Orzeczenie · 2020-11-24

IV SA/Wa 420/20Kara administracyjna przewóz cudzoziemca bez wizy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-11-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcystraż granicznakara administracyjnatransport drogowywizadokumenty podróżyodpowiedzialność przewoźnikanależyta staranność

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki komandytowej na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na spółkę kary administracyjnej w wysokości 3000 EUR. Kara została nałożona za przewóz przez przewoźnika cudzoziemca, obywatela innego państwa, który nie posiadał ważnej wizy ani innych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Spółka zarzucała organom naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym kwestionowała swój status jako przewoźnika w tej konkretnej sytuacji oraz twierdziła, że kierowca autobusu dołożył należytej staranności przy weryfikacji dokumentów pasażerów. Sąd podzielił stanowisko organów administracji, uznając, że odpowiedzialność przewoźnika w takich przypadkach ma charakter obiektywny. Sąd podkreślił, że kierowca, weryfikując dokumenty, wykazał się brakiem podstawowej wiedzy w zakresie zasad wjazdu na terytorium państw Schengen, opierając się jedynie na fakcie posiadania przez pasażera paszportu biometrycznego, co nie jest równoznaczne z uprawnieniem do przekroczenia granicy. Sąd uznał, że spółka nie dołożyła wymaganej staranności, a tym samym nie zaistniały przesłanki egzoneracyjne z art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem, a postępowanie administracyjne przeprowadzone było prawidłowo.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez wymaganych dokumentów oraz interpretacja przepisów o karach administracyjnych w kontekście przepisów szczególnych i ogólnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego związanego z przewozem osób w międzynarodowym transporcie drogowym i przepisów ustawy o cudzoziemcach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przewoźnik wykonujący regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym ponosi odpowiedzialność administracyjną za przywiezienie do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP, mimo dołożenia przez kierowcę należytej staranności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przewoźnik ponosi odpowiedzialność, która ma charakter obiektywny. Brak wystarczającej wiedzy kierowcy w zakresie weryfikacji dokumentów nie zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedzialność przewoźnika jest obiektywna i nie zależy od winy. Kierowca wykazał się brakiem podstawowej wiedzy w zakresie weryfikacji dokumentów, co skutkowało przywiezieniem cudzoziemca bez wymaganych uprawnień. Przewoźnik powinien zapewnić odpowiednie przeszkolenie personelu lub skorzystać z usług zewnętrznych firm, a ryzyko nieznajomości przepisów obciąża przewoźnika.

Czy w przypadku nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie przepisów szczególnych (ustawa o cudzoziemcach) można zastosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odstąpienia od nałożenia kary (art. 189f k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy szczególne (lex specialis) mają pierwszeństwo przed przepisami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawa o cudzoziemcach nie przewiduje możliwości odstąpienia od nałożenia kary w okolicznościach tej sprawy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa) stosuje się tylko w zakresie, w jakim przepisy odrębne nie regulują danej kwestii. Ustawa o cudzoziemcach stanowi przepis szczególny i jej regulacje dotyczące obowiązku nałożenia kary mają pierwszeństwo, co wyklucza zastosowanie art. 189f k.p.a.

Czy spółka komandytowa, która powierzyła wykonanie przewozu innemu przedsiębiorcy (podwykonawcy), może być uznana za przewoźnika odpowiedzialnego za naruszenie przepisów ustawy o cudzoziemcach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli kierowca autobusu okazał dokumenty tej spółki i nie przedstawił dokumentów podwykonawcy ani umowy powierzenia przewozu, spółka jest traktowana jako przewoźnik.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka była podmiotem realizującym przewóz, ponieważ kierowca okazał jej dokumenty uprawniające do wykonywania zawodu i przewozu. Brak przedstawienia dokumentów innego podmiotu lub umowy powierzenia podczas kontroli granicznej skutkował przypisaniem odpowiedzialności spółce.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę spółki komandytowej na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej o nałożeniu kary administracyjnej.

Przepisy (32)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

u.c. art. 462 § ust. 6

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Podstawa prawna do nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika.

u.c. art. 462 § ust. 1-2 i 4-5

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określenie wysokości i sposobu nakładania kary administracyjnej na przewoźnika.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a, oraz c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

u.c. art. 461 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Nakładanie kary administracyjnej na przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca bez wymaganych dokumentów.

u.c. art. 462 § ust. 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Stosowanie przepisów o karze do przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym.

u.c. art. 462 § ust. 4

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Przeliczenie równowartości euro na złote.

u.c. art. 462 § ust. 5

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Organ właściwy do nałożenia kary administracyjnej.

u.c. art. 459 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Obowiązek przewoźnika podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia, aby cudzoziemiec miał ważny dokument podróży.

u.c. art. 459 § ust. 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Obowiązek przewoźnika dotyczy także przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym.

u.c.

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Podstawa prawna do nałożenia kary administracyjnej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie sądu w przedmiocie skargi.

Pomocnicze

u.c. art. 462 § ust. 3 pkt 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Przesłanka negatywna wyłączająca możliwość nałożenia kary, jeśli przewoźnik mimo dołożenia należytej staranności nie mógł stwierdzić braku uprawnień u cudzoziemca.

u.c. art. 459 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Obowiązek przewoźnika podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia, aby cudzoziemiec posiadał wymagane dokumenty.

k.p.a. art. 189f § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny dowodów na podstawie własnego przekonania.

k.c. art. 429

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez podwładnych lub osoby, którym powierzono wykonanie czynności.

Prawo przewozowe

Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe

Regulacje dotyczące umów przewozu.

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Dz.U z 2019 r., poz. 58 ze zm. art. 87 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Obowiązki kierowcy podczas wykonywania przewozu drogowego.

Dz.U. z 2019 r., poz. 58 ze zm. art. 31

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców

Zaświadczenie o czasie pracy kierowców.

Dz.U.UE.L.2009.300.88 art. 4 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1073/2009 z 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006

Licencja wspólnotowa jest nieprzenoszalna.

u.c. art. 462 § ust. 3 pkt 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Przesłanka wyłączająca odpowiedzialność przewoźnika.

k.p.a. art. 189a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowanie przepisów działu IVa k.p.a. w sprawach administracyjnych kar pieniężnych.

k.p.a. art. 189a § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłączenie stosowania przepisów działu IVa k.p.a. w zakresie uregulowanym przepisami odrębnymi.

k.p.a. art. 189f

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.

Dz. U. z 2017 r. poz. 935

Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja przepisów k.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych.

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasady ogólne postępowania administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca bez ważnych dokumentów jest obiektywna i nie zależy od winy. • Brak wystarczającej wiedzy kierowcy w zakresie weryfikacji dokumentów nie zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności. • Przepisy ustawy o cudzoziemcach (lex specialis) wyłączają możliwość zastosowania art. 189f k.p.a. w zakresie odstąpienia od nałożenia kary. • Przewoźnik jest odpowiedzialny za działania osób, którymi się posługuje w ramach działalności gospodarczej.

Odrzucone argumenty

Skarżąca nie była przewoźnikiem w sprawie, lecz podwykonawcą. • Kierowca autobusu dołożył należytej staranności przy weryfikacji dokumentów pasażerów. • Należało zastosować art. 189f § 1 k.p.a. i odstąpić od wymierzenia kary ze względu na znikomą wagę naruszenia. • Błąd w ustaleniach faktycznych sprawy polegający na uznaniu, że przewoźnik naruszył przepisy.

Godne uwagi sformułowania

Ryzyko nieznajomości przepisów obowiązujących w tym zakresie obciąża przewoźnika. • To na nim bowiem spoczywa ciężar odpowiedzialności za skutki działania osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje i to on obciążony jest skutkami dokonanego przez siebie doboru pracowników. • Posiadanie paszportu z symbolem biometrii w żaden sposób nie jest równoznaczne z uprawnieniem jego posiadacza do przekroczenia granicy RP (państw Schengen), które należy wywodzić przede wszystkim z obywatelstwa cudzoziemca. • Odpowiedzialność przewoźnika ma charakter obiektywny (za sam fakt nieupewnienia się, czy cudzoziemiec dostarczany rejsem autobusowym do granicy posiada dokument uprawniający go do przekroczenia granicy), niezależny od czyjej'kolwiek winy. • Przepis szczególny ma zawsze pierwszeństwo przed przepisem ogólnym (lex specialis derogat legi generali).

Skład orzekający

Joanna Borkowska

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Agnieszka Wąsikowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez wymaganych dokumentów oraz interpretacja przepisów o karach administracyjnych w kontekście przepisów szczególnych i ogólnych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego związanego z przewozem osób w międzynarodowym transporcie drogowym i przepisów ustawy o cudzoziemcach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności przewoźników w transporcie międzynarodowym i interpretacji przepisów dotyczących kontroli dokumentów, co jest istotne dla branży transportowej i prawników zajmujących się prawem administracyjnym.

“Przewoźniku, uważaj! Nawet jeśli kierowca sprawdził dokumenty, możesz zapłacić 3000 euro kary za cudzoziemca bez wizy.”

Dane finansowe

WPS: 13 053,9 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst