# Kto składa JPK_CIT/JPK_PD w 2026 r. i jak przygotować księgi?

*Data publikacji: 2026-06-07 · obszar prawa: podatkowe · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/jpk-cit-jpk-pd-kto-sklada-2026*

## Krótka odpowiedź (TL;DR)

JPK_PD obejmuje m.in. JPK_KR_PD oraz ewidencje środków trwałych. W pierwszej kolejności obowiązek dotyczy podatników CIT z przychodem powyżej 50 mln euro i podatkowych grup kapitałowych; pierwsze struktury za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. są składane w 2026 r. Kolejne grupy wchodzą za lata rozpoczynające się po 31 grudnia 2025 r. i 31 grudnia 2026 r.

## 1. To nie jest zwykły eksport z księgowości

JPK_PD wymaga prowadzenia ksiąg i ewidencji przy użyciu programów komputerowych oraz przekazania ich w strukturze logicznej. Dla wielu firm najtrudniejsze nie będzie kliknięcie "eksportuj", lecz jakość danych: konta, znaczniki, powiązania z deklaracją, środki trwałe, identyfikacja kontrahentów i uzgadnianie danych podatkowych z rachunkowymi.

MF wskazuje, że księgi przekazuje się po zakończeniu roku podatkowego w terminie złożenia zeznania, przy czym dla części ksiąg CIT za pierwszy okres wprowadzono przedłużenie terminów. To powinno być wykorzystane na testy, nie na odkładanie wdrożenia.

## 2. Najpierw mapa danych, potem struktura

Dobra ścieżka wdrożenia zaczyna się od mapowania: które pola struktury są w systemie, które trzeba wyliczyć, które wymagają decyzji podatkowej, a które są poza księgą główną. Trzeba też ustalić właścicieli danych: księgowość, podatki, controlling, IT, kadry, środki trwałe.

W postępowaniach podatkowych ciężar wykazania faktów potrafi być decydujący. NSA w „ciężar dowodu, w zakresie wykazania wymienionych okoliczności, spoczywa na wnioskodawcy" ([II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961)) mówił o innym trybie, ale sens jest aktualny: struktura JPK będzie materiałem dowodowym, więc dane muszą dać się obronić.

## 3. Uwaga na spójność między podatkami

JPK_CIT/JPK_PD nie żyje w próżni. Organy mogą zestawiać dane z CIT, VAT, KSeF, cen transferowych i sprawozdawczości finansowej. Niespójności nie muszą od razu oznaczać błędu, ale powinny mieć wyjaśnienie: różnice przejściowe, korekty podatkowe, odmienne momenty ujęcia, wyłączenia kosztów.

Orzecznictwo o instrumentalnym wszczęciu postępowań pokazuje, jak duże znaczenie mają daty i ślad czynności. W [I FSK 57/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-57-24/instrumentalne-wszczecie-postepowania-karnoskarbowego-a-przedawnienie-vat-2549649) NSA badał legalność działań organu w kontekście przedawnienia. W JPK podobnie znaczenie zyskają daty księgowań, korekt i zamknięć okresu.

## 4. Najciekawszy take: JPK_CIT robi z księgi produkt danych

Księga przestaje być tylko wewnętrznym zapisem. Staje się ustrukturyzowanym produktem, który ma przejść walidację techniczną i merytoryczną. Dlatego wdrożenie powinno łączyć podatki, księgowość i architekturę danych.

## Praktyczna lista kontrolna

- zmapuj pola JPK_KR_PD i JPK_ST_KR na system księgowy, podatkowy i środki trwałe.
- uruchom testowy eksport jeszcze przed zamknięciem roku, aby wykryć braki danych.
- uzgodnij JPK z CIT, sprawozdaniem finansowym, KSeF, VAT i cenami transferowymi.
- przypisz właścicieli pól wymagających decyzji podatkowej, a nie tylko danych z systemu.
- zachowaj dokumentację korekt i wyjątków, bo struktura będzie czytelna dla organu.

## Najczęstszy błąd

Najczęstszy błąd to oczekiwanie, że dostawca systemu księgowego sam rozwiąże problem merytoryczny. Struktura techniczna nie odpowie za kwalifikacje podatkowe, korekty i uzgodnienia między systemami.

## Źródła

Podatki.gov.pl, sekcja JPK_PD; ustawa z 29 października 2021 r.; rozporządzenia MF z 2024 i 2026 r.; orzecznictwo podatkowe o ciężarze dowodu i znaczeniu śladu czynności.

## Źródła (orzeczenia)

- [II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2017-07-20
  > „Nie jest rolą sądu domniemywanie, gdzie strona skarżąca upatruje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji"
- [I FSK 57/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-57-24/instrumentalne-wszczecie-postepowania-karnoskarbowego-a-przedawnienie-vat-2549649) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-03-12
  > „ocena przesłanek zastosowania przez organy podatkowe przy wydawaniu decyzji podatkowej art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c o.p. mieści się w granicach sprawy sądowej kontroli legalności tej decyzji"
- [I FSK 1367/07](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-1367-07/dodatkowe-zobowiazanie-podatkowe-vat-zgodnosc-z-prawem-ue-2422342) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2009-04-03
  > „w istocie jest sankcją administracyjną"
- [I FSK 1301/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-1301-24/przedawnienie-vat-instrumentalne-postepowanie-karnoskarbowe-2199711) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-12-19
  > „organ dochodzeniowy nie podjął żadnych czynności procesowych mających zrealizować cele postępowania karnego-skarbowego"

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt