VII SA/Wa 1995/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M.B. na postanowienie Ministra Zdrowia, które utrzymało w mocy decyzję Wojewody o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku poddania małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Skarżący zarzucał naruszenie szeregu przepisów proceduralnych, brak podstawy prawnej do egzekucji oraz naruszenie praw konstytucyjnych i konwencyjnych, w tym prawa do życia rodzinnego i prywatności. Minister Zdrowia w zaskarżonym postanowieniu wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone prawidłowo, a obowiązek szczepień wynika wprost z ustawy. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Podkreślono, że obowiązek szczepienia jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa, a jego realizacja służy ochronie zdrowia publicznego, co jest zgodne z Konstytucją (art. 68 ust. 4) i Europejską Konwencją Praw Człowieka (art. 8 ust. 2). Sąd uznał, że nałożona grzywna jest dopuszczalnym środkiem egzekucyjnym, a jej wysokość i warunki uiszczenia są zgodne z prawem. Zarzuty dotyczące niedopuszczalności egzekucji lub nieistnienia obowiązku nie mogły być merytorycznie rozpatrzone w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o nałożeniu grzywny. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności i zgodności z prawem obowiązku szczepień ochronnych dzieci oraz stosowania grzywny w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku, a także interpretacja zakresu kontroli sądowej w postępowaniu egzekucyjnym.
Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów prawa egzekucyjnego oraz dotyczących szczepień. Interpretacja zasadności zarzutów w kontekście niekonkurencyjności środków prawnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nałożenie grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest zgodne z prawem i Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nałożenie grzywny jest zgodne z prawem, a obowiązek szczepień jest zgodny z Konstytucją i EKPCz, ponieważ służy ochronie zdrowia publicznego i jest konieczny w demokratycznym społeczeństwie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek szczepień wynika z mocy prawa i służy ochronie zdrowia publicznego, co jest zgodne z Konstytucją i EKPCz. Grzywna jest dopuszczalnym środkiem egzekucyjnym służącym przymuszeniu do wykonania tego obowiązku.
Czy zarzuty dotyczące niedopuszczalności egzekucji lub nieistnienia obowiązku mogą być przedmiotem kontroli w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie zarzuty nie mogą być merytorycznie rozpatrzone w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o nałożeniu grzywny, zgodnie z zasadą niekonkurencyjności środków prawnych w postępowaniu egzekucyjnym.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na orzecznictwo NSA i piśmiennictwo, wskazując, że zarzuty dotyczące dopuszczalności egzekucji lub istnienia obowiązku powinny być podnoszone w ramach zarzutów egzekucyjnych (art. 33 u.p.e.a.), a nie w zażaleniu na postanowienie o nałożeniu grzywny.
Czy obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym narusza prawo do życia rodzinnego i prywatności gwarantowane przez Konstytucję i EKPCz?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek ten nie narusza tych praw, gdyż jest konieczny w demokratycznym społeczeństwie dla ochrony zdrowia publicznego i praw innych osób, a także stanowi realizację konstytucyjnego obowiązku władz publicznych do zwalczania chorób epidemicznych i zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom.
Uzasadnienie
Sąd podkreśla, że ochrona zdrowia publicznego jest uzasadnionym dobrem publicznym, które może uzasadniać ograniczenie praw jednostki. Obowiązek szczepień jest zgodny z art. 68 Konstytucji i art. 8 EKPCz, gdyż służy zapobieganiu epidemiom i ochronie zdrowia dzieci.
Przepisy (47)
Główne
u.p.e.a. art. 119 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.z.z.z.c.z.l. art. 5 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
u.z.z.z.c.z.l. art. 5 § 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.p.e.a. art. 119
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § 1 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych art. 3
u.p.e.a. art. 29 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 29 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 119 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 20
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 124 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 81
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja art. 8 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 31 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
EKPCz art. 8 § 1
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta art. 16
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 2
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 5 § pkt 3 i 4
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 12 § 1
u.p.e.a. art. 5 § 1 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 1a § 13
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.z.z.z.c.z.l. art. 17 § 10
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.p.e.a. art. 20 § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 7 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 124 § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Konstytucja art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 68 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 8 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.e.a. art. 122 § 1 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Konstytucja art. 41
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 68 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
EKPCz art. 8 § 2
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek szczepień wynika z mocy prawa i służy ochronie zdrowia publicznego. • Grzywna w celu przymuszenia jest dopuszczalnym środkiem egzekucyjnym. • Zarzuty dotyczące dopuszczalności egzekucji lub nieistnienia obowiązku nie podlegają merytorycznemu rozpoznaniu w zażaleniu na postanowienie o grzywnie. • Obowiązek szczepień jest zgodny z Konstytucją i EKPCz.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów KPA i u.p.e.a. poprzez brak należytego uzasadnienia, niezbadanie dopuszczalności egzekucji, niewłaściwy organ egzekucyjny. • Naruszenie art. 47 Konstytucji (prawo do życia rodzinnego) i art. 8 EKPCz (prawo do prywatności). • Obowiązek szczepienia jest niewykonalny lub nieistniejący. • Brak badania sytuacji majątkowej i rodzinnej zobowiązanego.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek podania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym rozumiany jako przyjęcie szczepionek przeciw chorobom zakaźnym w celu sztucznego uodpornienia przeciwko nim zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych jest tego rodzaju czynnością, przy czym, jako że dotyczy osoby małoletniej, odpowiedzialność z powodu niewykonania zobowiązania obciąża rodzica sprawującego władzę rodzicielską nad dzieckiem, czyniąc go zasadnie adresatem postanowienia o nałożeniu grzywny. • Funkcją grzywny w celu przymuszenia jest wywarcie ekonomicznej presji na podmiot zobowiązany w celu skłonienia go do dobrowolnego wykonania obowiązku. • Środki prawne służące zobowiązanemu w postępowaniu egzekucyjnym oparte są na ich niekonkurencyjności, wobec czego przy kontroli prawidłowości postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia organ rozpatrujący zażalenie, a także Sąd kontrolujący postanowienie organu odwoławczego, muszą brać pod uwagę treść art. 122 § 3 u.p.e.a. przyznającego zobowiązanemu prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34 u.p.e.a.).
Skład orzekający
Wojciech Sawczuk
przewodniczący
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Artur Kuś
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności i zgodności z prawem obowiązku szczepień ochronnych dzieci oraz stosowania grzywny w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku, a także interpretacja zakresu kontroli sądowej w postępowaniu egzekucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów prawa egzekucyjnego oraz dotyczących szczepień. Interpretacja zasadności zarzutów w kontekście niekonkurencyjności środków prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu obowiązkowych szczepień dzieci i konfliktu między prawem rodziców do decydowania a obowiązkiem ochrony zdrowia publicznego. Wyrok wyjaśnia granice ingerencji państwa.
“Czy państwo może zmusić rodzica do zaszczepienia dziecka? Sąd administracyjny rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.