Art. 41 KonstytucjiKonstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Art. 41

Art. 411. Każdemu zapewnia się nietykalność osobistą i wolność osobistą. Pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonych w ustawie.

2. Każdy pozbawiony wolności nie na podstawie wyroku sądowego ma prawo odwołania się do sądu w celu niezwłocznego ustalenia legalności tego pozbawienia. O pozbawieniu wolności powiadamia się niezwłocznie rodzinę lub osobę wskazaną przez pozbawionego wolności.

3. Każdy zatrzymany powinien być niezwłocznie i w sposób zrozumiały dla niego poinformowany o przyczynach zatrzymania. Powinien on być w ciągu 48 godzin od chwili zatrzymania przekazany do dyspozycji sądu. Zatrzymanego należy zwolnić, jeżeli w ciągu 24 godzin od przekazania do dyspozycji sądu nie zostanie mu doręczone postanowienie sądu o tymczasowym aresztowaniu wraz z przedstawionymi zarzutami.

4. Każdy pozbawiony wolności powinien być traktowany w sposób humanitarny.

5. Każdy bezprawnie pozbawiony wolności ma prawo do odszkodowania.

Powiązane przepisy

Powołują się na art. 41:

Orzeczenia powołujące art. 41 Konstytucji(730 orzeczeń)

IV KK 541/25· Sąd Najwyższy· 2026-09-17

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku skazanego o wyłączenie sędziego, uznając, że kwestie ustrojowe związane z powoływaniem sędziów nie stanowią podstawy do wyłączenia.

I ZO 160/26· Sąd Najwyższy· 2026-08-27

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziego Marka Siwka od rozpoznania sprawy, wskazując, że kwestie podniesione we wniosku mogą zostać rozpatrzone w środku odwoławczym od nieprawomocnej uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.

I ZO 109/26· Sąd Najwyższy· 2026-08-24

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego od rozpoznania sprawy dyscyplinarnej z uwagi na wątpliwości co do jego bezstronności wynikające ze sposobu powołania.

I ZO 125/26· Sąd Najwyższy· 2026-08-21

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku sędziego o wyłączenie go od orzekania, uznając, że powołane przez niego okoliczności, w tym orzeczenia TSUE, nie stanowią podstawy do wyłączenia.

III SA/Lu 5/26· Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie· 2026-07-23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę funkcjonariuszki Policji na decyzję o odmowie wyrównania uposażenia po zwolnieniu ze służby, uznając, że nowa kwota bazowa obowiązywała od marca 2023 r.

I KO 95/25· Sąd Najwyższy· 2026-07-23

Sąd Najwyższy wyłączył sędziów Igora Zgolińskiego i Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie o wznowienie postępowania z urzędu ze względu na wątpliwości co do ich bezstronności, wynikające z trybu powołania.

III SA/Gl 63/26· Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach· 2026-07-20

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę byłego funkcjonariusza Policji na decyzję odmawiającą wyrównania wynagrodzenia i innych świadczeń, uznając, że organy Policji działały prawidłowo, a roszczenia te podlegają drodze administracyjnej.

III OSK 904/26· Naczelny Sąd Administracyjny· 2026-07-17

NSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji domagającego się wyrównania uposażenia za okres styczeń-luty 2023 r., uznając, że przepisy ustawy okołobudżetowej nie dyskryminują osób zwolnionych ze służby przed wprowadzeniem podwyżek.

III OSK 569/26· Naczelny Sąd Administracyjny· 2026-07-16

NSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariuszki Policji, uznając, że przepisy ustawy okołobudżetowej nie dyskryminują osób odchodzących ze służby przed terminem wprowadzenia podwyżek.

III OSK 266/26· Naczelny Sąd Administracyjny· 2026-07-15

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji domagającego się wyrównania uposażenia za styczeń 2023 r. na podstawie wyższej kwoty bazowej, uznając, że przepisy ustawy okołobudżetowej nie naruszają zasady równości i są zgodne z Konstytucją.

Potrzebujesz analizy prawnej do art. 41 Konstytucji?

Asystent AI przeanalizuje ten przepis w kontekście orzecznictwa, doktryny i powiązanych regulacji.

Zapytaj Asystenta AI