Orzeczenie · 2026-06-24

Ts 79/22Nie uwzględniono zażalenia na odmowe biegu skargi konstytucyjnej 5

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2026-06-24
TKInnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
skarga konstytucyjnabraki formalnezażalenieTrybunał Konstytucyjnyustawa o TKKonstytucjapostępowanie przed TK

Skarżący M.J. wniósł skargę konstytucyjną, w której zakwestionował zgodność art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (u.o.t.p.TK) z przepisami Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 10 czerwca 2025 r. odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując na istotne braki formalne: skarżący nie poinformował o wniesieniu nadzwyczajnego środka zaskarżenia, nie wskazał naruszonych wolności i praw ani sposobu ich naruszenia, a także nie poparł zarzutów stosownymi argumentami. Skarżący wniósł zażalenie, w którym domagał się skierowania przez skład orzekający pytania prejudycjalnego do Trybunału o zbadanie konstytucyjności art. 61 ust. 4 u.o.t.p.TK oraz kwestionował możliwość wydania postanowienia o odmowie nadania biegu skardze w składzie jednego sędziego, powołując się na art. 190 ust. 5 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając zażalenie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, nie uwzględnił go. Stwierdził, że wniosek o skierowanie pytania prejudycjalnego nie wywołuje skutków procesowych, a art. 190 ust. 5 Konstytucji nie wyklucza wydawania orzeczeń w składzie jednoosobowym na etapie odmowy nadania dalszego biegu skardze, zgodnie z u.o.t.p.TK. Trybunał uznał również, że zarzuty skarżącego nie podważyły podstaw odmowy nadania skardze dalszego biegu. Argumentacja skarżącego, oparta na przepisach k.p.c. (np. art. 355 § 1 k.p.c.), była chybiona, gdyż postępowanie przed Trybunałem różni się od postępowania cywilnego, a ustawa o TK zawiera własne regulacje. Skarżący nie wykazał niezgodności ustawy z Konstytucją, a jego argumentacja stanowiła jedynie polemikę z postanowieniem Trybunału. W konsekwencji, braki formalne skargi nie zostały usunięte, co uzasadniało odmowę nadania jej dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów proceduralnych dotyczących skargi konstytucyjnej, w szczególności wymogów formalnych i dopuszczalności składu orzekającego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych postępowaniach.

Zagadnienia prawne (4)

Czy postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej może być wydane w składzie jednego sędziego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym umożliwiają wydawanie rozstrzygnięć o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu w składzie jednego sędziego, co nie jest sprzeczne z art. 190 ust. 5 Konstytucji.

Uzasadnienie

Art. 190 ust. 5 Konstytucji wyraża zasadę podejmowania rozstrzygnięć w wieloosobowym składzie, ale nie wyklucza możliwości wydawania orzeczeń w jednoosobowym składzie na etapie wstępnej odmowy nadania biegu skardze, zgodnie z przepisami ustawowymi.

Czy skarżący ma prawo żądać skierowania przez skład orzekający wniosku o zbadanie konstytucyjności przepisów ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ani Konstytucja, ani ustawa o organizacji i trybie postępowania przed TK nie przewidują takiej formy aktywności procesowej dla skarżącego ani nie upoważniają Trybunału do wszczęcia postępowania ex officio w tym zakresie.

Uzasadnienie

Podmioty uprawnione do występowania z wnioskiem o zbadanie zgodności aktów prawnych z Konstytucją są ściśle określone w art. 191 ust. 1 Konstytucji. Skarżący ma prawo jedynie do wniesienia skargi konstytucyjnej.

Czy brak poparcia zarzutów skargi konstytucyjnej stosownymi argumentami oraz niepoinformowanie o wniesieniu nadzwyczajnego środka zaskarżenia stanowi podstawę do odmowy nadania skardze dalszego biegu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak usunięcia tych braków formalnych, pomimo wezwania, uzasadnia odmowę nadania skardze dalszego biegu.

Uzasadnienie

Skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych, jednak w odpowiedzi powielił argumentację nieposiadającą wymiaru konstytucyjnego i nie usunął wskazanych uchybień, co zgodnie z art. 61 ust. 4 u.o.t.p.TK skutkuje odmową nadania skardze dalszego biegu.

Czy wykładnia art. 355 § 1 k.p.c. dotycząca zbędności orzekania ma zastosowanie do postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w przedmiocie skargi konstytucyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 355 § 1 k.p.c. nie ma zastosowania do postępowania przed Trybunałem, ponieważ ustawa o organizacji i trybie postępowania przed TK zawiera własny katalog przesłanek umorzenia postępowania.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 36 u.o.t.p.TK, przepisy k.p.c. stosuje się odpowiednio tylko w zakresie nieuregulowanym w ustawie o TK. Argumentacja skarżącego oparta na definicji zbędności orzekania z k.p.c. jest zatem chybiona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Nie uwzględnić zażalenia
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
M.J.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (15)

Główne

u.o.t.p.TK art. 59 § 1 pkt 2

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 2

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 37 § ust. 1 pkt 3 lit. c

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 36

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 6

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 77 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 79 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 190 § ust. 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 191 § ust. 1 pkt 1-5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 197

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.c. art. 355 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej. • Argumentacja skarżącego oparta na przepisach k.p.c. jest nieadekwatna do postępowania przed TK. • Wniosek o skierowanie pytania prejudycjalnego nie wywołuje skutków procesowych. • Możliwość wydawania postanowień o odmowie nadania biegu skardze w składzie jednoosobowym jest zgodna z ustawą o TK i Konstytucją.

Odrzucone argumenty

Postanowienie o odmowie nadania biegu skardze konstytucyjnej w składzie jednoosobowym jest niezgodne z Konstytucją. • Wymaganie informacji o nadzwyczajnym środku zaskarżenia jest nadmiernym formalizmem. • Trybunał dokonał merytorycznego rozpoznania skargi przy ocenie braków formalnych. • Niedostateczność argumentacji nie może stanowić podstawy umorzenia postępowania (powołanie się na art. 355 § 1 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

nie uwzględnić zażalenia • nie poinformował, czy od wskazanego w skardze orzeczenia ostatecznego wniósł nadzwyczajny środek zaskarżenia • nie poparł podniesionych zarzutów stosownymi argumentami • nie wywołuje żadnych skutków procesowych • nie wynika, iż Trybunał nie może wydawać żadnych orzeczeń w składzie jednoosobowym • zarzuty postawione w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu • argumentacja stanowiła w zasadzie polemikę z rozstrzygnięciami podjętymi w postanowieniu Trybunału • postępowanie przed Trybunałem różni się zarówno co do celów, jak i formy, od postępowania prowadzonego na podstawie procedury cywilnej • argumentacja obejmująca wyinterpretowaną z art. 355 k.p.c. definicję „zbędności orzekania” jest chybiona • skarżący musi za pomocą przedstawionych argumentów uprawdopodobnić brak konstytucyjności – na nim bowiem spoczywa ciężar dowodu • nie sposób było uznać, że braki skargi zostały usunięte • wymóg ten jest wprost wskazany w art. 53 ust. 1 pkt 6 u.o.t.p.TK • stanowią więc wyrażenie niezadowolenia z treści obowiązującego przepisu

Skład orzekający

Rafał Wojciechowski

przewodniczący

Bartłomiej Sochański

sprawozdawca

Jakub Stelina

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów proceduralnych dotyczących skargi konstytucyjnej, w szczególności wymogów formalnych i dopuszczalności składu orzekającego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych postępowaniach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą konstytucyjną, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie konstytucyjnym i postępowaniu przed TK. Nie zawiera jednak elementów zaskakujących dla szerszej publiczności.

“Czy jednoosobowy skład TK może odrzucić skargę? Trybunał wyjaśnia procedury.”

Zdanie odrębne

Orzeczenie zapadło większością głosów, co sugeruje istnienie zdania odrębnego, jednak jego treść nie została przedstawiona w analizowanym fragmencie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst