I PKN 707/99Wynagrodzenie ryczałtowe godziny nadliczbowe dni wolne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał sprawę z powództwa Romualda T. przeciwko Spółdzielni Mleczarskiej w S. o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i w dni wolne. Powód domagał się zasądzenia kwoty 8.229,60 zł. Sąd Pracy uwzględnił żądanie, ustalając, że powód pracował w pełnym wymiarze czasu pracy, mimo że umowa przewidywała ½ etatu, a także w dni wolne. Sąd przyjął stawkę godzinową i zasądził wynagrodzenie za pracę ponad umówiony czas oraz w dni wolne. Sąd Okręgowy oddalił apelację pracodawcy, uznając ustalenia Sądu Pracy za trafne. Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy, interpretując wynagrodzenie nazwane 'ryczałtowym' jako miesięczną stawkę wynagrodzenia pracownika w rozumieniu art. 134 § 1-2 KP. Podkreślono, że korzystne dla pracownika ukształtowanie wynagrodzenia nie narusza zasad współżycia społecznego ani nie zmierza do obejścia prawa. Ustalono również, że termin wymagalności wynagrodzenia za pracę w dodatkowy dzień wolny powinien być ustalany przy uwzględnieniu daty wykonywania pracy oraz reguły z art. 85 § 2 KP.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia wynagrodzenia ryczałtowego w kontekście godzin nadliczbowych i pracy w dni wolne, zasady wymagalności roszczeń pracowniczych, dopuszczalność korzystnych dla pracownika postanowień umownych.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który pracował w pełnym wymiarze mimo umowy na ½ etatu i w dni wolne.
Zagadnienia prawne (3)
Jak należy traktować wynagrodzenie nazwane w umowie o pracę "ryczałtowym", gdy wskazano konkretną kwotę za miesiąc pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy je traktować jako miesięczną stawkę wynagrodzenia pracownika w pojęciu art. 134 § 1-2 KP.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że nawet jeśli wynagrodzenie jest nazwane "ryczałtowym", ale wskazano konkretną kwotę za miesiąc pracy, należy ją traktować jako miesięczną stawkę osobistego wynagrodzenia pracownika. Wyjątkowy charakter reguły ustalania dodatku za godziny nadliczbowe w wysokości 60% wynagrodzenia przemawia za rozszerzającym pojmowaniem stawki miesięcznej.
Czy korzystne dla pracownika ukształtowanie wynagrodzenia w umowie o pracę, przy uwzględnieniu zarobków innych pracowników, uzasadnia twierdzenie o kolizji z zasadami współżycia społecznego lub obejściu prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo przez się nie uzasadnia takiego twierdzenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że okoliczność, iż sposób ukształtowania wynagrodzenia jest dla pracownika korzystny, nie uzasadnia automatycznie twierdzenia o naruszeniu zasad współżycia społecznego lub obejściu prawa. Przepisy prawa pracy stanowią, że postanowienia umów o pracę nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy prawa pracy, co oznacza, że postanowienia korzystniejsze są dopuszczalne.
Jak ustalać termin wymagalności wynagrodzenia za pracę w dodatkowy dzień wolny od pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin wymagalności powinien być ustalany przy uwzględnieniu daty wykonywania pracy oraz reguły określonej w art. 85 § 2 KP.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wynagrodzenie za pracę w dodatkowy dzień wolny od pracy jest wymagalne od dnia, w którym pracodawca ma obowiązek wypłacenia wynagrodzenia za dany miesiąc. Nawet jeśli pracownik mógł skorzystać z zamiennego dnia wolnego, ale ostatecznie tak się nie stało i przysługuje mu wynagrodzenie, decydująca jest data wykonywania pracy.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Romuald T. | osoba_fizyczna | powód |
| Spółdzielnia Mleczarska w S. | inne | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
KP art. 134 § § 1-2
Kodeks pracy
Wynagrodzenie nazwane "ryczałtowym" z określoną kwotą za miesiąc pracy należy traktować jako miesięczną stawkę wynagrodzenia pracownika.
