Orzeczenie · 2001-08-20

I PKN 580/00Oddalenie kasacji uchybienie procesowe

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2001-08-20
SNPrawo pracyprawo pracyŚrednianajwyższy
odprawapakiet socjalnyrozwiązanie umowy o pracękasacjaSąd NajwyższyKodeks pracyprzepisy procesowedyskryminacja

Sprawa dotyczyła roszczenia powoda Józefa K. o odprawę pieniężną w kwocie 15.000 zł, domaganą na podstawie paktu socjalnego obowiązującego u byłego pracodawcy, Cementowni N. Spółce z o.o. Sąd Rejonowy w Kielcach oddalił powództwo, ustalając, że powód rozwiązał stosunek pracy we wrześniu 1997 r. z powodu niezdolności do pracy, a aneks do pakietu socjalnego przewidujący prawo do odprawy dla pracowników, których zatrudnienie ustało po 1 stycznia 1998 r., nie obejmował powoda. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił apelację powoda, uznając, że zarzut naruszenia art. 11 KC (dotyczącego zdolności do czynności prawnych) był chybiony, a zarzut dyskryminacji (art. 113 KP) również nieuzasadniony, gdyż odmowa wypłaty odprawy wynikała z niespełnienia warunków formalnych, a nie z dyskryminacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, stwierdzając, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 227 KPC i art. 128 KPC) są nieskuteczne, ponieważ powód nie zgłosił zastrzeżeń w trybie art. 162 KPC. Sąd Najwyższy podkreślił również, że zarzut naruszenia art. 11 KP jest nieadekwatny do istoty sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa do powoływania się na uchybienia procesowe w postępowaniu kasacyjnym oraz zasady związane z zakresem rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów KPC.

Zagadnienia prawne (3)

Czy strona, której nie doręczono odpisów załączników do pisma procesowego strony przeciwnej, może powoływać się na uchybienie art. 128 KPC, jeśli nie zgłosiła stosownego zastrzeżenia na podstawie art. 162 KPC przed końcem posiedzenia następującego bezpośrednio po tym uchybieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stronie takiej nie przysługuje prawo powoływania się na uchybienie art. 128 KPC, jeżeli przed końcem posiedzenia następującego bezpośrednio po tym uchybieniu nie zgłosiła stosownego zastrzeżenia na podstawie art. 162 KPC.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zarzut naruszenia art. 128 KPC jest nieskuteczny, ponieważ pełnomocnik powoda, obecny na rozprawie przed Sądem Rejonowym poprzedzającej wydanie wyroku, nie zwrócił uwagi Sądu na uchybienie przepisowi art. 128 KPC, wnosząc o wpisanie zastrzeżenia do protokołu. Brak takiego zastrzeżenia w trybie art. 162 KPC powoduje utratę prawa do powoływania się na to uchybienie w dalszym toku postępowania.

Czy zarzuty naruszenia przepisów postępowania, odnoszące się do postępowania przed sądem pierwszej instancji, mogą stanowić skuteczną podstawę kasacji od wyroku sądu drugiej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji, a nie przed sądem drugiej instancji, nie mogą stanowić skutecznej podstawy kasacji, chyba że chodzi o naruszenia, które sąd w każdej instancji powinien brać pod uwagę z urzędu (np. nieważność postępowania).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że rozpoznaje kasacje od orzeczeń sądów drugiej instancji i w związku z tym w kasacji można podnosić jedynie zarzuty przeciwko postępowaniu przed sądem drugiej instancji. Naruszenia przepisów postępowania, takie jak art. 227 KPC czy art. 128 KPC, nie należą do kategorii uchybień, które sąd w każdej instancji powinien brać pod uwagę z urzędu.

