Orzeczenie · 2018-03-15

IV KK 239/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-03-15
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiWysokanajwyższy
recydywazatarcie skazanianowelizacja prawakodeks karnysąd najwyższykasacjaprawo karne procesowe

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w T., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w B. w sprawie D.B., skazanego pierwotnie za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości w warunkach recydywy (art. 178a § 4 k.k.). Sąd Rejonowy wymierzył karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów i świadczenie pieniężne. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację obrony, zakwalifikował czyn z art. 178a § 1 k.k., uznając, że poprzednie skazanie uległo zatarciu z dniem 2 marca 2016 roku. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował przepisy dotyczące zatarcia skazania po nowelizacji z dnia 20 lutego 2015 roku, która weszła w życie 1 lipca 2015 roku. Zgodnie z nowymi przepisami, bieg okresów zatarcia skazania nie może być liczony odrębnie dla poszczególnych wyroków, a zatarcie skazania może nastąpić wyłącznie w odniesieniu do wszystkich wyroków dotyczących sprawcy. Ponadto, ustawa nowelizująca wyłączyła stosowanie art. 4 § 1 k.k. do przepisów dotyczących zatarcia skazania. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, nakazując uwzględnienie przedstawionego poglądu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zatarcia skazania po nowelizacji Kodeksu karnego z 2015 roku, zwłaszcza w kontekście recydywy i popełnienia nowego przestępstwa w okresie próby.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów o zatarciu skazania i ich wpływu na kwalifikację czynu w sprawach o prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości.

Zagadnienia prawne (2)

Czy nowelizacja przepisów dotyczących zatarcia skazania z 2015 roku wpływa na możliwość zatarcia skazania orzeczonego przed wejściem w życie nowelizacji, w sytuacji gdy okres zatarcia przypada po jej wejściu w życie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nowelizacja z 2015 roku wpływa na zasady zatarcia skazania, a bieg okresów zatarcia nie może być liczony odrębnie dla poszczególnych wyroków. Zatarcie skazania może nastąpić wyłącznie w odniesieniu do wszystkich wyroków dotyczących sprawcy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że nowelizacja z dnia 20 lutego 2015 r. wprowadziła zmiany w art. 76 § 1 k.k., dodając zdanie trzecie: „Przepis art. 108 stosuje się”, co oznacza, że art. 76 § 1 k.k. nie stanowi już przepisu szczególnego w stosunku do art. 108 k.k. Ponadto, ustawa nowelizująca wyłączyła stosowanie art. 4 § 1 k.k. do przepisów dotyczących zatarcia skazania. Bieg okresów zatarcia skazania rozpoczyna się od daty wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary orzeczonej ostatnim wyrokiem, a zatarcie skazania może nastąpić wyłącznie w odniesieniu do wszystkich wyroków dotyczących sprawcy.

Czy popełnienie nowego przestępstwa w okresie próby wyznaczonej wyrokiem skazującym, który następnie uległ zatarciu, wpływa na możliwość zatarcia tego pierwszego skazania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, popełnienie nowego przestępstwa w okresie próby, za które sprawca został skazany, uniemożliwia zatarcia poprzedniego skazania, zgodnie z art. 108 k.k.

Uzasadnienie

Kasacja podniosła, że oskarżony popełnił kolejne przestępstwo w okresie próby wyznaczonej wyrokiem z 2010 roku, za które został skazany prawomocnym wyrokiem w 2015 roku. Zgodnie z art. 108 k.k., wymagającym jednoczesnego zatarcia wszystkich skazań, nie doszło do zatarcia skazania z 2010 roku, co uniemożliwiało zmianę kwalifikacji prawnej czynu na art. 178a § 1 k.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (w zakresie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
D.B.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (15)

Główne

k.k. art. 178a § § 4

Kodeks karny

Przepis dotyczący prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości w warunkach recydywy.

k.k. art. 76 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zatarcia skazania.

k.k. art. 108

Kodeks karny

Przepis dotyczący zatarcia skazania w przypadku skazania za kilka przestępstw.

Pomocnicze

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości.

k.k. art. 42 § § 3

Kodeks karny

Przepis dotyczący orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Zasada stosowania względniejszej ustawy karnej.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Granice rozpoznania sprawy przez sąd odwoławczy.

k.p.k. art. 170 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasady przeprowadzania dowodów.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 193 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Konieczność zasięgnięcia opinii biegłego.

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek ustosunkowania się do zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Możliwość zmiany wyroku z urzędu przez sąd odwoławczy.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja z dnia 20 lutego 2015 r., obowiązująca od 1 lipca 2015 r., wprowadzająca zmiany w przepisach dotyczących zatarcia skazania.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja z dnia 11 marca 2016 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna interpretacja przez Sąd Okręgowy przepisów dotyczących zatarcia skazania po nowelizacji z 2015 roku. • Niewłaściwe zastosowanie art. 108 k.k. w kontekście nowelizacji art. 76 k.k. • Nie uwzględnienie popełnienia nowego przestępstwa w okresie próby, co uniemożliwiało zatarcia poprzedniego skazania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty obrony w apelacji dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego, które nie zostały uznane za zasadne przez Sąd Okręgowy.

Godne uwagi sformułowania

przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do art. 108 k.k. • bieg okresów wskazanych w art. 107 k.k. (...) nie może być liczony odrębnie dla poszczególnych wyroków • zatarcie skazania może nastąpić wyłącznie w odniesieniu do wszystkich wyroków dotyczących konkretnego sprawcy • ustawodawca wskazał, że art. 76 § 1 k.k. obecnie nie stanowi już przepisu szczególnego w stosunku do art. 108 k.k.

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Andrzej Stępka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zatarcia skazania po nowelizacji Kodeksu karnego z 2015 roku, zwłaszcza w kontekście recydywy i popełnienia nowego przestępstwa w okresie próby."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów o zatarciu skazania i ich wpływu na kwalifikację czynu w sprawach o prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów o zatarciu skazania po nowelizacji, co ma bezpośrednie przełożenie na odpowiedzialność karną sprawców recydywistów, zwłaszcza w kontekście popularnych przestępstw drogowych.

Czy nowe prawo zatarło stare winy? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady zatarcia skazania po nowelizacji.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst