Orzeczenie · 2022-06-15

VIII SA/Wa 171/22Zwrot nadpłaty opłat za przystanki przedawnienie

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2022-06-15
NSAPodatkoweWysokawsa
nadpłatazwrot podatkuopłatyprzystanki komunikacyjneprzedawnienieordynacja podatkowapostępowanie podatkoweuchwałanieważność uchwały

Skarżący złożył wniosek o zwrot nadpłaty opłat za korzystanie z przystanków komunikacyjnych, które uiścił w latach 2013 i 2014. Organy podatkowe, powołując się na art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej i art. 70 § 1 Op, uznały, że prawo do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty wygasło z dniem przedawnienia zobowiązania podatkowego. Skarżący argumentował, że bieg terminu przedawnienia zwrotu nadpłaty nie rozpoczyna się bez wcześniejszego ujawnienia nadpłaty, a on sam dowiedział się o nieważności uchwał stanowiących podstawę opłat dopiero po wyroku WSA z 2020 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że organy prawidłowo oceniły przedawnienie prawa do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty. Jednakże, uznał, że organy pierwszej i drugiej instancji naruszyły przepisy proceduralne, w szczególności art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, wydając decyzje merytoryczne zamiast postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub decyzji o umorzeniu postępowania. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone decyzje, umorzył postępowanie podatkowe i odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia prawa do zwrotu nadpłaty oraz właściwego trybu postępowania w przypadku wniosku złożonego po terminie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których opłaty zostały uiszczone na podstawie uchwał, które następnie zostały uznane za nieważne, a wniosek o zwrot nadpłaty złożono po upływie terminu przedawnienia zobowiązania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy prawo do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty opłat wygasa wraz z terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego, nawet jeśli podatnik dowiedział się o nienależności opłaty po upływie tego terminu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawo do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty wygasa wraz z terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego, niezależnie od daty dowiedzenia się o nienależności opłaty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgodnie z art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej, prawo do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty jest ograniczone terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego. Termin ten ma charakter prekluzyjny i nie podlega przywróceniu. Stwierdzenie nieważności uchwały, na podstawie której pobrano opłaty, ma charakter deklaratoryjny i nie wpływa na bieg terminu przedawnienia.

Czy organ podatkowy powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub decyzję o umorzeniu postępowania, gdy wniosek o zwrot nadpłaty został złożony po terminie przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w takiej sytuacji organ powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania (art. 165a § 1 Op) lub decyzję o umorzeniu postępowania (art. 208 § 1 Op).

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wydanie decyzji merytorycznej odmawiającej zwrotu nadpłaty było wadliwe, ponieważ postępowanie w tej sprawie było bezprzedmiotowe z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Organ powinien był zastosować przepisy proceduralne dotyczące odmowy wszczęcia lub umorzenia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza S. i umorzono postępowanie podatkowe.

Przepisy (14)

Główne

Op art. 79 § 2

Ordynacja podatkowa

Prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz wniosku o zwrot nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Op art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Pomocnicze

Op art. 233 § 1

Ordynacja podatkowa

Op art. 72 § 1

Ordynacja podatkowa

Op art. 73 § 1

Ordynacja podatkowa

Op art. 165a § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.

Op art. 208 § 1

Ordynacja podatkowa

Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.

u.p.t.z. art. 16 § 1

Ustawa o publicznym transporcie zbiorowym

u.p.t.z. art. 16 § 4

Ustawa o publicznym transporcie zbiorowym

ppsa art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 119

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 206

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części w uzasadnionych przypadkach.

ppsa art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy obu instancji naruszyły przepisy proceduralne, wydając decyzje merytoryczne zamiast postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub decyzji o umorzeniu postępowania, co skutkowało uchyleniem decyzji i umorzeniem postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego oparta na wcześniejszym stanie prawnym i orzecznictwie, które nie miało zastosowania w niniejszej sprawie, dotycząca konieczności ujawnienia nadpłaty przed rozpoczęciem biegu terminu przedawnienia zwrotu.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz wniosku o zwrot nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Termin określony w art. 79 § 2 Op jest terminem prawa materialnego o charakterze prekluzyjnym niepodlegającym przywróceniu. • Nadpłata niestwierdzona w postępowaniu nadpłatowym nie może być wymagalna, co oznacza, że w niniejszej sprawie bieg terminu przedawnienia prawa do zwrotu nadpłaty nie mógł się rozpocząć. • Stwierdzenie nieważności ma charakter deklaratoryjny, działa z mocą wsteczną (ex tunc), a więc od daty wydania aktu obarczonego wadą nieważności i pozostaje bez wpływu na bieg terminu przedawnienia zobowiązań wynikających z tej uchwały.

Skład orzekający

Iwona Szymanowicz- Nowak

przewodniczący

Justyna Mazur

sprawozdawca

Iwona Owsińska - Gwiazda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia prawa do zwrotu nadpłaty oraz właściwego trybu postępowania w przypadku wniosku złożonego po terminie."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których opłaty zostały uiszczone na podstawie uchwał, które następnie zostały uznane za nieważne, a wniosek o zwrot nadpłaty złożono po upływie terminu przedawnienia zobowiązania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie terminów proceduralnych w prawie podatkowym, nawet gdy istnieje merytoryczna podstawa do zwrotu środków. Pokazuje również, że stwierdzenie nieważności uchwały nie zawsze otwiera drogę do odzyskania środków, jeśli przekroczone zostały terminy przedawnienia.

“Uważaj na terminy! Nawet jeśli opłata była nienależna, możesz jej nie odzyskać, jeśli złożysz wniosek po przedawnieniu.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst