Orzeczenie · 1998-06-03

I PKN 49/98Prawo do wynagrodzenia za wadliwa pracę

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-06-03
SNPrawo pracywynagrodzenie za pracęWysokanajwyższy
wynagrodzeniekodeks pracyryzyko pracodawcyodpowiedzialność pracodawcyumowa o pracęakordkontrakt zagranicznywady robót

Sprawa dotyczyła roszczeń grupy pracowników (Marek B., Marek Z., Jerzy Z., Krzysztof P. i Władysław P.) przeciwko swojemu pracodawcy, Przedsiębiorstwu Usługowo-Produkcyjno-Handlowemu „B.” Spółce z o.o., o zapłatę zaległego wynagrodzenia za pracę, ekwiwalentu za urlop, diet, zwrotu kaucji oraz ekwiwalentu za wyżywienie. Niektórzy z powodów domagali się również sprostowania świadectw pracy. Sąd Rejonowy w Busku Zdroju połączył sprawy i zasądził na rzecz pracowników określone kwoty w markach niemieckich, a także sprostował świadectwa pracy. Sąd oparł się na opinii biegłego księgowego, odrzucając sposób wyliczenia wynagrodzenia przez pozwanego, który chciał ograniczyć je do 30% zafakturowanego przerobu. Sąd Rejonowy uznał, że umowy o pracę nie zawierały zapisu o takim ograniczeniu, a próby ustalenia innego systemu wynagradzania przez świadków były niewłaściwe. Sąd Wojewódzki w Kielcach oddalił apelację pozwanego, podkreślając, że wadliwe, ale niezawinione wykonanie pracy przez pracownika nie niweczy jego prawa do wynagrodzenia, a umowa o pracę jest umową starannego działania. Ryzyko finansowe związane z kontraktem obciąża pracodawcę. Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy, stwierdzając, że nie udowodnił on szkody wyrządzonej przez konkretnych pracowników ani nie wykazał, że pracownicy ponoszą winę za wadliwe wykonanie robót. Sąd Najwyższy podkreślił, że pracodawca jest obowiązany do bieżącej kontroli jakości pracy i stosowania obiektywnych kryteriów oceny, a skutki ekonomiczne nieuzyskania korzyści z kontraktu obciążają pracodawcę, a nie pracowników, zgodnie z art. 117 § 2 KP.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że ryzyko gospodarcze obciąża pracodawcę, a pracownik ma prawo do wynagrodzenia za pracę, nawet jeśli została wykonana wadliwie, o ile nie ponosi winy za straty pracodawcy i pracodawca zaakceptował jakość prac.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca zaakceptował jakość prac i pracownicy nie ponoszą winy za straty. Nie dotyczy sytuacji, gdy pracownik ponosi winę za wadliwe wykonanie pracy lub nie uzyskał wynagrodzenia z innych przyczyn niż ryzyko gospodarcze pracodawcy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uznanie przez inwestora wadliwości wykonanych robót przy odbiorze wpływa na prawo pracownika do wynagrodzenia, jeśli pracodawca wcześniej zaakceptował jakość prac?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uznanie przez inwestora wadliwości robót nie powoduje obniżenia wynagrodzenia pracowników, jeżeli pracodawca uprzednio zaakceptował wykonanie tych robót jako odpowiadające wymaganym kryteriom jakościowym.

Uzasadnienie

Umowa o pracę jest umową starannego działania, a nie rezultatu. Ryzyko gospodarcze obciąża pracodawcę. Pracodawca jest obowiązany do bieżącej kontroli jakości pracy i stosowania obiektywnych kryteriów oceny. Skutki finansowe nieuzyskania korzyści z kontraktu obciążają pracodawcę.

Czy pracownik ponosi ryzyko związane z działalnością pracodawcy i czy dochodzenie przez niego należnego wynagrodzenia jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa w sytuacji nieosiągnięcia przez pracodawcę spodziewanych korzyści?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pracownik nie ponosi ryzyka związanego z działalnością pracodawcy (art. 117 § 2 KP). Dochodzenie przez pracowników roszczeń o należne im wynagrodzenie za pracę nie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, gdy nie ponoszą oni winy za nieosiągnięcie przez pracodawcę spodziewanych korzyści.

Uzasadnienie

Ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej obciąża pracodawcę. Pracownik nie może być pozbawiony wynagrodzenia za pracę, jeśli nie ponosi winy za straty pracodawcy.

Czy pracodawca może potrącić z wynagrodzenia pracownika należności inne niż wymienione w art. 87 KP, w związku z wadliwym wykonaniem pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, potrącenie z wynagrodzenia pracownika należności innych niż wymienione w art. 87 KP nie może nastąpić w związku z treścią art. 82 KP. Wadliwe, ale niezawinione wykonanie przez pracownika produktu lub usług nie niweczy jego prawa do wynagrodzenia.

Uzasadnienie

Przepisy Kodeksu pracy dotyczące wynagrodzenia mają na celu jego ochronę. Potrącenia są ściśle ograniczone. Pracownik nie ponosi odpowiedzialności za straty pracodawcy, jeśli nie jest winny wadliwego wykonania pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Marek B., Marek Z., Jerzy Z., Krzysztof P. i Władysław P.

Strony

NazwaTypRola
Marek B.osoba_fizycznapowód
Marek Z.osoba_fizycznapowód
Jerzy Z.osoba_fizycznapowód
Krzysztof P.osoba_fizycznapowód
Władysław P.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Usługowo-Produkcyjno-Handlowe „B.” Spółka z o.o.spółkapozwany

Przepisy (12)

Główne

KP art. 117 § § 2

Kodeks pracy

Pracownik nie ponosi ryzyka związanego z działalnością pracodawcy.

Pomocnicze

KP art. 82

Kodeks pracy

Wadliwe, ale niezawinione wykonanie przez pracownika produktu lub usług nie niweczy jego prawa do wynagrodzenia.

KP art. 8

Kodeks pracy

Nie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa dochodzenie przez pracowników roszczeń o należne im wynagrodzenia za pracę w sytuacji, gdy nie ponoszą winy za nieosiągnięcie przez pracodawcę spodziewanych korzyści.

KP art. 78

Kodeks pracy

Podstawa do zasądzenia należności pracowniczych.

KP art. 97 § § 2

Kodeks pracy

Podstawa do sprostowania świadectw pracy.

KP art. 87

Kodeks pracy

Określa dopuszczalne potrącenia z wynagrodzenia pracownika.

KP art. 86

Kodeks pracy

Obowiązek pracodawcy wypłaty wynagrodzenia.

KP art. 94

Kodeks pracy

Obowiązki pracodawcy związane z organizacją pracy i kontrolą jakości.

KPC art. 219

Kodeks postępowania cywilnego

Zarządzenie połączenia spraw do wspólnego rozpoznania.

KPC art. 204 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki powództwa wzajemnego.

KPC art. 39315

Kodeks postępowania cywilnego

Związanie Sądu Najwyższego stanem faktycznym ustalonym przez sądy niższych instancji.

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa o pracę jest umową starannego działania, a nie rezultatu. • Ryzyko gospodarcze obciąża pracodawcę, a nie pracownika. • Pracownik nie ponosi odpowiedzialności za straty pracodawcy, jeśli nie jest winny wadliwego wykonania pracy. • Pracodawca jest obowiązany do bieżącej kontroli jakości pracy i stosowania obiektywnych kryteriów oceny. • Uznanie przez inwestora wadliwości robót nie wpływa na wynagrodzenie pracowników, jeśli pracodawca zaakceptował jakość prac.

Odrzucone argumenty

Pracownicy wykonali pracę wadliwie, co uzasadnia obniżenie wynagrodzenia. • Pracodawca nie osiągnął kalkulowanych korzyści z kontraktu z powodu wadliwej pracy pracowników. • Wynagrodzenie pracowników powinno być ograniczone do 30% wynagrodzenia uzyskanego przez pozwanego od kontrahenta zagranicznego.

Godne uwagi sformułowania

Pracownik nie ponosi ryzyka związanego z działalnością pracodawcy (art. 117 § 2 KP). • Nie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa dochodzenie przez pracowników roszczeń o należne im wynagrodzenia za pracę w sytuacji, gdy nie ponoszą winy za nieosiągnięcie przez pracodawcę spodziewanych korzyści z działalności gospodarczej. • Umowa o pracę jest umową starannego działania, a nie rezultatu. • Skutki ekonomiczne nieuzyskania przez pracodawcę kalkulowanych korzyści z realizacji kontraktu [...] obciążają pracodawcę i nie mogą być przerzucane na pracowników.

Skład orzekający

Andrzej Kijowski

przewodniczący

Adam Józefowicz

sprawozdawca

Walerian Sanetra

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że ryzyko gospodarcze obciąża pracodawcę, a pracownik ma prawo do wynagrodzenia za pracę, nawet jeśli została wykonana wadliwie, o ile nie ponosi winy za straty pracodawcy i pracodawca zaakceptował jakość prac."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca zaakceptował jakość prac i pracownicy nie ponoszą winy za straty. Nie dotyczy sytuacji, gdy pracownik ponosi winę za wadliwe wykonanie pracy lub nie uzyskał wynagrodzenia z innych przyczyn niż ryzyko gospodarcze pracodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie jasno rozgranicza odpowiedzialność pracodawcy i pracownika w kontekście ryzyka gospodarczego i jakości wykonanej pracy, co jest częstym problemem w praktyce.

“Pracowałeś wadliwie, ale należy Ci się zapłata? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kto ponosi ryzyko w biznesie.”

Dane finansowe

wynagrodzenie za pracę: 3726,88 PLN

wynagrodzenie za pracę: 3955 PLN

wynagrodzenie za pracę: 3770,7 PLN

wynagrodzenie za pracę: 3728,2 PLN

wynagrodzenie za pracę: 666,7 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst