II AKa 538/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał sprawę z apelacji prokuratora wniesionej od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie, który zasądził od Skarbu Państwa na rzecz K. K. kwotę 42.000 zł z ustawowymi odsetkami jako odszkodowanie z powodu represji politycznych wobec jej ojca, S. G., na podstawie ustawy z dnia 23.02.1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych. Prokurator zarzucił Sądowi I instancji obrazę przepisów postępowania, w tym art. 2 § 2, 4, 7, 9 § 1, 167, 170 § 1 pkt 4, 365 § 1, 410, 413 § 1, 424 § 1 pkt 1 kpk, wskazując na oparcie orzeczenia na cząstkowych ustaleniach faktycznych i zaniechanie przeprowadzenia dowodu z wyroku skazującego S. G. Sąd Apelacyjny, po analizie dokumentów z Ministerstwa Spraw Zagranicznych Federacji Rosyjskiej i Prokuratury Ukrainy, potwierdził, że S. G. był represjonowany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, w tym aresztowany i skazany za udział w antyradzieckiej organizacji. Sąd uznał, że ustalenie utraconych zarobków na podstawie wynagrodzenia kierownika referatu Urzędu Miejskiego było słuszne, a koncepcja prokuratora opierająca odszkodowanie na wynagrodzeniu oficera wojska była nieuzasadniona, biorąc pod uwagę wcześniejsze zatrudnienie ojca wnioskodawczyni. Sąd Apelacyjny utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, uznając apelację prokuratora za bezzasadną, i obciążył Skarb Państwa kosztami procesu za drugą instancję.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasad ustalania odszkodowania za represje polityczne, w tym znaczenia dokumentów z archiwów zagranicznych oraz sposobu określania utraconych zarobków.
Dotyczy specyficznej ustawy o represjonowanych i wymaga indywidualnej oceny dowodów w każdej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dokumenty z archiwów rosyjskich i ukraińskich potwierdzają fakt represjonowania S. G. za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dokumenty z Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rosyjskiej Federacji i Prokuratury Ukrainy, w powiązaniu z innymi dowodami, jednoznacznie potwierdzają fakt represjonowania S. G.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny przeanalizował pisma z rosyjskiego MSZ i ukraińskiej Prokuratury, które wskazywały na aresztowanie i skazanie S. G. za udział w antyradzieckiej organizacji oraz kontynuowanie działalności Armii Krajowej, co zostało potwierdzone rehabilitacją na Ukrainie.
Jakie wynagrodzenie powinno stanowić podstawę do ustalenia szkody związanej z utratą zarobków w przypadku osoby represjonowanej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Podstawą powinny być zarobki na porównywalnym stanowisku, jakie osoba zajmowałaby, gdyby nie była represjonowana, uwzględniając jej kwalifikacje i wcześniejsze doświadczenie zawodowe.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy słusznie przyjął jako miernik utraconych zarobków wynagrodzenie kierownika referatu Urzędu Miejskiego, odzwierciedlające potencjalną ścieżkę kariery S. G., który przed represjami pracował w administracji samorządowej. Odrzucono koncepcję opierania się na wynagrodzeniu oficera wojska, gdyż nie odpowiadało to jego rzeczywistym kwalifikacjom i doświadczeniu.
Jak należy obliczyć kwotę oszczędności, która stanowiła podstawę do ustalenia odszkodowania za utracone zarobki?
Odpowiedź sądu
Należy uwzględnić kwotę, jaką uprawniony mógłby zaoszczędzić po odliczeniu wydatków na własne utrzymanie, mieszkanie, ubranie, urlop itp.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny zgodził się z zasadą ustalania szkody poprzez odliczenie od utraconych zarobków kosztów utrzymania, jednakże wskazał na brak szczegółowego uzasadnienia przez Sąd I instancji sposobu wyliczenia kwoty 350 zł oszczędności miesięcznie, mimo że dalsze obliczenia odszkodowania uznał za prawidłowe.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
| Prokurator | organ_państwowy | skarżący |
| S. G. | osoba_fizyczna | represjonowany |
Przepisy (14)
Główne
Dz. U. Nr 34 poz.149 art. 8 § ust. 2a i ust. 2b
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Podstawa do zasądzenia odszkodowania od Skarbu Państwa.
Dz. U. Nr 34 poz.149 art. 13
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Podstawa do zasądzenia odszkodowania od Skarbu Państwa.
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do utrzymania w mocy zaskarżonego orzeczenia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 2 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § § 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § § 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 9 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 413 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Prawo "O rehabilitacji ofiar politycznych represji na Ukrainie" art. I
Argumenty
Skuteczne argumenty
Potwierdzenie represji S. G. na podstawie dokumentów z archiwów rosyjskich i ukraińskich. • Ustalenie podstawy odszkodowania na podstawie porównywalnego stanowiska pracy, zgodnego z kwalifikacjami i doświadczeniem represjonowanego. • Prawidłowość obliczenia kwoty odszkodowania po uwzględnieniu kosztów utrzymania.
Odrzucone argumenty
Zarzuty prokuratora dotyczące obrazu przepisów postępowania i oparcia orzeczenia na cząstkowych ustaleniach faktycznych. • Koncepcja ustalenia odszkodowania na podstawie wynagrodzenia oficera wojska.
Godne uwagi sformułowania
wyjątkowa lakoniczność uzasadnienia zaskarżonego wyroku w znacznym stopniu utrudniała kontrolę odwoławczą • nie budzi wątpliwości fakt, iż S. G. był represjonowany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego • Słusznie również Sąd Okręgowy przyjmuje jako miernik utraconych zarobków wynagrodzenie jakie obecnie otrzymuje kierownik referatu Urzędu Miejskiego • W żadnym razie nie można zaakceptować koncepcji skarżącego, że odszkodowanie winno być zbudowane na gruncie wynagrodzenia oficera wojska w stopniu kapitana.
Skład orzekający
Elżbieta Mieszczańska
przewodniczący
Paweł Węgrzynek
sędzia
Bożena Summer – Brason
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad ustalania odszkodowania za represje polityczne, w tym znaczenia dokumentów z archiwów zagranicznych oraz sposobu określania utraconych zarobków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o represjonowanych i wymaga indywidualnej oceny dowodów w każdej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odszkodowania za represje polityczne, co ma znaczenie historyczne i społeczne. Pokazuje, jak sądy wykorzystują dowody z zagranicznych archiwów do ustalenia faktów z przeszłości.
“Jak sądy ustalają odszkodowania za represje polityczne? Analiza orzeczenia w sprawie K.K.”
Dane finansowe
WPS: 42 000 PLN
odszkodowanie: 42 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.