Orzeczenie · 1997-02-06

I PKN 77/96Pracownik spółka cywilna sygnatura akt sprawy

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1997-02-06
SNPrawo pracystosunek pracyWysokanajwyższy
spółka cywilnastrona pozwanazdolność sądowaodpowiedzialność wspólnikówprawo pracykasacjaSąd Najwyższyugoda

Sprawa dotyczyła pracownika, który dochodził odszkodowania od Prywatnego Przedsiębiorstwa Wydawniczo-Poligraficznego "P." SC w W. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy dla Warszawy Pragi wydał wyrok, w którym ustalił, że umowa o pracę uległa rozwiązaniu z dniem 13 października 1993 r. przez zakład pracy bez wypowiedzenia w trybie art. 52 § 1 KP, zasądzając jednocześnie od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.200 zł tytułem odszkodowania. Wyrok ten został zaskarżony kasacją przez Ministra Sprawiedliwości, który zarzucił rażące naruszenie przepisów Kodeksu Postępowania Cywilnego, w tym art. 194 w związku z art. 477 KPC. Kluczowym zarzutem było to, że powód wskazał jako stronę pozwaną jedynie spółkę cywilną, a nie wszystkich jej wspólników, co jest konieczne dla uzyskania tytułu egzekucyjnego nadającego się do egzekucji ze wspólnego majątku wspólników (art. 778 KPC w zw. z art. 864 KC). Sąd Najwyższy uznał zarzuty kasacji za uzasadnione. Podkreślił, że spółka cywilna może być zakładem pracy, ale za jej zobowiązania odpowiadają solidarnie wspólnicy. W związku z tym, pracownik dochodzący roszczeń od takiej spółki powinien w pozwie wskazać wszystkich wspólników, a jeśli tego nie uczyni, sąd pierwszej instancji powinien wezwać ich z urzędu do udziału w sprawie. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność wyjaśnienia statusu prawnego pracodawcy i prawidłowego oznaczenia stron postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Prawidłowe oznaczanie stron w sprawach przeciwko spółkom cywilnym, obowiązki sądu w zakresie wzywania wspólników do udziału w sprawie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw pracowniczych przeciwko spółkom cywilnym.

Zagadnienia prawne (3)

Kto powinien być wskazany jako strona pozwana w sprawie o roszczenia pracownicze przeciwko zakładowi pracy będącemu spółką cywilną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Występując z powództwem przeciwko zakładowi pracy będącemu spółką cywilną, pracownik powinien w pozwie oznaczyć jako stronę pozwaną nie tylko spółkę, ale także wszystkich jej wspólników.

Uzasadnienie

Za zobowiązania spółki cywilnej odpowiadają solidarnie wspólnicy (art. 864 KC), a do egzekucji ze wspólnego majątku wspólników tej spółki konieczny jest tytuł egzekucyjny wydany przeciwko wszystkim wspólnikom (art. 778 KPC).

Czy sąd pierwszej instancji powinien wezwać z urzędu wspólników spółki cywilnej do udziału w sprawie, jeśli nie zostali oni wskazani w pozwie jako strony pozwane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli powód nie oznaczy wszystkich wspólników spółki cywilnej, sąd pierwszej instancji powinien wezwać z urzędu wspólników do udziału w sprawie w charakterze pozwanych (art. 194 w związku z art. 477 KPC).

Uzasadnienie

Obowiązek sądu pierwszej instancji do zapewnienia prawidłowego składu stron postępowania, w szczególności w sprawach, gdzie wymagane jest uczestnictwo wszystkich wspólników spółki cywilnej.

Czy spółka cywilna może być zakładem pracy w rozumieniu Kodeksu pracy i posiadać zdolność sądową i procesową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Spółka cywilna - mimo że nie posiada osobowości prawnej - może być zakładem pracy w rozumieniu art. 3 KP. Spółka taka może mieć zdolność sądową i procesową w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych jako zakład pracy (art. 460 § 1 KPC).

Uzasadnienie

Interpretacja przepisów Kodeksu pracy i Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących statusu spółki cywilnej jako pracodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Wojciech K.osoba_fizycznapowód
Prywatne Przedsiębiorstwo Wydawniczo-Poligraficzne "P." SC w W.spółkapozwany
Krystyna B.-B.osoba_fizycznawłaścicielka przedsiębiorstwa / wspólnik spółki cywilnej

Przepisy (9)

Główne

KC art. 864

Kodeks cywilny

Za zobowiązania spółki cywilnej odpowiadają solidarnie wspólnicy.

KPC art. 194

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 477 KPC - obowiązek wezwania przez sąd wspólników do udziału w sprawie.

KPC art. 778

Kodeks postępowania cywilnego

Do egzekucji ze wspólnego majątku wspólników spółki cywilnej konieczny jest tytuł egzekucyjny wydany przeciwko wszystkim wspólnikom.

KPC art. 393 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

KP art. 3

Kodeks pracy

Spółka cywilna może być zakładem pracy.

KP art. 52 § 1

Kodeks pracy

KPC art. 460 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Spółka cywilna może mieć zdolność sądową i procesową.

KPC art. 316 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 3 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 194 w zw. z art. 477 KPC poprzez brak wezwania wszystkich wspólników spółki cywilnej do udziału w sprawie. • Naruszenie art. 778 KPC i art. 864 KC poprzez brak tytułu egzekucyjnego przeciwko wszystkim wspólnikom spółki cywilnej. • Niewyjaśnienie przez sąd pierwszej instancji statusu prawnego pracodawcy (spółka cywilna czy przedsiębiorstwo jednoosobowe) oraz prawidłowego oznaczenia stron.

Godne uwagi sformułowania

Występujący przeciwko spółce cywilnej pracownik powinien w pozwie wskazać jako stronę pozwaną nie tylko tę spółkę, ale także wszystkich wspólników. • Za zobowiązania spółki cywilnej odpowiadają solidarnie wspólnicy (art. 864 KC), a do egzekucji ze wspólnego majątku wspólników tej spółki konieczny jest tytuł egzekucyjny wydany przeciwko wszystkim wspólnikom (art. 778 KPC). • Jeżeli powód nie oznaczy wszystkich wspólników spółki cywilnej, to winien uczynić to Sąd I instancji, wzywając z urzędu wspólników do udziału w sprawie w charakterze pozwanych (art. 194 w związku z art. 477 KPC).

Skład orzekający

Teresa Flemming-Kulesza

przewodniczący

Kazimierz Jaśkowski

sędzia

Walerian Sanetra

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawidłowe oznaczanie stron w sprawach przeciwko spółkom cywilnym, obowiązki sądu w zakresie wzywania wspólników do udziału w sprawie."

Ograniczenia: Dotyczy spraw pracowniczych przeciwko spółkom cywilnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii procesowej w sprawach pracowniczych przeciwko spółkom cywilnym, która może być niejasna dla wielu praktyków. Podkreśla znaczenie prawidłowego określenia stron i obowiązków sądu.

“Spółka cywilna jako pracodawca: kogo pozwać, by wygrać?”

Dane finansowe

wynagrodzenie za pracę: 7 000 000 PLN

odszkodowanie: 1200 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst