V KS 14/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi obrońcy oskarżonego J.K. na wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego uniewinniający oskarżonego od zarzutu popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 63a § 2 k.k.s. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca zarzucił Sądowi Okręgowemu nienależytą obsadę sądu, wskazując na wadliwy tryb powołania jednego z sędziów, który miał naruszać standardy niezależności i bezstronności sądu wynikające z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, odniósł się do uchwały trzech izb SN z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/2020), która stanowi, że udział w składzie sądu osoby powołanej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. może stanowić o nienależytej obsadzie sądu, jeśli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności. Sąd Najwyższy przeanalizował okoliczności dotyczące nominacji sędziego X. Y., w tym jego dotychczasową karierę, udział w procesie nominacyjnym przez niekonstytucyjną KRS oraz pełnienie funkcji wiceprezesa sądu. Mimo uznania, że proces nominacyjny sędziego budzi wątpliwości i jest powiązany z wadliwym ustrojowo procesem powoływania sędziów, Sąd Najwyższy stwierdził, że w tej konkretnej sprawie, gdzie uchylono wyrok uniewinniający za przestępstwo skarbowe, nie ma wystarczających podstaw, aby obiektywny obserwator uznał, iż sędzia X. Y. nie daje gwarancji niezależności i bezstronności. W związku z tym skarga została oddalona, a oskarżony obciążony kosztami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie standardów oceny niezależności i bezstronności sędziego w kontekście wadliwego procesu nominacyjnego, zgodnie z orzecznictwem SN i ETPC.
Ocena jest indywidualna dla konkretnej sprawy i sędziego; nie stanowi automatycznego uchylenia wszystkich orzeczeń z udziałem sędziów powołanych po 2017 r.
Zagadnienia prawne (1)
Czy udział w składzie sądu sędziego powołanego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. stanowi nienależytą obsadę sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jeśli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na uchwałę trzech izb SN z 2020 r. i orzecznictwo ETPC, stwierdził, że udział sędziego powołanego w wadliwym procesie nominacyjnym może stanowić podstawę do stwierdzenia nienależytej obsady sądu. Jednakże, ocena ta musi być dokonana w odniesieniu do konkretnej sprawy i okoliczności, a w niniejszej sprawie, mimo wątpliwości co do procesu nominacyjnego, nie stwierdzono wystarczających podstaw do uznania sędziego za niegwarantującego niezależności i bezstronności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (12)
Główne
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Nienależyta obsada sądu zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r., jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności.
k.k.s. art. 63a § § 2
Kodeks karny skarbowy
Dotyczy oferowania do sprzedaży produktów przeznaczonych do papierosów elektronicznych.
Pomocnicze
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy oceny materiału dowodowego przez sąd.
k.k.s. art. 63a § § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 9 § § 3
Kodeks karny skarbowy
k.p.k. art. 539e § § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie skargi.
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
ustawa o SN art. 88 § ust. 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do rzetelnego procesu sądowego.
Konstytucja RP art. 179
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 186 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Najwyższy uznał, że mimo wadliwości procesu nominacyjnego sędziego, w tej konkretnej sprawie nie doszło do naruszenia prawa do niezależnego i bezstronnego sądu.
Odrzucone argumenty
Obrońca argumentował, że udział sędziego powołanego w wadliwym procesie nominacyjnym stanowi nienależytą obsadę sądu i narusza prawo do sądu.
Godne uwagi sformułowania
sąd z udziałem tak powołanego sędziego nie jest sądem należycie obsadzonym • wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności • proces powoływania sędziów jest procesem wadliwym • nie ma wystarczającej podstawy, aby stwierdzić, iż w tej konkretnej sprawie [...] sędzia X. Y. nie był sędzią, który od strony obiektywnego obserwatora [...] mógłby zostać oceniony jako sędzia, który nie daje gwarancji niezależności i bezstronności
Skład orzekający
Zbigniew Puszkarski
przewodniczący
Jarosław Matras
sprawozdawca
Paweł Wiliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie standardów oceny niezależności i bezstronności sędziego w kontekście wadliwego procesu nominacyjnego, zgodnie z orzecznictwem SN i ETPC."
Ograniczenia: Ocena jest indywidualna dla konkretnej sprawy i sędziego; nie stanowi automatycznego uchylenia wszystkich orzeczeń z udziałem sędziów powołanych po 2017 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa w Polsce, odwołując się do orzecznictwa krajowego i europejskiego, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.
“Czy sędzia powołany w wadliwym procesie może orzekać? Sąd Najwyższy analizuje standardy niezależności sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.