prezydenta Miasta B., gminie w ogóle nie przysługiwało odwołanie. Tym samym jej oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do odwołania było prawnie irrelewantne.

Skład orzekający

Jacek Chlebny

Przewodniczący

Jerzy Stelmasiak

Sędzia

Mirosław Gdesz

Sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kpa dotyczących zrzeczenia się prawa do odwołania, sytuacji prawnej jednostki samorządu terytorialnego jako strony w postępowaniu administracyjnym, gdy organem jest jej własny organ wykonawczy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ administracji publicznej (Prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzję w stosunku do własnej gminy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak złożone mogą być relacje między organami samorządu terytorialnego a ich własnymi jednostkami, a także jak ważne jest precyzyjne ustalenie, komu przysługują prawa procesowe. Jest to ciekawy przykład z zakresu prawa administracyjnego procesowego.

“Czy zrzeczenie się odwołania przez gminę może zablokować drogę prawną sąsiadom?”

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst