I OSK 151/25Odmowa wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego interpretacja art 61a kpa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] odmawiające wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a., w tym błędną ocenę materiału dowodowego, pominięcie ugody z 1991 r. oraz nieprawidłowe zastosowanie art. 61a k.p.a. NSA, działając w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził brak usprawiedliwionych podstaw. Sąd podkreślił, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. ma charakter formalny i nie może być poprzedzone gromadzeniem dowodów ani ustalaniem stanu faktycznego. Wszelkie czynności wyjaśniające lub dowodowe wskazują na przejście do fazy merytorycznej postępowania, co czyni odmowę wszczęcia niedopuszczalną. W tej sprawie Burmistrz podjął czynności wyjaśniające, co zostało prawidłowo zakwalifikowane przez SKO jako postępowanie wyjaśniające, a nie etap inicjatywny. NSA uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych (Prawo geodezyjne i kartograficzne) oraz art. 105 k.p.a. są nieadekwatne do przedmiotu postępowania sądowoadministracyjnego, które dotyczyło uchylenia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy rozgraniczenia. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 61a k.p.a. w kontekście fazy inicjatywnej postępowania administracyjnego i dopuszczalności podejmowania czynności dowodowych przed wszczęciem postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, ale zasady dotyczące faz postępowania są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, jeśli podjął już czynności wyjaśniające lub dowodowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jeśli podjął już czynności wykraczające poza fazę inicjatywną, takie jak gromadzenie dowodów czy ustalanie stanu faktycznego. Takie działania wskazują na przejście do fazy merytorycznej, a stwierdzenie braku podstaw do wszczęcia powinno skutkować umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. ma charakter formalny i nie może być poprzedzone gromadzeniem dowodów. Wszelkie czynności dowodowe lub wyjaśniające wskazują na to, że postępowanie już się toczy i nie można go wstecznie odmówić wszczęcia. W takiej sytuacji właściwe jest umorzenie postępowania.
Czy ugoda zawarta w postępowaniu rozgraniczeniowym z 1991 r., której dokumentacji brakuje w zasobie geodezyjnym, definitywnie zamyka drogę do wszczęcia nowego postępowania rozgraniczeniowego?
Odpowiedź sądu
Brak dokumentacji potwierdzającej przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego w 1991 r. oraz potencjalne zmiany numeracji działek mogą stanowić podstawę do wszczęcia nowego postępowania rozgraniczeniowego, nawet jeśli strony twierdzą o istnieniu ugody.
Uzasadnienie
WSA wskazał na wątpliwości co do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego w 1991 r. z powodu braku dokumentacji. Podkreślono, że nawet jeśli ugoda została zawarta, to po 30 latach mogą powstać wątpliwości i spory uzasadniające nowe postępowanie, a także konieczność ustalenia, czy ugoda dotyczy tych samych działek.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.g.k. art. 29 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 30 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 31 § ust. 2, 3 i 4
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 33 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 61a k.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez uznanie przez Kolegium, że nie zachodzą podstawy do odmowy wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, co powielił Sąd. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 12, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przepisów k.p.a. przez SKO. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 11 i art. 136 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, gdy SKO nie wskazało, dlaczego dokonało odmiennych ustaleń. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i b p.p.s.a. w zw. z art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 31 ust. 2, 3 i 4 oraz art. 33 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w zw. z art. 105 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienie wydawane na podstawie przywołanego powyżej przepisu ma charakter formalny, a nie merytoryczny. • W fazie inicjatywnej nie aktualizują się jeszcze ustawowe kompetencje organu do prowadzenia postępowania dowodowego, a jedynie do podjęcia czynności wyjaśniających poza formalnymi ramami procedury administracyjnej. • W tej sytuacji wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania jest niedopuszczalne jako spóźnione. • Stwierdzenie bezprzedmiotowości w toku postępowania powinno zatem skutkować jego umorzeniem na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a nie odmową wszczęcia.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Marek Stojanowski
członek
Marian Wolanin
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61a k.p.a. w kontekście fazy inicjatywnej postępowania administracyjnego i dopuszczalności podejmowania czynności dowodowych przed wszczęciem postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, ale zasady dotyczące faz postępowania są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię proceduralną dotyczącą momentu, w którym organ administracji może odmówić wszczęcia postępowania, co ma szerokie zastosowanie praktyczne dla prawników i stron postępowań.
“Kiedy organ może odmówić wszczęcia postępowania? NSA wyjaśnia kluczową granicę między fazą inicjatywną a merytoryczną.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.