Orzeczenie · 2026-01-14

I OSK 670/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
nieruchomościtrwały zarządgospodarka nieruchomościamiSkarb PaństwaMinisterstwo Obrony NarodowejStołeczny Zarząd Infrastrukturypostępowanie administracyjnelegitymacja procesowapełnomocnictwo

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Rozwoju i Technologii od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie ustanowienia trwałego zarządu nieruchomością Skarbu Państwa na rzecz Służby Wywiadu Wojskowego. Minister zarzucał błędną wykładnię art. 199 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.), twierdząc, że przekształcenie zarządu w trwały zarząd wymaga faktycznego sprawowania zarządu, co nie miało miejsca. Kwestionowano również legitymację Stołecznego Zarządu Infrastruktury (SZI) do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując na brak odpowiedniego umocowania i błędne zastosowanie przepisów o służbie cywilnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że przepis art. 199 ust. 2 u.g.n. nie uzależnia przekształcenia zarządu w trwały zarząd od faktycznego jego wykonywania, a jedynie od jego prawnego istnienia. Potwierdzono, że decyzja z 1974 r. stanowiła źródło trwałego zarządu dla Ministerstwa Obrony Narodowej (MON). Sąd odrzucił zarzut dotyczący legitymacji SZI, wskazując, że SZI, jako jednostka wojskowa, ma zadanie gospodarowania nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie MON, a pełnomocnictwa udzielone Szefowi SZI przez Ministra Obrony Narodowej i Dyrektora Departamentu Infrastruktury MON były skuteczne. NSA podkreślił, że przepisy o służbie cywilnej nie miały zastosowania w tej konkretnej sytuacji, a SZI działał na podstawie właściwych pełnomocnictw. Sąd uznał również zarzuty naruszenia przepisów postępowania za niezasadne, w tym zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczący uzasadnienia wyroku WSA oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. dotyczący podstawy orzekania. Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpiło na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o przekształceniu zarządu w trwały zarząd, legitymacja procesowa jednostek wojskowych w sprawach nieruchomościowych, skuteczność pełnomocnictw w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej nieruchomości Skarbu Państwa zarządzanych przez MON i jego jednostki organizacyjne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przekształcenie zarządu nieruchomością Skarbu Państwa w trwały zarząd na podstawie art. 199 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami wymaga faktycznego sprawowania zarządu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie uzależnia przekształcenia zarządu w trwały zarząd od faktycznego jego wykonywania, a jedynie od jego prawnego istnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sformułowanie 'zarząd sprawowany' w art. 199 ust. 2 u.g.n. należy rozumieć jako zarząd istniejący prawnie, niezależnie od jego rzeczywistego wykonywania.

Czy Stołeczny Zarząd Infrastruktury (SZI) posiadał legitymację prawną do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra o ustanowieniu trwałego zarządu na rzecz innej jednostki, w sytuacji gdy SZI zarządza nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie MON?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, SZI posiadał legitymację do działania w tej sprawie na podstawie pełnomocnictw udzielonych przez Ministra Obrony Narodowej i Dyrektora Departamentu Infrastruktury MON.

Uzasadnienie

SZI jest jednostką wojskową, której zadaniem jest gospodarowanie nieruchomościami w trwałym zarządzie MON. Udzielone pełnomocnictwa, w tym dalsze pełnomocnictwo dla Szefa SZI, były skuteczne i pozwalały na reprezentowanie MON w sprawach dotyczących nieruchomości resortu.

Czy w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikiem może być osoba fizyczna pełniąca określoną funkcję, nawet jeśli nie jest wskazana z imienia i nazwiska?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 33 § 1 k.p.a. pełnomocnikiem może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Osoba pełniąca funkcję Szefa SZI jest taką osobą.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Szef SZI jest osobą fizyczną, a pełnomocnictwo jest skuteczne, dopóki nie zostanie odwołane, a osoba pełniąca tę funkcję jest zawsze możliwa do ustalenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Rozwoju i Technologii od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (20)

Główne

u.g.n. art. 199 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przekształcenie zarządu w trwały zarząd następuje z mocy prawa i nie wymaga faktycznego sprawowania zarządu.

Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości art. 87

Grunty państwowe w użytkowaniu jednostek organizacyjnych przeszły w zarząd tych jednostek.

Pomocnicze

u.g.n. art. 43 § ust. 1 i ust. 5

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 60

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Ustawa o służbie cywilnej art. 25 § ust. 4 pkt 1 lit. g)

Przepis dotyczy reprezentowania Skarbu Państwa przez dyrektora generalnego urzędu w zakresie mienia urzędu, nie miał zastosowania do reprezentowania MON w sprawach dotyczących nieruchomości resortu obrony narodowej.

Ustawa o zasadach zarządzania mieniem państwowym art. 5 § ust. 1

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 33 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący umorzenia postępowania odwoławczego.

k.p.a. art. 127 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o oddaleniu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sporządzenie uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów.

Statut Stołecznego Zarządu Infrastruktury art. 7 § ust. 1

Zadaniem SZI jest gospodarowanie nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie MON.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trwały zarząd nieruchomością Skarbu Państwa na rzecz MON przekształcił się z mocy prawa, niezależnie od faktycznego sprawowania zarządu. • Stołeczny Zarząd Infrastruktury posiadał legitymację do działania w sprawie na podstawie udzielonych pełnomocnictw. • Pełnomocnictwo udzielone Szefowi SZI było skuteczne, gdyż jest on osobą fizyczną posiadającą zdolność do czynności prawnych.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 199 ust. 2 u.g.n. przez przyjęcie, że faktyczne sprawowanie zarządu jest warunkiem przekształcenia w trwały zarząd. • Błędna wykładnia przepisów dotyczących legitymacji SZI do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. • Niezastosowanie art. 25 ust. 4 pkt 1 lit. g) ustawy o służbie cywilnej w związku z brakiem umocowania do reprezentowania MON przez SZI. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 133 § 1 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

zarząd sprawowany należy rozumieć jako zarząd istniejący, ustanowiony w znaczeniu prawnym, niezależnie do jego rzeczywistego wykonywania. • niezasadny jest zarzut kasacyjny, w ramach którego zakwestionowano legitymację Stołecznego Zarządu Infrastruktury do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. • w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikiem może być wyłącznie osoba fizyczna 'a nie organizacja, podmiot lub piastun funkcji (niezindywidualizowany szef SZI)' - zarzut ten nie jest trafny.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący

Marian Wolanin

sprawozdawca

Jakub Zieliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przekształceniu zarządu w trwały zarząd, legitymacja procesowa jednostek wojskowych w sprawach nieruchomościowych, skuteczność pełnomocnictw w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej nieruchomości Skarbu Państwa zarządzanych przez MON i jego jednostki organizacyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii prawnych związanych z zarządzaniem nieruchomościami Skarbu Państwa przez jednostki wojskowe, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

Trwały zarząd nieruchomością MON: Kluczowe rozstrzygnięcie NSA w sprawie legitymacji SZI.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst