IV KA 914/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd odwoławczy rozpoznał sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego W. R. przeciwko wyrokowi Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 24 września 2019 r. (sygn. akt II K 452/18). Sąd pierwszej instancji uznał oskarżonych A. L. i W. R. za winnych sprowadzenia nieumyślnie zdarzenia zagrażającego mieniu w wielkich rozmiarach pod postacią pożaru, kwalifikując czyn z art. 165 § 1 pkt 5 kk i art. 163 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk. Sąd odwoławczy, badając sprawę, stwierdził z urzędu bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 kpk, polegającą na tym, że sąd rejonowy orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu okręgowego. Sąd pierwszej instancji, mimo pierwotnej kwalifikacji czynu z art. 163 kk, ostatecznie zakwalifikował czyn m.in. z art. 165 § 1 kk, co w wariancie umyślnym (z zamiarem ewentualnym) należy do właściwości sądu okręgowego. Sąd odwoławczy podkreślił, że o właściwości rzeczowej decyduje obiektywny stan faktyczny, a nie błędna kwalifikacja prawna. W związku z naruszeniem właściwości rzeczowej, sąd odwoławczy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Piotrkowie Trybunalskim, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów. Uchylenie wyroku objęło również oskarżonego A. L., mimo braku jego apelacji, aby uniknąć sytuacji, w której wyrok sądu rejonowego w sprawie należącej do właściwości sądu okręgowego pozostałby w obrocie prawnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że naruszenie właściwości rzeczowej sądu jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, która obliguje sąd odwoławczy do uchylenia wyroku i przekazania sprawy sądowi właściwemu, nawet jeśli apelacja dotyczyła innych kwestii.
Dotyczy spraw karnych, gdzie sąd niższej instancji rozpoznał sprawę należącą do właściwości sądu wyższej instancji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd rejonowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy, w której czyn został zakwalifikowany przez sąd pierwszej instancji m.in. z art. 165 § 1 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd rejonowy nie jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy, w której czyn został zakwalifikowany m.in. z art. 165 § 1 kk, gdyż takie sprawy należą do właściwości sądu okręgowego.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy stwierdził, że sąd rejonowy orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu okręgowego, ponieważ ostateczna kwalifikacja prawna czynu (m.in. z art. 165 § 1 kk) wskazywała na właściwość sądu wyższego rzędu. Niezależnie od pierwotnej kwalifikacji prokuratora, sąd odwoławczy ma obowiązek ocenić właściwość rzeczową sądu na podstawie faktycznej kwalifikacji czynu.
Czy naruszenie właściwości rzeczowej sądu jest bezwzględną przyczyną odwoławczą podlegającą uwzględnieniu z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie właściwości rzeczowej sądu jest bezwzględną przyczyną odwoławczą podlegającą uwzględnieniu z urzędu na podstawie art. 439 § 1 pkt 4 kpk.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy wskazał, że stwierdzenie, iż sąd niższej instancji rozpoznał sprawę należącą do właściwości sądu wyższego rzędu, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, która obliguje sąd odwoławczy do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi właściwemu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. L. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| W. R. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| (...) | spółka | pokrzywdzony |
| M. P. i synowie (...) | spółka | pokrzywdzony |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Naruszenie właściwości rzeczowej sądu jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.
k.p.k. art. 25 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Sprawy o występki z art. 165 § 1, 3, 4 k.k. należą do właściwości rzeczowej sądu okręgowego.
k.k. art. 165 § § 1 pkt 5
Kodeks karny
Sprowadzenie nieumyślnie zdarzenia zagrażającego mieniu w wielkich rozmiarach.
k.k. art. 163 § § 2
Kodeks karny
Działanie w okolicznościach szczególnie niebezpiecznych.
k.k. art. 163 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
Sprowadzenie zdarzenia zagrażającego życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu w wielkich rozmiarach.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Zasada absorpcji przy zbiegu przepisów, gdy jeden czyn wyczerpuje znamiona więcej niż jednego przepisu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 436
Kodeks postępowania karnego
Rozpoznanie zarzutów apelacji jest przedwczesne w przypadku uchylenia wyroku z uwagi na dostrzeżoną z urzędu bezwzględną przyczynę odwoławczą.
k.p.k. art. 35 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek sądu do badania swojej właściwości i przekazania sprawy sądowi właściwemu w razie stwierdzenia niewłaściwości rzeczowej.
k.p.k. art. 435
Kodeks postępowania karnego
Uchylenie wyroku wobec współoskarżonego, którego apelacja nie dotyczyła, jeśli uchylenie wyroku wobec apelującego nastąpiło z tych samych powodów.
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości lub w części po uchyleniu wyroku.
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres rozpoznania apelacji przez sąd odwoławczy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie właściwości rzeczowej sądu rejonowego, który rozpoznał sprawę należącą do właściwości sądu okręgowego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rejonowy orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu okręgowego. • Zaistniała przesłanka zastosowania z urzędu art. 439 § 1 pkt 4 kpk. • O właściwości rzeczowej sądu decyduje kryterium obiektywne. Przesądza o niej stan faktyczny, a nie jego ocena przejawiająca się w kwalifikacji prawnej czynu. • Nie była to widoczna gołym okiem omyłka kwalifikacyjna, a przemyślane skazanie za określony występek, należący - niestety do właściwości sądu wyższego rzędu.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że naruszenie właściwości rzeczowej sądu jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, która obliguje sąd odwoławczy do uchylenia wyroku i przekazania sprawy sądowi właściwemu, nawet jeśli apelacja dotyczyła innych kwestii."
Ograniczenia: Dotyczy spraw karnych, gdzie sąd niższej instancji rozpoznał sprawę należącą do właściwości sądu wyższej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak fundamentalne błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli zarzuty apelacji dotyczyły innych kwestii. Podkreśla znaczenie właściwości rzeczowej sądu.
“Sąd Rejonowy wydał wyrok w sprawie, która należała do Sądu Okręgowego! Co to oznacza dla procesu?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.