V KK 212/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę T. K., skazanego za przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. Skazany wraz z R. K. doprowadzili pokrzywdzonych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 210 000 zł, wprowadzając ich w błąd co do statusu prawno-budowlanego nieruchomości. Sąd Okręgowy wymierzył T. K. karę 1 roku pozbawienia wolności, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Obrońca w kasacji zarzuciła m.in. rażące naruszenie prawa materialnego (art. 286 § 1 k.k.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, kwestionując wypełnienie znamienia niekorzystnego rozporządzenia mieniem oraz wprowadzenia w błąd. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów procesowych dotyczących ustaleń faktycznych i uzasadnienia wyroku, a także rażącą niewspółmierność kary. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Wskazał, że kasacja była wadliwie sformułowana, gdyż skierowana była głównie przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, a nie odwoławczego. Podkreślono, że niekorzystne rozporządzenie mieniem nie wymaga czysto ekonomicznej straty, a wprowadzenie w błąd co do statusu nieruchomości wystarcza do wypełnienia znamion oszustwa. Sąd Najwyższy odrzucił również zarzuty procesowe, uznając je za niezasadne i nie spełniające wymogów kasacji. Zarzut niewspółmierności kary został oddalony jako niedopuszczalny w kasacji, chyba że wynika z naruszenia prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia 'niekorzystnego rozporządzenia mieniem' w kontekście oszustwa dotyczącego nieruchomości, a także formalnych wymogów kasacji.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wykładni konkretnego przepisu w kontekście stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wprowadzenie w błąd co do statusu prawno-budowlanego nieruchomości, skutkujące nabyciem jej przez pokrzywdzonego, stanowi niekorzystne rozporządzenie mieniem w rozumieniu art. 286 § 1 k.k., nawet jeśli cena zakupu była ekwiwalentna do wartości rynkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wprowadzenie w błąd co do statusu nieruchomości, które skłoniło pokrzywdzonego do jej nabycia, stanowi niekorzystne rozporządzenie mieniem w rozumieniu art. 286 § 1 k.k., nawet jeśli cena zakupu była ekwiwalentna. Niekorzystne rozporządzenie mieniem polega na każdej zmianie w majątku pokrzywdzonego, która jest dla niego niekorzystna, a niekoniecznie na czysto ekonomicznej stracie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że niekorzystne rozporządzenie mieniem w art. 286 § 1 k.k. to rozporządzenie niekorzystne z punktu widzenia osoby pokrzywdzonej, a samo powstanie szkody nie jest konieczne. Wprowadzenie w błąd co do statusu nieruchomości, skutkujące nabyciem jej w przekonaniu o braku konieczności postępowania administracyjnego, jest takim niekorzystnym rozporządzeniem.
Czy zarzuty skierowane przeciwko ustaleniom faktycznym sądu pierwszej instancji mogą stanowić podstawę kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja jest środkiem nadzwyczajnym skierowanym przeciwko orzeczeniu sądu odwoławczego. Zarzuty dotyczące prawidłowości ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, które nie zostały zaabsorbowane przez sąd odwoławczy (tzw. efekt przeniesienia), nie mogą być skuteczną podstawą kasacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja nie służy do ponownego badania ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, a jedynie do kontroli orzeczenia sądu odwoławczego pod kątem uchybień wskazanych w art. 439 k.p.k. lub innych rażących naruszeń prawa, które mogły mieć wpływ na treść orzeczenia.
Czy zarzut rażącej niewspółmierności kary może być samodzielną podstawą kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 523 § 1 k.p.k., kasacja nie może być wnoszona wyłącznie z powodu niewspółmierności kary, chyba że niewspółmierność ta wynika z naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że obrońca nie wykazała, aby niewspółmierność kary była konsekwencją rażącego naruszenia przepisów, a jedynie sformułowała klasyczny zarzut niewspółmierności, co nie jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| R. K. | osoba_fizyczna | współoskarżony |
| P. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| P. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| adw. A. D. | osoba_fizyczna | obrońca |
Przepisy (16)
Główne
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
Niekorzystne rozporządzenie mieniem to rozporządzenie niekorzystne z punktu widzenia osoby pokrzywdzonej; nie wymaga ono czysto ekonomicznej straty. Wprowadzenie w błąd co do statusu nieruchomości, skutkujące jej nabyciem, wypełnia znamiona przestępstwa.
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 69 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 70 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 72 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Określa zakres i cel kasacji.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa podstawy kasacyjne i zakaz wnoszenia kasacji wyłącznie z powodu niewspółmierności kary.
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze.
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Względna przyczyna odwoławcza dotycząca błędnych ustaleń faktycznych.
k.p.k. art. 424 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy sposobu odniesienia się sądu odwoławczego do zarzutów apelacji.
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obowiązku sądu odwoławczego do ustosunkowania się do zarzutów apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja obrońcy jest oczywiście bezzasadna z powodu niespełnienia wymogów formalnych (art. 519, 523 k.p.k.). • Niekorzystne rozporządzenie mieniem w art. 286 § 1 k.k. nie wymaga czysto ekonomicznej straty, a wprowadzenie w błąd co do statusu nieruchomości jest wystarczające. • Zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji nie mogą być podstawą kasacji, jeśli nie zostały zaabsorbowane przez sąd odwoławczy. • Zarzut niewspółmierności kary nie może być samodzielną podstawą kasacji, chyba że wynika z naruszenia prawa.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 286 § 1 k.k. poprzez uznanie, że doszło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. • Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 286 § 1 k.k. poprzez uznanie, że oskarżony wprowadził pokrzywdzonych w błąd. • Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 424 § 1 pkt 1, art. 410 k.p.k.) poprzez dowolną i wybiórczą ocenę dowodów. • Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k.) poprzez brak pogłębionej analizy prawnej. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary pozbawienia wolności.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest oczywiście bezzasadna • niekorzystne rozporządzenie mieniem [...] to rozporządzenie, które jest niekorzystne z punktu widzenia osoby pokrzywdzonej, zaś samo powstanie szkody w mieniu nie stanowi koniecznego warunku • kasacja nie służy do ponawiania uprzednio dokonanej już przez sąd odwoławczy kontroli instancyjnej • zarzut obrazy prawa materialnego nie może łączyć się z kontestowaniem ustaleń faktycznych czy też sposobu ich dokonania
Skład orzekający
Marek Motuk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'niekorzystnego rozporządzenia mieniem' w kontekście oszustwa dotyczącego nieruchomości, a także formalnych wymogów kasacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wykładni konkretnego przepisu w kontekście stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego przestępstwa oszustwa, a orzeczenie Sądu Najwyższego wyjaśnia kluczowe kwestie interpretacyjne dotyczące znamion czynu zabronionego oraz formalnych aspektów postępowania kasacyjnego.
“Sąd Najwyższy: Cena nieruchomości nie zawsze chroni przed zarzutem oszustwa. Kluczowe znaczenie ma wprowadzenie w błąd.”
Dane finansowe
WPS: 210 000 PLN
nawiązka: 25 000 PLN
nawiązka: 25 000 PLN
wynagrodzenie za kasację: 738 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.