Orzeczenie · 2026-06-09

IX Ca 394/26Uchylenie wyroku wadliwe powołanie sędziego 2

Sąd
Sąd Okręgowy w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2026-06-09
SAOSCywilneprawo umów konsumenckichWysokaokręgowy
kredyt konsumenckiustawa o kredycie konsumenckimsankcja kredytu darmowegowada powołania sędziegonieistniejące orzeczeniesąd ustanowiony ustawąneo-KRSprawomocnośćkoszty postępowania

Sąd Okręgowy w Olsztynie, rozpoznając apelację powódki R. V. od wyroku Sądu Rejonowego w Mrągowie, uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym powodem takiej decyzji było stwierdzenie, że sędzia, która wydała wyrok w pierwszej instancji, nie została skutecznie powołana do pełnienia urzędu. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, wskazując, że powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w nowym trybie (tzw. neo-KRS) nie spełnia wymogów konstytucyjnych i konwencyjnych. W związku z tym, czynność procesowa sędziego nie była orzeczeniem w sensie prawnoprocesowym. Sprawa dotyczyła roszczeń z umowy pożyczki konsumenckiej, gdzie powódka domagała się ustalenia treści stosunku prawnego i zapłaty, powołując się na sankcję darmowego kredytu. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, jednak Sąd Okręgowy uznał, że jego wyrok jest dotknięty wadą proceduralną uniemożliwiającą jego uznanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uchylanie orzeczeń wydanych przez sędziów powołanych w wadliwej procedurze, podkreślanie znaczenia 'sądu ustanowionego ustawą' i konstytucyjnych gwarancji powoływania sędziów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których pojawia się zarzut wadliwego powołania sędziego na skutek procedury z udziałem neo-KRS. Konieczność analizy konkretnych okoliczności powołania.

Zagadnienia prawne (4)

Czy orzeczenie wydane przez sędziego powołanego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. jest orzeczeniem w sensie prawnoprocesowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie orzeczenie jest uznawane za nieistniejące w sensie prawnoprocesowym (sententia non existens), ponieważ sędzia nie został skutecznie powołany na urząd zgodnie z Konstytucją RP i prawem międzynarodowym.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, wskazując, że powołanie sędziego na wniosek neo-KRS narusza Konstytucję RP i Konwencję o ochronie praw człowieka, co skutkuje brakiem statusu 'sądu ustanowionego ustawą'.

Czy naruszenie procedury powołania sędziego skutkuje nieważnością postępowania lub nieistnieniem orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wadliwe powołanie sędziego, skutkujące brakiem statusu 'sądu ustanowionego ustawą', prowadzi do uznania orzeczenia za nieistniejące w sensie prawnoprocesowym, co wymaga uchylenia czynności i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że brak skutecznego powołania sędziego jest wadą o charakterze ustrojowym, która wykracza poza zwykłe przyczyny nieważności postępowania, prowadząc do nieistnienia orzeczenia. Stosuje się analogię do przepisów dotyczących braków formalnych orzeczenia.

Czy bank prawidłowo naliczył odsetki od kredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji uznał, że bank prawidłowo naliczył odsetki od kredytowanych kosztów kredytu, jednak Sąd Okręgowy uchylił wyrok z przyczyn proceduralnych, nie odnosząc się bezpośrednio do tej kwestii materialnoprawnej.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy uznał, że bank mógł finansować koszty kredytu i naliczać odsetki od kwoty przeznaczonej na ten cel, a także prawidłowo określił RRSO i całkowitą kwotę do zapłaty. Sąd Okręgowy nie rozstrzygnął tej kwestii ze względu na uchylenie wyroku.

Czy oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone w terminie?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji uznał, że termin na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego upłynął, jednak Sąd Okręgowy uchylił wyrok z przyczyn proceduralnych, nie odnosząc się bezpośrednio do tej kwestii materialnoprawnej.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy stwierdził, że oświadczenie powódki zostało złożone po upływie rocznego terminu od wypłaty pożyczki. Sąd Okręgowy nie rozstrzygnął tej kwestii ze względu na uchylenie wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
R. V.osoba_fizycznapowódka
(...) Kasie (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w S.spółkapozwany

Przepisy (31)

Główne

u.k.k. art. 45 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 186 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 187 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dz. U. z 2018 r., poz. 3

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Pomocnicze

u.k.k. art. 5 § 6-7

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 5 § 10

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 5 § 12

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 6

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 10

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 16

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 15

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 53 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 53 § 2

Ustawa o kredycie konsumenckim

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 324 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 177 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 8 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 10 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 173

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 178 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 178 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dz.U. z 2024 r., poz. 622 art. 83 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe powołanie sędziego na wniosek neo-KRS narusza Konstytucję RP i Konwencję o ochronie praw człowieka, skutkując nieistnieniem orzeczenia. • Sąd drugiej instancji ma obowiązek badania z urzędu właściwej obsady sądu i definicji 'sądu ustanowionego ustawą'.

Odrzucone argumenty

Argumenty Sądu Rejonowego dotyczące meritum sprawy (prawidłowość naliczenia odsetek, termin złożenia oświadczenia o kredycie darmowym) nie zostały rozstrzygnięte przez Sąd Okręgowy z powodu uchylenia wyroku z przyczyn proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

czynność określona jako wyrok Sądu Rejonowego w Mrągowie [...] jest orzeczeniem w sensie prawnym nieistniejącym • nie została skutecznie powołana do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego • nie tworzy 'sądu ustanowionego ustawą' w rozumieniu art. 6 ust. 1 Konwencji • nie jest orzeczeniem sądu w znaczeniu prawnoprocesowym

Skład orzekający

Paweł Juszczyszyn

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uchylanie orzeczeń wydanych przez sędziów powołanych w wadliwej procedurze, podkreślanie znaczenia 'sądu ustanowionego ustawą' i konstytucyjnych gwarancji powoływania sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których pojawia się zarzut wadliwego powołania sędziego na skutek procedury z udziałem neo-KRS. Konieczność analizy konkretnych okoliczności powołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 9/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z praworządnością i niezależnością sądownictwa, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym i prawnym.

“Sąd Okręgowy uchylił wyrok z powodu wadliwego powołania sędziego – co to oznacza dla praworządności?”

Dane finansowe

WPS: 17 787,74 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst