Orzeczenie · 2026-05-28

V Ca 927/25Oddalenie apelacji banku zwrot kosztow pożyczki

Sąd

Sąd Okręgowy w Rzeszowie

Miejsce

Rzeszów

Data

2026-05-28

SAOSCywilneochrona konsumentówWysokaokręgowy

kredyt konsumenckisankcja kredytu darmowegoobowiązki informacyjneprowizjaodsetkiwcześniejsza spłataochrona konsumentabankowość

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Okręgowy w Rzeszowie oddalił apelację pozwanego Banku (...) S.A. od wyroku Sądu Rejonowego w Rzeszowie, który zasądził od banku na rzecz powodów X. U. i P. U. kwotę 25.517,50 zł wraz z odsetkami, tytułem zwrotu części nienależnie naliczonych odsetek i prowizji od umowy pożyczki ekspresowej. Sąd Rejonowy uznał, że bank naruszył obowiązki informacyjne wynikające z ustawy o kredycie konsumenckim, w szczególności poprzez naliczanie odsetek kapitałowych od prowizji, która stanowiła koszt kredytu, a nie jego kapitał. Dodatkowo, umowa zawierała niejasne postanowienia dotyczące wcześniejszej spłaty. Powodowie skutecznie skorzystali z sankcji kredytu darmowego, co skutkowało obowiązkiem zwrotu jedynie udostępnionego kapitału. Sąd Okręgowy w całości podzielił ustalenia faktyczne i wnioski prawne Sądu Rejonowego, uznając apelację banku za bezzasadną. Sąd odwoławczy podkreślił, że bank błędnie naliczał odsetki od kredytowanych kosztów, co prowadziło do zawyżenia całkowitej kwoty do zapłaty i rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania, wprowadzając konsumentów w błąd. Ponadto, postanowienia dotyczące wcześniejszej spłaty nie spełniały wymogów jasności i konkretności. Sąd Okręgowy odrzucił również zarzut banku dotyczący niezachowania rocznego terminu do złożenia oświadczenia o sankcji kredytu darmowego, wskazując, że umowa jest wykonana dopiero z chwilą wypełnienia obowiązków przez obie strony. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 1.800,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Potwierdzenie, że naliczanie odsetek od prowizji w kredycie konsumenckim jest niezgodne z prawem UE i polskim, a także interpretacja terminu do skorzystania z sankcji kredytu darmowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o kredycie konsumenckim i może być stosowane w podobnych sprawach, gdzie banki stosują podobne praktyki.

Zagadnienia prawne (4)

Czy bank prawidłowo nalicza odsetki kapitałowe od prowizji za udzielenie pożyczki konsumenckiej, która jest częścią całkowitego kosztu kredytu, a nie jego kapitału?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bank nie miał prawa naliczać odsetek kapitałowych od prowizji, ponieważ prowizja stanowi koszt kredytu, a nie kapitał, od którego mogą być naliczane odsetki. Naliczenie odsetek od prowizji narusza przepisy ustawy o kredycie konsumenckim i dyrektywy UE.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że całkowita kwota kredytu nie może obejmować kosztów kredytu, takich jak prowizja. Naliczenie odsetek od prowizji sztucznie obniża rzeczywistą stopę oprocentowania i całkowitą kwotę do zapłaty, wprowadzając konsumenta w błąd. Jest to sprzeczne z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim i dyrektywą UE.

Czy postanowienia umowy o kredyt konsumencki dotyczące wcześniejszej spłaty kredytu spełniają wymogi jasności i konkretności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienia umowy dotyczące wcześniejszej spłaty nie spełniają wymogów jasności i konkretności, ponieważ nie wskazują w sposób zrozumiały dla konsumenta sposobu ustalenia wysokości zwracanych kosztów.

Uzasadnienie

Umowa ogólnie stwierdza, że wcześniejsza spłata zmniejsza koszt kredytu, ale brak jest jasnego sposobu obliczenia należnej konsumentowi rekompensaty. Konsument nie ma możliwości samodzielnego ustalenia tej kwoty, co narusza obowiązki informacyjne banku.

Czy oświadczenie konsumenta o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone w ustawowym terminie rocznym od wykonania umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, oświadczenie zostało złożone w terminie. Umowa o kredyt konsumencki jest wykonana dopiero z chwilą wypełnienia obowiązków przez obie strony, a nie tylko przez jedną z nich.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że termin roczny na złożenie oświadczenia o sankcji kredytu darmowego rozpoczyna bieg od momentu wykonania umowy przez obie strony (kredytodawcę i kredytobiorcę), a nie od momentu uruchomienia środków przez bank. Wcześniejsze przepisy (art. 46 ust. 1 UKK) przewidywały możliwość zwrotu kredytu za okres 4 lat, co potwierdza, że termin nie mógł rozpoczynać biegu od razu po uruchomieniu środków.

Czy sankcja kredytu darmowego jest proporcjonalna do naruszeń obowiązków informacyjnych banku w umowie kredytu konsumenckiego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sankcja kredytu darmowego jest proporcjonalna i skuteczna, ponieważ naruszenia obowiązków informacyjnych banku (naliczanie odsetek od prowizji, niejasne zasady spłaty) mogły wpłynąć na ocenę konsumenta co do zakresu zobowiązania i porównanie ofert.

Uzasadnienie

Dyrektywa UE wymaga, aby sankcje były skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. W tym przypadku, sankcja kredytu darmowego jest uzasadniona, gdyż naruszenia banku mogły wprowadzić konsumenta w błąd co do kosztów kredytu i możliwości porównania ofert. Brak zastosowania sankcji aprobowałby nieuczciwe praktyki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powodowie

Strony

Nazwa	Typ	Rola
X. U.	osoba_fizyczna	powód
P. U.	osoba_fizyczna	powód
Bank (...) Spółka Akcyjna	spółka	pozwany

Przepisy (12)

Główne

u.k.k. art. 45 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

W przypadku naruszenia przez kredytodawcę określonych przepisów, konsument może skorzystać z sankcji kredytu darmowego, zwracając kredyt bez odsetek i innych kosztów.

u.k.k. art. 30 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Określa obowiązkowe elementy umowy o kredyt konsumencki, w tym całkowitą kwotę kredytu, stopę oprocentowania, rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, całkowitą kwotę do zapłaty, inne koszty, prawo do wcześniejszej spłaty oraz prawo do odstąpienia od umowy.

u.k.k. art. 45 § 5

Ustawa o kredycie konsumenckim

Termin roczny na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, liczony od wykonania umowy.

Pomocnicze

k.c. art. 22 § 1

Kodeks cywilny

Definicja konsumenta.

k.c. art. 359 § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący odsetek.

k.c. art. 410 § 1

Kodeks cywilny

Świadczenie nienależne.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Obowiązek zwrotu bezpodstawnie uzyskanych korzyści.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek dowodzenia.

u.k.k. art. 5

Ustawa o kredycie konsumenckim

Definicje pojęć związanych z kredytem konsumenckim (całkowita kwota kredytu, kredytowane koszty kredytu, stopa oprocentowania, rzeczywista roczna stopa oprocentowania).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bank naruszył obowiązki informacyjne, naliczając odsetki kapitałowe od prowizji. • Umowa zawierała niejasne postanowienia dotyczące wcześniejszej spłaty. • Oświadczenie o sankcji kredytu darmowego zostało złożone w ustawowym terminie. • Sankcja kredytu darmowego jest proporcjonalna i skuteczna.

Odrzucone argumenty

Apelacja banku zarzucająca uchybienia proceduralne (art. 233 § 1 k.p.c.). • Apelacja banku zarzucająca naruszenie art. 45 ust. 5 UKK (termin złożenia oświadczenia). • Apelacja banku zarzucająca naruszenie art. 45 ust. 1 w zw. z art. 30 UKK (brak naruszenia obowiązków informacyjnych). • Apelacja banku zarzucająca naruszenie art. 45 ust. 1 UKK w zw. z art. 23 Dyrektywy (nieproporcjonalność sankcji). • Apelacja banku zarzucająca naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 6 i 7 UKK (pobieranie odsetek od kredytowanych kosztów). • Apelacja banku zarzucająca naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 10 i 15 UKK (brak algorytmu wyliczenia kosztów przy wcześniejszej spłacie).

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie podziela stanowiska, że instytucja kredytowa ma prawo pobierać odsetki kapitałowe od kredytowanych kosztów kredytu. • W kontekście ochrony interesów konsumenta oraz obowiązków informacyjnych wynikających z ustawy o kredycie konsumenckim, należy zadać retoryczne pytanie, czy pozwany bank dopuszczał w swojej praktyce obrotu możliwość samodzielnego sfinansowania przez kredytobiorcę kosztów kredytu oraz czy należycie informował kredytobiorcę, że od skredytowanych kosztów (prowizja), które nie są faktycznie udostępniane do korzystania, zostaną naliczone odsetki kapitałowe. • Nie ulega wątpliwości, że oświadczenie powodów o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone w ustawowym rocznym terminie (art. 45 ust. 5 u.k.k.), albowiem jak wynika z okoliczności umowa kredytowa obowiązuje do 2031 r. i nie została w pełni wykonana przez powodów. • Ocena spełnienia wymogów dyrektywy możliwa jest tylko przy uwzględnieniu wszystkich wyżej wymienionych kryteriów. W rozpoznawanej sprawie sankcje ocenić należy jako proporcjonalną do skali naruszenia – nałożenia na konsumentów obowiązku spłaty nienależnych kosztów kredytowania prowizji oraz pozbawienia go możliwości realnej oceny wysokości zobowiązania, a przez to braku możliwości rzetelnego porównania ofert na wolnym rynku.

Skład orzekający

Piotr Pelc

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że naliczanie odsetek od prowizji w kredycie konsumenckim jest niezgodne z prawem UE i polskim, a także interpretacja terminu do skorzystania z sankcji kredytu darmowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o kredycie konsumenckim i może być stosowane w podobnych sprawach, gdzie banki stosują podobne praktyki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego produktu bankowego (pożyczki) i potencjalnie krzywdzących praktyk banków wobec konsumentów, co czyni ją interesującą dla szerokiego grona odbiorców.

“Bank naliczał odsetki od prowizji? Konsumenci wygrali sprawę o zwrot pieniędzy!”

Dane finansowe

WPS: 26 723,02 PLN

zwrot części odsetek i prowizji: 25 517,5 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym: 1800 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników