I C 109/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia odszkodowawczego powodów W. P. i T. P. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) Zarządowi (...) w B. o rekompensatę za szkodę wynikającą z utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego w Ł. . Powodowie domagali się zasądzenia kwoty 21 865 zł z ustawowymi odsetkami, wskazując jako podstawę prawną art. 136 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa. Sąd Okręgowy w Sieradzu ustalił, że powodowie byli właścicielami nieruchomości położonej w miejscowości B., która częściowo znalazła się w obszarze ograniczonego użytkowania (podobszary A i B). Uchwała Sejmiku Województwa (...) wprowadziła szereg ograniczeń dla właścicieli nieruchomości w tym obszarze, w tym zakazy dotyczące zabudowy mieszkaniowej i inne. Sąd oparł się na opinii biegłego K. N., która wykazała utratę wartości rynkowej zabudowanej części działki na kwotę 9 100 zł oraz koszty niezbędnych robót rewitalizacyjnych budynku na kwotę 12 756 zł. Sąd uznał, że odpowiedzialność Skarbu Państwa na podstawie przepisów Prawa ochrony środowiska jest uzasadniona, gdy wykazano wejście w życie aktu ograniczającego korzystanie z nieruchomości, poniesienie szkody przez właściciela oraz związek przyczynowy między ograniczeniem a szkodą. Szkodą objęto zarówno zmniejszenie wartości nieruchomości, jak i koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 21 856 zł, stanowiącą sumę kosztów rewitalizacji i spadku wartości nieruchomości, z ustawowymi odsetkami od dnia 8 maja 2012 roku. Postępowanie umorzono w pozostałej części. Sąd nie uwzględnił wniosku powodów o zastosowanie art. 102 kpc w zakresie kosztów procesu, obciążając ich kosztami zastępstwa procesowego i częścią wydatków, stosownie do wyniku sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu odszkodowania za utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania, w tym uwzględnienie kosztów rewitalizacji i spadku wartości nieruchomości. Interpretacja art. 102 kpc w kontekście kosztów procesu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego i może wymagać dostosowania do innych rodzajów immisji lub ograniczeń.
Zagadnienia prawne (3)
Czy utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego, wprowadzające ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości, stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania, wprowadzające ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości, stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy Prawa ochrony środowiska samodzielnie przewidują podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej. Odpowiedzialność Skarbu Państwa jest uzależniona od wykazania wejścia w życie aktu ograniczającego korzystanie z nieruchomości, zaistnienia szkody (w tym zmniejszenia wartości nieruchomości i kosztów związanych z wypełnieniem wymagań technicznych) oraz związku przyczynowego między ograniczeniem a szkodą.
Jaki jest zakres szkody podlegającej naprawieniu w przypadku utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, w szczególności czy obejmuje ona koszty rewitalizacji budynku i spadek wartości nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Szkoda obejmuje zarówno zmniejszenie wartości nieruchomości, jak i koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych dotyczących istniejących budynków.
Uzasadnienie
Sąd powołując się na orzecznictwo, wskazał, że szkoda obejmuje zmniejszenie wartości nieruchomości wynikające z konieczności znoszenia immisji (np. hałasu) oraz koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych. Podkreślono, że celem regulacji jest ułatwienie dochodzenia roszczeń przez poszkodowanych.
Czy w przypadku przegrania sprawy przez powodów, mimo ich trudnej sytuacji materialnej, należy zastosować art. 102 kpc i nie obciążać ich kosztami procesu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sama trudna sytuacja materialna strony przegrywającej nie stanowi podstawy do zastosowania art. 102 kpc, jeśli nie towarzyszą jej inne szczególnie uzasadnione okoliczności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powodowie nie wykazali istnienia szczególnie uzasadnionego przypadku przemawiającego za nieobciążaniem ich kosztami procesu. Ich trudna sytuacja materialna, nawet w połączeniu z kosztami leczenia, nie była wystarczająca do odstąpienia od zasady zwrotu kosztów przez stronę przegrywającą.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powód |
| T. P. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – (...) Zarząd (...) w B. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
p.o.ś. art. 136 § 2
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Podstawa żądania odszkodowania za szkodę wynikającą z utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa umorzenia postępowania w części cofniętego powództwa.
k.c. art. 361
Kodeks cywilny
Zakres szkody podlegającej naprawieniu.
p.o.ś. art. 129 § 1
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Możliwość żądania wykupienia nieruchomości lub odszkodowania za szkodę.
p.o.ś. art. 129 § 2
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Szkoda obejmuje również zmniejszenie wartości nieruchomości.
p.o.ś. art. 136 § 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Szkoda obejmuje koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych dotyczących istniejących budynków.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Szczególnie uzasadnione wypadki przy kosztach procesu.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów w zależności od wyniku sprawy.
u.k.s.c. art. 113
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Orzekanie o zwrocie wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa.
u.k.s.c. art. 94
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obowiązek ponoszenia wydatków przez Skarb Państwa.
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Zasądzenie odsetek ustawowych.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Termin płatności świadczenia.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Granice prawa własności.
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
Immisje.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego spowodowało szkodę w postaci spadku wartości nieruchomości oraz konieczności poniesienia kosztów rewitalizacji budynku. • Przepisy Prawa ochrony środowiska przewidują odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa w takich przypadkach. • Szkoda obejmuje zarówno zmniejszenie wartości nieruchomości, jak i koszty związane z dostosowaniem budynku do wymogów technicznych.
Odrzucone argumenty
Pozwany wnosił o oddalenie powództwa w całości. • Pozwany kwestionował wysokość dochodzonego odszkodowania i proponował obciążenie powodów kosztami procesu w całości.
Godne uwagi sformułowania
Szkoda obejmuje również zmniejszenie wartości nieruchomości oraz - stosownie do art. 136 ust. 3 p.o.ś. - koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych, dotyczących istniejących budynków, nawet w przypadku braku obowiązku podjęcia działań w tym zakresie. • Ratio legis tej regulacji jest ułatwienie osobom poszkodowanym w wyniku wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania dochodzenia roszczeń odszkodowawczych. • Sama sytuacja ekonomiczna strony przegrywającej, nawet tak niekorzystna, że strona bez uszczerbku dla utrzymania własnego i członków rodziny nie byłaby w stanie ponieść kosztów, nie stanowi podstawy zwolnienia - na podstawie art. 102 k.p.c. - z obowiązku zwrotu kosztów przeciwnikowi, chyba że na rzecz tej strony przemawiają dalsze szczególne okoliczności.
Skład orzekający
Elżbieta Zalewska - Statuch
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu odszkodowania za utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania, w tym uwzględnienie kosztów rewitalizacji i spadku wartości nieruchomości. Interpretacja art. 102 kpc w kontekście kosztów procesu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego i może wymagać dostosowania do innych rodzajów immisji lub ograniczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne skutki tworzenia obszarów ograniczonego użytkowania dla infrastruktury, takiej jak lotniska, dla właścicieli nieruchomości. Pokazuje również, jak sądy interpretują przepisy dotyczące odszkodowań i kosztów procesowych w takich sytuacjach.
“Lotnisko obniżyło wartość Twojej nieruchomości? Sprawdź, czy należy Ci się odszkodowanie!”
Dane finansowe
WPS: 21 865 PLN
odszkodowanie: 21 856 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.