II CA 84/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa A. K. i J. K. (1) o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Rejonowy w Kłodzku, który zasądził od powodów solidarnie na rzecz pozwanego (...) w G. kwotę 43 525 zł wraz z odsetkami. Nakaz ten został wydany w związku z długiem zaciągniętym przez ojca powodów, J. K. (2), po którym nie odbyło się jeszcze postępowanie spadkowe. Sąd Rejonowy w Kłodzku, po przeprowadzeniu postępowania spadkowego, stwierdził, że powodowie nabyli spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a spis inwentarza wykazał, że w skład spadku wchodzą jedynie zobowiązania na kwotę ok. 80 000 zł, a stan czynny spadku jest zerowy. W związku z tym Sąd Rejonowy pozbawił wykonalności tytuł wykonawczy. Sąd Okręgowy w Świdnicy, rozpoznając apelację pozwanego, oddalił ją, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 840 § 1 pkt 2 kpc, a zdarzeniem uzasadniającym pozbawienie wykonalności było stwierdzenie nabycia spadku z dobrodziejstwem inwentarza i zerowy stan czynny spadku. Sąd odrzucił zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego III CZP 49/85, która dopuszcza wytoczenie powództwa z art. 840 § 1 pkt 2 kpc w takiej sytuacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności i zakresu stosowania powództwa opozycyjnego (art. 840 § 1 pkt 2 kpc) w przypadku długów spadkowych, gdy spadkobierca nabył spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a stan czynny spadku jest zerowy.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia spadku z dobrodziejstwem inwentarza i zerowego stanu czynnego spadku, po wydaniu tytułu wykonawczego przeciwko spadkobiercy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w sytuacji, gdy spadkobierca nabył spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a spis inwentarza wykazał zerowy stan czynny spadku, można pozbawić wykonalności tytuł wykonawczy wydany przeciwko spadkobiercy na podstawie długu spadkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w takiej sytuacji można pozbawić wykonalności tytuł wykonawczy w całości na podstawie art. 840 § 1 pkt 2 kpc.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nabycie spadku z dobrodziejstwem inwentarza i zerowy stan czynny spadku stanowią zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie nie może być egzekwowane, co uzasadnia pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.
Czy sąd rozpoznający powództwo opozycyjne na podstawie art. 840 § 1 pkt 2 kpc jest kompetentny do ustalenia stanu czynnego spadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd rozpoznający powództwo opozycyjne jest kompetentny do ustalenia stanu czynnego spadku, co stanowi przesłankę rozstrzygnięcia sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego III CZP 49/85, zgodnie z którą ustalenie stanu czynnego spadku należy do sądu orzekającego w procesie z art. 840 § 1 pkt 2 kpc.
Czy naruszenie przepisów postępowania, polegające na nieprzesłuchaniu strony pozwanej w sytuacji dopuszczenia dowodu z przesłuchania stron, może stanowić podstawę apelacji, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, uchybienie przepisom postępowania może stanowić podstawę apelacji tylko wtedy, gdy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że nawet jeśli doszło do uchybienia w postaci nieprzesłuchania strony pozwanej, to nie miało ono wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż zeznania powodów nie potwierdziły istnienia majątku spadkowego, a strona pozwana nie wykazała, jak mogło to wpłynąć na wynik sprawy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | powód |
| J. K. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| (...) | spółka | pozwany |
| J. K. (2) | osoba_fizyczna | spadkodawca/dłużnik |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 840 § § 1 pkt.2
Kodeks postępowania cywilnego
Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane.
Pomocnicze
k.p.c. art. 843
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.
k.c. art. 1031 § § 1 pkt 2
Kodeks cywilny
Określa zakres odpowiedzialności spadkobiercy nabytego z dobrodziejstwem inwentarza.
k.c. art. 1031 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy ograniczenia klauzuli wykonalności do wartości stanu czynnego spadku.
k.p.c. art. 299
Kodeks postępowania cywilnego
Dowód z przesłuchania stron.
k.p.c. art. 302 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący dowodu z przesłuchania stron.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 101
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek zwrotu kosztów przez stronę przegrywającą.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres postępowania apelacyjnego w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 244 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dokumenty urzędowe.
k.p.c. art. 319
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenie wykonalności tytułu wykonawczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie spadku z dobrodziejstwem inwentarza i zerowy stan czynny spadku stanowią zdarzenie uzasadniające pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego na podstawie art. 840 § 1 pkt 2 kpc. • Sąd rozpoznający powództwo opozycyjne jest kompetentny do ustalenia stanu czynnego spadku.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 299 kpc w zw. z art. 302 § 1 kpc) nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. • Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia prawa materialnego (art. 840 § 1 pkt 2 kpc) są nietrafne w świetle uchwały SN III CZP 49/85.
Godne uwagi sformułowania
zdarzeniem, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane • stan czynny spadku jest zerowy • spadkobierca dłużnika, który – po nadaniu przeciwko niemu klauzuli wykonalności – złożył oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza, nie może skutecznie żądać ograniczenia klauzuli wykonalności do wartości stanu czynnego spadku (...) ale może on wytoczyć powództwo z art. 840 § 1 pkt 2 kpc.
Skład orzekający
Grażyna Kobus
przewodniczący
Alicja Chrzan
sędzia
Barbara Nowicka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności i zakresu stosowania powództwa opozycyjnego (art. 840 § 1 pkt 2 kpc) w przypadku długów spadkowych, gdy spadkobierca nabył spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a stan czynny spadku jest zerowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia spadku z dobrodziejstwem inwentarza i zerowego stanu czynnego spadku, po wydaniu tytułu wykonawczego przeciwko spadkobiercy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo spadkowe i postępowanie egzekucyjne mogą się ze sobą splatać, oferując mechanizmy obrony dla spadkobierców obciążonych długami zmarłego, zwłaszcza gdy dziedziczą jedynie zobowiązania.
“Dziedziczysz długi, a nie majątek? Sąd daje szansę na obronę przed egzekucją!”
Dane finansowe
WPS: 43 525 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 1200 PLN
koszty procesu: 2434 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.