Orzeczenie · 2026-04-29

II Ca 431/26Odrzucenie skargi o wznowienie postępowania brak publikacji wyroku TK 9

Sąd
Sąd Okręgowy w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2026-04-29
SAOSnieruchomościsłużebności gruntoweWysokaokręgowy
wznowienie postępowaniaTrybunał Konstytucyjnyzasiedzeniesłużebność przesyłuKodeks cywilnypublikacja orzeczeńmoc obowiązującaterminy procesowe

Skarżący złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 17 października 2017 roku (sygn. akt II Ca 1097/16). Jako podstawę wznowienia wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 grudnia 2025 roku (sygn. P 10/16), który stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisów Kodeksu Cywilnego w zakresie, w jakim dopuszczały one przed dniem 3 sierpnia 2008 roku nabycie przez zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu. Skarżący argumentował, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane przy przyjęciu wykładni zakwestionowanej przez TK. Sąd Okręgowy w Szczecinie postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2026 roku odrzucił skargę. Sąd podkreślił, że skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i musi być oparta na ustawowej podstawie. Analizując art. 401¹ k.p.c. oraz art. 190 Konstytucji RP, sąd stwierdził, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w odpowiednim dzienniku urzędowym. Ponieważ wyrok TK w sprawie P 10/16 nie został opublikowany w Dzienniku Ustaw, nie wszedł w życie i nie utracił mocy obowiązującej zakwestionowany akt prawny. W związku z tym, skarżący nie wykazał skutecznie ustawowej podstawy wznowienia postępowania, co skutkowało odrzuceniem skargi na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z zasadą ponoszenia ich we własnym zakresie przez uczestników postępowania nieprocesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja warunków wejścia w życie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływu na możliwość wznowienia postępowania cywilnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK i jego wpływu na bieg terminów procesowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został opublikowany w dzienniku urzędowym, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został opublikowany w dzienniku urzędowym, nie wchodzi w życie i nie ma mocy obowiązującej, a tym samym nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 190 Konstytucji RP i ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych, wskazując, że orzeczenia TK wchodzą w życie z dniem ogłoszenia w odpowiednim dzienniku urzędowym. Brak publikacji oznacza brak wejścia w życie i brak możliwości powołania się na taki wyrok jako podstawę wznowienia postępowania.

Czy samo formalne powołanie się na ustawową podstawę wznowienia postępowania jest wystarczające do jej uwzględnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo formalne powołanie się na ustawową podstawę wznowienia postępowania nie jest wystarczające; konieczne jest, aby faktycznie ona zaistniała.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu, jeśli nie opiera się na faktycznie zaistniałej ustawowej podstawie, nawet jeśli została formalnie wskazana.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
brak wskazania

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki z o.o. w J.spółkawnioskodawca (skarżący)
(...) Spółka z o.o. Spółki komandytowej w J.spółkauczestnik
(...) Spółki z o.o. w J.spółkauczestnik
(...) Spółki z o.o. w P.spółkauczestnik

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 401 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 410 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 190

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

k.p.c. art. 365 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 403

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 407 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 188

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.t.p.TK art. 112

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 114

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.a.n.

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

k.c. art. 292

Kodeks cywilny

k.c. art. 285 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 285 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 305 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 305 § 4

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wszedł w życie z powodu braku publikacji w dzienniku urzędowym. • Brak publikacji orzeczenia TK uniemożliwia jego powołanie jako podstawy wznowienia postępowania.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjny, nawet nieopublikowany, stanowi podstawę do wznowienia postępowania. • Termin do wniesienia skargi o wznowienie biegnie od dnia ogłoszenia wyroku TK, nawet jeśli nie został opublikowany w dzienniku urzędowym.

Godne uwagi sformułowania

skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania podlegała odrzuceniu • zasada niewzruszalności prawomocnych orzeczeń sądowych • skarga o wznowienie postępowania stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia • orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne • orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wchodzą w życie z dniem ogłoszenia • Dopiero ogłoszenie w odpowiednim dzienniku urzędowym na zasadach i w trybie określonych w Konstytucji powoduje skutek wejścia w życie orzeczenia

Skład orzekający

Joanna Rawska-Szklarz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków wejścia w życie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływu na możliwość wznowienia postępowania cywilnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK i jego wpływu na bieg terminów procesowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i jego wpływem na prawomocne orzeczenia sądowe, co jest istotne dla praktyków prawa.

Wyrok TK nieopublikowany? Nie wznowisz postępowania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst