II CZ 791/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał zażalenie pozwanego P. G. na postanowienie Sądu Rejonowego w Myśliborzu, które udzieliło powodom D. Z. i K. Z. zabezpieczenia roszczenia o zapłatę 40.000 zł poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości pozwanego. Sąd Rejonowy uznał, że powodowie uprawdopodobnili swoje roszczenie, wynikające z umowy przedwstępnej sprzedaży nieruchomości, od której odstąpili z powodu podwyższenia ceny przez pozwanego, oraz że posiadają interes prawny w zabezpieczeniu. Sąd Okręgowy, mimo że uznał zażalenie pozwanego za zasadne, oparł swoje rozstrzygnięcie na innych przesłankach niż te podniesione w zażaleniu. Zgodnie z art. 738 KPC, sąd jest związany wnioskiem o zabezpieczenie co do sposobu i treści. Powodowie domagali się ustanowienia hipoteki przymusowej na prawie użytkowania wieczystego. Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 747 pkt 2 KPC, zabezpieczenie roszczeń pieniężnych może nastąpić poprzez obciążenie nieruchomości hipoteką przymusową. Jednakże, w sytuacji gdy obowiązanemu przysługuje prawo wieczystego użytkowania nieruchomości zabudowanej, obciążenie takie może nastąpić jedynie w zakresie tego prawa łącznie z prawem własności budynku. Prawo własności budynku, zgodnie z art. 235 § 2 KPC, jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i dzieli jego los prawny, w tym w zakresie obciążenia hipotecznego. Powodowie ograniczyli swój wniosek jedynie do obciążenia hipoteki przymusowej samego prawa użytkowania wieczystego, co czyniło udzielenie zabezpieczenia w żądanym przez nich zakresie niemożliwym. Sąd Okręgowy nie mógł rozszerzyć zakresu zabezpieczenia, gdyż stanowiłoby to orzekanie na niekorzyść skarżącego w postępowaniu zażaleniowym (art. 384 KPC w zw. z art. 397 § 2 KPC). W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek powodów o udzielenie zabezpieczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń pieniężnych poprzez hipotekę przymusową na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej.
Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia prawa użytkowania wieczystego, a nie prawa własności gruntu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy możliwe jest ustanowienie hipoteki przymusowej na samym prawie użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej, bez obciążenia prawa własności budynku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obciążenie hipoteką przymusową prawa użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej może nastąpić jedynie w zakresie tego prawa łącznie z prawem własności budynku, które jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i dzieli jego los prawny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na art. 747 pkt 2 KPC w zw. z art. 235 § 2 KPC, wskazując, że prawo własności budynku jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i dzieli jego los prawny, w tym w zakresie obciążenia hipotecznego. Wniosek powodów ograniczający się do obciążenia samego prawa użytkowania wieczystego był zatem niedopuszczalny.
Czy sąd jest związany wnioskiem strony co do sposobu zabezpieczenia roszczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest związany wnioskiem strony co do sposobu i treści zabezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na art. 738 KPC, który stanowi, że sąd rozpoznaje wniosek o udzielenie zabezpieczenia w jego granicach. W związku z tym, sąd nie mógł rozszerzyć zakresu zabezpieczenia na prawo własności budynku, gdyż stanowiłoby to orzekanie na niekorzyść skarżącego w postępowaniu zażaleniowym.
Czy powodowie uprawdopodobnili roszczenie i interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia?
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy nie rozważał tej kwestii ze względu na niedopuszczalność wniosku w żądanym kształcie.
Uzasadnienie
Z uwagi na niedopuszczalność wniosku o zabezpieczenie w żądanym przez powodów zakresie (obciążenie jedynie prawa użytkowania wieczystego), Sąd Okręgowy uznał za zbędne prowadzenie dalszych rozważań co do oceny zaistnienia przesłanek udzielenia zabezpieczenia, normowanych w art. 730¹ § 1 i 2 KPC, oraz odnoszenie się do zarzutów zażalenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| K. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| P. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 738
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd jest związany wnioskiem strony co do sposobu i treści zabezpieczenia.
k.p.c. art. 747
Kodeks postępowania cywilnego
Zabezpieczenie roszczeń pieniężnych następuje m.in. poprzez obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową.
k.c. art. 235 § § 2
Kodeks cywilny
Prawo własności budynku jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i dzieli jego los prawny, także w zakresie obciążenia hipotecznego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 730
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 730¹
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 736
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 384
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedopuszczalność ustanowienia hipoteki przymusowej na samym prawie użytkowania wieczystego bez prawa własności budynku. • Sąd jest związany wnioskiem strony co do sposobu zabezpieczenia.
Odrzucone argumenty
Powodowie uprawdopodobnili roszczenie i interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. • Zabezpieczenie jest konieczne dla ochrony praw powodów.
Godne uwagi sformułowania
sąd jest związany wnioskiem w zakresie sposobu zabezpieczenia i jego treści • obciążenie takie może nastąpić jedynie w zakresie takiego prawa łącznie z prawem własności nieruchomości budynkowej • prawo własności nieruchomości budynkowej [...] jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i dzieli jego los prawny, także w zakresie obciążenia hipotecznego • nie można było obecnie rozważać rozszerzenia zakresu spornego zabezpieczenia tym bardziej, ze stanowiłoby to niedopuszczalne orzekanie w postępowaniu zażaleniowym na niekorzyść skarżącego
Skład orzekający
Wiesława Buczek - Markowska
przewodniczący
Iwona Siuta
sędzia
Sławomir Krajewski
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń pieniężnych poprzez hipotekę przymusową na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia prawa użytkowania wieczystego, a nie prawa własności gruntu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne niuanse proceduralne dotyczące zabezpieczenia roszczeń pieniężnych, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego, zwłaszcza w kontekście nieruchomości.
“Hipoteka na użytkowaniu wieczystym? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowe ograniczenia.”
Dane finansowe
WPS: 40 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.