II GSK 1624/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa wywodzi się z decyzji Burmistrza Miasta Redy z 20 czerwca 2022 r. zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi gminnej, która następnie została zmieniona decyzją z 30 października 2024 r. na podstawie art. 155 k.p.a. Skarżąca L. W. wniosła odwołanie, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (SKO) postanowieniem z 12 lutego 2025 r. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołując się na art. 138 § 2 k.p.a. SKO uznało, że wniosek M. L. nie dotyczył zmiany decyzji z 2002 r., a jedynie wydania zezwolenia, co czyniło zastosowanie art. 155 k.p.a. nieprawidłowym. L. W. wniosła sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zarzucając naruszenie zasad dwuinstancyjności, braku rozpoznania zarzutów odwołania i niewłaściwego zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. WSA wyrokiem z 22 kwietnia 2025 r. oddaliło sprzeciw, uznając, że akt SKO był decyzją (choć błędnie nazwaną postanowieniem) i że organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. ze względu na naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie art. 64e p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając ograniczony zakres kontroli sądu w sprawach ze sprzeciwu od decyzji kasacyjnej. NSA potwierdził, że WSA prawidłowo oceniło przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez SKO, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji i istotny wpływ tych naruszeń na rozstrzygnięcie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja i stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organy administracji oraz zakres kontroli sądów administracyjnych w sprawach dotyczących decyzji kasacyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z decyzją kasacyjną organu odwoławczego i sprzeciwem od niej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił przesłanki do zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. (wydanie decyzji kasacyjnej) w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji wydał decyzję z naruszeniem przepisów postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, WSA prawidłowo oceniło, że organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że sąd administracyjny rozpoznający sprzeciw od decyzji kasacyjnej ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania takiej decyzji, a nie meritum sprawy. W tej sytuacji, naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji uzasadniało wydanie decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy.
Czy akt organu odwoławczego, zatytułowany "postanowienie", ale zawierający treść uchylającą decyzję organu I instancji i wskazujący sposób zaskarżenia, jest decyzją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, akt ten jest decyzją, mimo błędnego formalnego nazwania go "postanowieniem". O charakterze aktu decyduje jego treść, a nie nazwa.
Uzasadnienie
Sąd I instancji, a za nim NSA, uznał, że treść aktu organu odwoławczego (uchylenie decyzji, pouczenie o sposobie zaskarżenia) jednoznacznie wskazuje, że jest to decyzja, a nie postanowienie.
Czy organ odwoławczy, stosując art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji ostatecznej, prawidłowo ocenił, czy wniosek strony dotyczył zmiany tej decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował art. 155 k.p.a., ponieważ złożony wniosek dotyczył wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu, a nie zmiany istniejącej decyzji.
Uzasadnienie
Zarówno organ odwoławczy, jak i WSA, stwierdziły, że wniosek strony nie odnosił się do zmiany decyzji z 2002 r., co stanowiło naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
p.p.s.a. art. 64e
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.
p.p.s.a. art. 151a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
k.p.a. art. 61 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
k.p.a. art. 104 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może wydać postanowienie o uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. z powodu naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji. • WSA prawidłowo oceniło przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy. • Akt organu odwoławczego, mimo błędnego nazwania, miał charakter decyzji.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez WSA. • Naruszenie art. 64e p.p.s.a. przez WSA. • Naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy (brak rozpoznania zarzutów, niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
O tym, czym jest dany akt, decyduje jego treść, nie zaś formalna nazwa. • Rola sądu administracyjnego kontrolującego decyzję o charakterze kasacyjnym sprowadza się do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a. • Wydanie decyzji kasacyjnej w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. możliwe jest w przypadku łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji oraz istotnego wpływu koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy na jej rozstrzygnięcie.
Skład orzekający
Patrycja Joanna Suwaj
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organy administracji oraz zakres kontroli sądów administracyjnych w sprawach dotyczących decyzji kasacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z decyzją kasacyjną organu odwoławczego i sprzeciwem od niej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, w szczególności stosowania decyzji kasacyjnej i zakresu kontroli sądowej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję pierwszej instancji? NSA wyjaśnia zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.