Pomocnicze
KP art. 134 § § 12
Kodeks pracy
Wynagrodzenie stanowiące podstawę obliczenia dodatków za godziny nadliczbowe obejmuje wynagrodzenie pracownika wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną. W przypadku braku wyodrębnienia, stosuje się 60% wynagrodzenia. Sąd uznał, że miesięczna stawka wynagrodzenia pracownika jest podstawą do obliczenia dodatków.
KP art. 129 § § 3
Kodeks pracy
Dotyczy wynagrodzenia za pracę w dodatkowy dzień wolny od pracy.
KP art. 85 § § 2
Kodeks pracy
Reguluje termin wypłaty wynagrodzenia, który ma znaczenie dla ustalenia wymagalności roszczeń.
KC art. 5
Kodeks cywilny
Dotyczy zasad współżycia społecznego, powołany w kontekście zarzutu naruszenia umowy.
KC art. 58
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub zasadami współżycia społecznego, powołany w kontekście zarzutu naruszenia umowy.
KP art. 18 § § 1
Kodeks pracy
Postanowienia umów o pracę nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy prawa pracy.
KP art. 300
Kodeks pracy
Pracownicze stosunki prawne reguluje się m.in. przepisami Kodeksu cywilnego, o ile przepisy prawa pracy nie stanowią inaczej.
KPC art. 393 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 393 § 11
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynagrodzenie nazwane "ryczałtowym" z określoną kwotą za miesiąc pracy jest miesięczną stawką wynagrodzenia. • Praca w godzinach nadliczbowych i dni wolne była wykonywana na polecenie przełożonych. • Pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za pracę wykonaną, nawet jeśli umowa przewidywała inny wymiar czasu pracy lub dni wolne. • Termin wymagalności roszczenia o wynagrodzenie za pracę w dodatkowy dzień wolny jest związany z datą wykonywania pracy i terminem wypłaty wynagrodzenia.
Odrzucone argumenty
Wynagrodzenie nazwane "ryczałtowym" nie stanowi podstawy do obliczenia dodatków za godziny nadliczbowe (art. 134 § 12 KP). • Umowa o pracę z powodem naruszała zasady współżycia społecznego lub zmierzała do obejścia prawa (art. 5 i 58 KC w zw. z art. 300 KP). • Sąd błędnie zasądził odsetki za pracę w soboty, nie uwzględniając dyspozycji art. 1293 § 2 KP.
Godne uwagi sformułowania
Wynagrodzenie nazwane w umowie o pracę "ryczałtowym", przy jednoczesnym wskazaniu, że przysługuje w określonej kwocie za miesiąc pracy, należy traktować jako miesięczną stawkę wynagrodzenia pracownika w pojęciu art. 134 § 1-2 KP. • Okoliczność, iż sposób ukształtowania przez strony w umowie o pracę wynagrodzenia pracownika jest dla niego korzystny, przy uwzględnieniu zarobków innych pracowników, samo przez się nie uzasadnia twierdzenia, że umowa koliduje z zasadami współżycia społecznego lub zmierza do obejścia prawa. • Termin wymagalności wynagrodzenia przewidzianego w art. 1293 § 3 KP powinien być ustalany przy uwzględnieniu daty wykonywania pracy (dodatkowego dnia wolnego od pracy) oraz reguły określonej w art. 85 § 2 KP.
Skład orzekający
Barbara Wagner
przewodniczący
Józef Iwulski
członek
Walerian Sanetra
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia wynagrodzenia ryczałtowego w kontekście godzin nadliczbowych i pracy w dni wolne, zasady wymagalności roszczeń pracowniczych, dopuszczalność korzystnych dla pracownika postanowień umownych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który pracował w pełnym wymiarze mimo umowy na ½ etatu i w dni wolne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu wynagrodzeń za nadgodziny i pracę w dni wolne, a także interpretacji pojęcia "ryczałtowego" wynagrodzenia, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców.
“Czy "ryczałtowe" wynagrodzenie chroni pracodawcę przed płaceniem za nadgodziny? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 8229,6 PLN
wynagrodzenie za pracę: 8229,6 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.