Czy zarzut naruszenia art. 11 KP (zgodne oświadczenie woli pracodawcy i pracownika przy nawiązaniu stosunku pracy) jest adekwatny do sprawy dotyczącej dyskryminacji pracownika w związku z nierównym traktowaniem go w porównaniu z innymi pracownikami w zakresie wypłaty odprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 11 KP jest nieadekwatny do istoty sprawy, przedmiotu żądań powoda i materialnoprawnych podstaw rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że już Sąd Okręgowy wytknął powodowi powołanie niewłaściwego przepisu (art. 11 KC zamiast art. 113 KP) przy zarzucie dyskryminacji. Mimo tej uwagi, skarżący w kasacji ponownie powołał niewłaściwy przepis (art. 11 KP), który nie dotyczy dyskryminacji pracownika w stosunkach pracy. Ze względu na związanie Sądu Najwyższego podstawami kasacyjnymi, nie było możliwe rozważanie naruszenia innych przepisów niż wskazane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Cementownia N. Spółka z o.o. w S.-N.

Strony

NazwaTypRola
Józef K.osoba_fizycznapowód
Cementownia N. Spółka z o.o. w S.-N.spółkapozwany

Przepisy (12)

Główne

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Orzekanie przez Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

KPC art. 128

Kodeks postępowania cywilnego

Niedoręczenie odpisów załączników do pisma procesowego strony przeciwnej.

KPC art. 162

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek zgłoszenia zastrzeżenia co do uchybienia przepisom postępowania przed końcem posiedzenia następującego bezpośrednio po tym uchybieniu.

KPC art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiot dowodu.

KPC art. 392

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym.

KPC art. 393

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawy kasacyjne.

KPC art. 39311

Kodeks postępowania cywilnego

Związanie Sądu Najwyższego podstawami kasacyjnymi.

KP art. 52 § § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

KP art. 53 § § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z przyczyn niedotyczących pracownika.

KP art. 11

Kodeks pracy

Nawiązanie stosunku pracy.

KP art. 113

Kodeks pracy

Dyskryminacja w zatrudnieniu.

KC art. 11

Kodeks cywilny

Zdolność do czynności prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskuteczność zarzutów naruszenia przepisów postępowania z uwagi na brak zgłoszenia zastrzeżenia w trybie art. 162 KPC. • Nieskuteczność zarzutów naruszenia przepisów postępowania odnoszących się do sądu pierwszej instancji w postępowaniu kasacyjnym. • Nieadekwatność zarzutu naruszenia art. 11 KP do istoty sprawy dotyczącej dyskryminacji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 11 KC przez nierówne traktowanie powoda. • Naruszenie art. 227 KPC przez nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentów pozwanej Spółki. • Naruszenie art. 128 KPC przez niedoręczenie pełnomocnikowi powoda załączników do pisma pozwanej. • Naruszenie art. 11 KP przez nierówne traktowanie powoda.

Godne uwagi sformułowania

Stronie, której nie doręczono odpisów załączników do pisma procesowego strony przeciwnej, nie przysługuje prawo powoływania się na uchybienie art. 128 KPC, jeżeli przed końcem posiedzenia następującego bezpośrednio po tym uchybieniu nie zgłosiła stosownego zastrzeżenia na podstawie art. 162 KPC. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania odnoszą się de facto do postępowania przed Sądem Rejonowym jako sądem pierwszej instancji, a nie przed Sądem Okręgowym jako sądem apelacyjnym, nie mogą zatem stanowić skutecznej podstawy kasacji.

Skład orzekający

Jadwiga Skibińska-Adamowicz

przewodniczący

Katarzyna Gonera

sprawozdawca

Józef Iwulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do powoływania się na uchybienia procesowe w postępowaniu kasacyjnym oraz zasady związane z zakresem rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów KPC.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do powoływania się na uchybienia procesowe, co jest kluczowe dla praktyków prawa. Podkreśla znaczenie aktywnego udziału strony w postępowaniu.

Uchybienie procesowe: czy milczenie oznacza zgodę w sądzie?

Dane finansowe

WPS: 15 000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst