I OSK 1047/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku. Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości kosztów postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oraz osób zobowiązanych do ich poniesienia. Wójt Gminy ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego i obciążył nimi po połowie właścicieli sąsiadujących działek oraz P.H. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez brak oceny zgodności z art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., wskazując, że inne strony postępowania również powinny partycypować w kosztach. Zarzucił również naruszenie art. 8, 9, 262 § 1 i 264 § 1 k.p.a. w związku z art. 151 p.p.s.a., kwestionując sposób weryfikacji oferty geodety i ustalenia kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego tylko stron bezpośrednio wnioskujących o rozgraniczenie (M.H. i P.H.) było uzasadnione, ponieważ postępowanie dotyczyło granicy między ich nieruchomościami. Pozostałe strony (Gmina, B.M. i N.T.) zostały dopuszczone do udziału z ostrożności procesowej, a obciążanie ich kosztami nie było uzasadnione. NSA podkreślił również, że pozycja geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym jest specyficzna i nie można go traktować wyłącznie jako biegłego w rozumieniu k.p.a., co wykluczyło możliwość stosowania postanowienia sądu cywilnego dotyczącego wynagrodzenia biegłego jako dowodu w tej sprawie. Sąd uznał, że Wójt prawidłowo ustalił koszty postępowania, uwzględniając wyjaśnienia geodety dotyczące nakładu pracy i poniesionych opłat.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, pozycja geodety w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyfiki postępowania rozgraniczeniowego i ustalania kosztów w tym trybie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy koszty postępowania rozgraniczeniowego powinny obciążać wszystkie strony postępowania, czy tylko te, które wnioskowały o jego wszczęcie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Koszty postępowania rozgraniczeniowego mogą obciążać strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, ale nie jest to obligatoryjne. W sytuacji, gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek konkretnej strony, a inne strony zostały dopuszczone z ostrożności procesowej, obciążenie kosztami tylko wnioskodawcy i bezpośrednio sąsiadującego właściciela jest uzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego tylko stron bezpośrednio wnioskujących o rozgraniczenie było uzasadnione, ponieważ postępowanie dotyczyło granicy między ich nieruchomościami. Pozostałe strony zostały dopuszczone do udziału z ostrożności procesowej, a obciążanie ich kosztami nie było uzasadnione.
Jaka jest pozycja geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym w trybie administracyjnym i czy jego wynagrodzenie powinno być ustalane na podstawie przepisów o kosztach sądowych w sprawach cywilnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pozycja geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym jest specyficzna i nie można go traktować wyłącznie jako biegłego w rozumieniu k.p.a. Działa on z upoważnienia organu i ma autonomiczne kompetencje, dlatego postanowienie sądu cywilnego dotyczące wynagrodzenia biegłego nie może stanowić wiarygodnego dowodu na okoliczność należnego wynagrodzenia geodety w postępowaniu administracyjnym.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że geodeta w postępowaniu rozgraniczeniowym działa z upoważnienia organu, ma autonomiczne kompetencje, a jego rola wykracza poza funkcję biegłego. Dlatego dowody z postępowań cywilnych dotyczące wynagrodzenia biegłych nie mają zastosowania w ustalaniu kosztów postępowania administracyjnego.
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek informowania stron o szacunkowej wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego przed zawarciem umowy z geodetą?
Odpowiedź sądu
Nie ma takiego obowiązku prawnego. Koszty postępowania są ustalane po jego zakończeniu. Wystarczające jest wezwanie do uiszczenia zaliczki, co świadczy o tym, że postępowanie będzie wiązało się ze znacznymi wydatkami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak wcześniejszego poinformowania stron o szacunkowych kosztach nie miał wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza że postępowanie zostało wszczęte na wniosek innej strony, która wpłaciła zaliczkę.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 262 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 264 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 262 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
pkt 2 - strona obciążana kosztami, które zostały poniesione w jej interesie lub na jej żądanie, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 152
Kodeks cywilny
k.c. art. 153
Kodeks cywilny
u.k.s.c.
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu udokumentowania wydatków niezbędnych do wydania opinii w postępowaniu cywilnym
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Rozporządzenie Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego tylko stron bezpośrednio wnioskujących o rozgraniczenie było uzasadnione, ponieważ postępowanie dotyczyło granicy między ich nieruchomościami. • Pozycja geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym jest specyficzna i nie można go traktować wyłącznie jako biegłego w rozumieniu k.p.a.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez brak oceny zgodności z art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż koszty powinny obciążać wszystkie strony postępowania. • Naruszenie art. 8, 9, 262 § 1 i 264 § 1 k.p.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez nieprawidłową weryfikację oferty geodety i ustalenie kosztów.
Godne uwagi sformułowania
obciążenie kosztami rozgraniczenia nieruchomości stron będących właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 153 k.c.), a nie będących wnioskodawcami jest fakultatywne ("organ może") • pozycja geodety nie jest pozycją tylko biegłego • w postępowaniu rozgraniczeniowym, prowadzonym w trybie postępowania administracyjnego, tak specyficzna pozycja i rola upoważnionego geodety nie dawała podstawy do przyjęcia, iż w takim postępowaniu był on jedynie biegłym
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący sprawozdawca
Karol Kiczka
członek
Arkadiusz Blewązka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, pozycja geodety w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania rozgraniczeniowego i ustalania kosztów w tym trybie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z kosztami postępowań administracyjnych, w szczególności rozgraniczenia nieruchomości, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i nieruchomości.
“Kto płaci za rozgraniczenie nieruchomości? NSA wyjaśnia zasady ustalania kosztów w postępowaniu administracyjnym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.