Orzeczenie · 2026-02-18

I GSK 982/23Uchylenie zwrotu dotacji celowej i umorzenie postępowania

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-18
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacje celowefinanse publicznezwrot dotacjiwykorzystanie środkówpostępowanie administracyjneNSAskarżącyorgan administracji

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną G. W. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Finansów nakazującą zwrot części dotacji celowej. Skarżąca kasacyjnie zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych (ufp). NSA, analizując zarzuty, stwierdził, że skarga kasacyjna w zakresie naruszenia przepisów postępowania była wadliwie sformułowana, m.in. poprzez powiązanie przepisów KPA z przepisami PPSA w sposób nieprawidłowy. Sąd podkreślił, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego powinny być powiązane z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA. W zakresie naruszenia prawa materialnego, NSA uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zastosował art. 169 ust. 1 pkt 1 ufp. Sąd wskazał, że wyrażenie "dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem" oznacza wykorzystanie środków na realizację innego zadania niż przewidziane w umowie. W analizowanej sprawie, mimo pewnych różnic w rozliczeniu kosztów i niewykonania części prac, wyremontowany odcinek drogi pokrywał się z zakresem objętym dofinansowaniem, a cel dotacji został osiągnięty. Zmiany w zakresie wykonanych prac nie oznaczały sfinansowania innego zadania, a jedynie sposób rozliczenia lub ewentualne nienależyte wykonanie zobowiązania, co nie stanowi podstawy do zwrotu dotacji na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 1 ufp. Kwestie sporne dotyczące wyceny robót miały charakter cywilnoprawny. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, umarzając postępowanie administracyjne. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem" w kontekście zmian w kosztorysie i zakresie prac, a także zasady formułowania zarzutów w skardze kasacyjnej dotyczących naruszenia przepisów postępowania.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji związanej z dotacjami celowymi i rozliczeniem prac remontowych. Interpretacja przepisów postępowania jest ogólna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wykorzystanie dotacji celowej na prace remontowe w ramach pierwotnie określonego zadania, ale z różnicami w stosunku do kosztorysu ofertowego, stanowi wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli cel dotacji został osiągnięty, a zmiany w zakresie prac nie polegały na sfinansowaniu innego zadania niż określone w umowie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo pewnych nieprawidłowości w rozliczeniu kosztów i wykonaniu mniejszego zakresu prac za wyższą cenę jednostkową, dotacja została wykorzystana na remont drogi zgodnie z umową. Różnice w kosztorysie nie oznaczały sfinansowania innego zadania, a kwestie sporne miały charakter cywilnoprawny.

Czy zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (KPA) przez organ administracji może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej poprzez powiązanie go z art. 141 § 4 PPSA, bez powiązania z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organ musi być powiązany z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA, a sam przepis KPA nie jest przepisem postępowania sądowoadministracyjnego.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że przepisy KPA nie są przepisami postępowania sądowoadministracyjnego, a zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez WSA muszą być formułowane w ramach art. 174 pkt 2) PPSA i powiązane z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA.

Czy art. 167 Konstytucji RP może stanowić podstawę prawną decyzji w sprawie zwrotu dotacji celowej?

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący kasacyjnie nie wykazał, w jaki sposób art. 167 Konstytucji RP powinien być podstawą prawną decyzji w sprawie zwrotu dotacji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 167 Konstytucji RP był nieuzasadniony, ponieważ skarżący nie wskazał, kto i jaką jednostkę redakcyjną tego przepisu naruszył, ani dlaczego miałby on stanowić podstawę prawną decyzji administracyjnej w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA oraz poprzedzająca go decyzja Ministra Finansów i decyzja Wojewody Małopolskiego zostały uchylone. Postępowanie administracyjne umorzono.

Przepisy (26)

Główne

u.f.p. art. 169 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi wraz z odsetkami. Zwrotowi podlega tylko ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Wadliwe uzasadnienie nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, jeśli pozwala na kontrolę kasacyjną i zawiera stanowisko co do stanu faktycznego.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie w granicach sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący oddalenia skargi, gdy sąd nie stwierdzi naruszenia prawa.

u.f.p. art. 169 § ust. 4

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Zwrotowi podlega tylko ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

Konstytucja RP art. 167

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zapewnia jednostkom samorządu terytorialnego udział w dochodach publicznych.

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji działają na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów państwa.

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji obowiązane są do należytego i wyczerpującego informowania stron.

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji obowiązane są do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji oceniają na podstawie materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają wydanie decyzji.

k.p.a. art. 107

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja administracyjna powinna zawierać uzasadnienie.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku stwierdzenia innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uwzględnia skargę kasacyjną, jeżeli ma ona usprawiedliwioną podstawę.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla decyzję organu, jeśli stwierdzi jej niezgodność z prawem.

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.

Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 art. 2 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radcy prawnego.

Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radcy prawnego.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dotacja nie została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, ponieważ cel zadania został osiągnięty, a zmiany w zakresie prac nie polegały na sfinansowaniu innego zadania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez WSA były wadliwie sformułowane. • Zarzut naruszenia art. 167 Konstytucji RP był nieuzasadniony.

Godne uwagi sformułowania

Wyrażenie "dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem" nie zostało w ufp zdefiniowane. • W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, w okolicznościach faktycznych kontrolowanej sprawy można było jedynie przyjąć, że część środków z dotacji zostało przez G. wykorzystane z naruszeniem procedur, względnie że G. wykonała swoje zobowiązanie w sposób nienależyty. • Kwestii natury cywilnej organ dotujący nie był uprawniony władczo oceniać w toku prowadzonego postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Piotr Pietrasz

przewodniczący

Henryk Wach

sprawozdawca

Jacek Surmacz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem\" w kontekście zmian w kosztorysie i zakresie prac, a także zasady formułowania zarzutów w skardze kasacyjnej dotyczących naruszenia przepisów postępowania."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji związanej z dotacjami celowymi i rozliczeniem prac remontowych. Interpretacja przepisów postępowania jest ogólna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne rozróżnienie między naruszeniem procedur a faktycznym wykorzystaniem środków niezgodnie z przeznaczeniem, co ma kluczowe znaczenie w sprawach o zwrot dotacji. Pokazuje też pułapki formalne w skardze kasacyjnej.

“Czy drobne zmiany w kosztorysie oznaczają zwrot dotacji? NSA wyjaśnia, kiedy środki publiczne są "wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem".”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst