IV Ka 647/26Utrzymanie wyroku za niealimentację po apelacji 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Bydgoszczy, IV Wydział Karny Odwoławczy, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Szubinie z dnia 28 kwietnia 2026 r. (sygn. akt II K 78/26), skazujący oskarżonego X. X. za przestępstwo z art. 209 § 1a k.k. (niealimentacja). Apelację wniósł obrońca oskarżonego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) poprzez dowolną ocenę dowodów, naruszenie prawa materialnego (art. 209 § 1a k.k.) przez błędną wykładnię oraz rażącą niewspółmierność orzeczonej kary 4 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy uznał wszystkie zarzuty za niezasadne. Wskazał, że ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa i oparta na całokształcie materiału dowodowego, a zarzuty apelacji stanowiły jedynie polemikę z tą oceną. Sąd odwoławczy podzielił również stanowisko sądu pierwszej instancji co do kwalifikacji prawnej czynu, odwołując się do utrwalonego orzecznictwa dotyczącego znamion przestępstwa niealimentacji, w tym kwestii narażenia dziecka na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, nawet jeśli zostały one zaspokojone przez inną osobę. Kara została uznana za współmierną, zwłaszcza w kontekście uprzedniej karalności oskarżonego za podobne przestępstwa i jej umieszczenia w dolnych granicach ustawowego zagrożenia. Wobec powyższego, apelacja została oddalona, a zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. Oskarżonego zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja znamion przestępstwa niealimentacji, w szczególności kwestii zaspokajania potrzeb dziecka przez inne osoby oraz oceny dowodów w sprawach o niealimentację.
Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki oceny dowodów w tej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) następuje poprzez dowolną ocenę dowodów, gdy sąd pierwszej instancji uznał wyjaśnienia oskarżonego za niewiarygodne, a zeznania świadka za wiarygodne, mimo odmiennej oceny prezentowanej przez obronę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut obrazy przepisów postępowania nie jest zasadny, ponieważ sąd pierwszej instancji ocenił całokształt materiału dowodowego w sposób wnikliwy i staranny, a dokonanie takiej czy innej oceny dowodu nie stanowi naruszenia art. 410 k.p.k. Obrońca nie wykazał, aby ocena dowodów nosiła cechy dowolności.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy podkreślił, że zasada swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.) i związana z nią zasada uwzględniania całokształtu okoliczności (art. 410 k.p.k.) obowiązują sąd. Obrońca nie wykazał, aby sąd pierwszej instancji pominął istotne dowody lub oparł się na dowodach nieujawnionych. Odmienna ocena dowodów przez stronę nie jest równoznaczna z naruszeniem przepisów postępowania.
Czy dla wypełnienia znamienia "niemożności zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych" w kontekście art. 209 § 1a k.k. istotna jest sytuacja materialna rodzica współzobowiązanego oraz możliwość zaspokojenia potrzeb dziecka przez inne osoby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, fakt zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych uprawnionego kosztem znacznego wysiłku osoby współzobowiązanej lub przez inne osoby (w tym z funduszu alimentacyjnego) nie wyłącza ustawowego znamienia narażenia na niemożność zaspokojenia tych potrzeb. Odpowiedzialność karna sprawcy jest uzasadniona, nawet jeśli potrzeby zostały zaspokojone przez inne osoby.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy powołał się na utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym zaspokojenie potrzeb dziecka przez inne osoby lub z funduszu alimentacyjnego nie zwalnia sprawcy od odpowiedzialności karnej za niealimentację. Podkreślono, że nawet jeśli potrzeby zostały zaspokojone, to fakt ten odbywał się kosztem znacznego wysiłku innych osób, co nadal uzasadnia odpowiedzialność.
Czy kara 4 miesięcy pozbawienia wolności za przestępstwo niealimentacji jest rażąco niewspółmiernie surowa, biorąc pod uwagę okoliczności czynu i właściwości osobiste oskarżonego, w tym jego uprzednią karalność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kara 4 miesięcy pozbawienia wolności nie jest rażąco niewspółmiernie surowa, gdyż mieści się w dolnych granicach ustawowego zagrożenia i uwzględnia wszystkie istotne okoliczności, w tym uprzednią karalność oskarżonego za niealimentację.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że wymierzona kara jest sprawiedliwa i odpowiednia do stopnia winy oraz społecznej szkodliwości czynu. Podkreślono, że kara mieści się w dolnych granicach ustawowego zagrożenia, a uprzednia karalność oskarżonego, w tym za niealimentację, stanowi istotną okoliczność obciążającą, która uniemożliwia dalsze łagodzenie kary.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| X. X. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 209 § § 1a
Kodeks karny
Dotyczy przestępstwa niealimentacji, w tym znamienia narażenia na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
Pomocnicze
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zasady swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obowiązku uwzględnienia całokształtu okoliczności ujawnionych w postępowaniu.
k.k. art. 53
Kodeks karny
Dotyczy dyrektyw wymiaru kary.
k.p.k. art. 438 § pkt 1a
Kodeks postępowania karnego
Podstawa apelacji dotycząca obrazy przepisów prawa materialnego.
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa apelacji dotycząca obrazy przepisów postępowania.
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Podstawa apelacji dotycząca rażącej niewspółmierności kary.
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy możliwości zmiany lub uchylenia wyroku.
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy bezwzględnych przyczyn odwoławczych.
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zakazu reformationis in peius.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa i oparta na całokształcie materiału dowodowego. • Zaspokojenie potrzeb dziecka przez inne osoby lub z funduszu alimentacyjnego nie wyłącza odpowiedzialności karnej za niealimentację. • Kara 4 miesięcy pozbawienia wolności jest współmierna do czynu i uwzględnia uprzednią karalność oskarżonego.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) poprzez dowolną ocenę dowodów. • Naruszenie prawa materialnego (art. 209 § 1a k.k.) przez błędną wykładnię. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary.
Godne uwagi sformułowania
dokonanie takiej czy innej oceny dowodu przeprowadzonego lub ujawnionego na rozprawie nie stanowi naruszenia art.410 kpk • dla skuteczności zarzutu tego rodzaju nie wystarczy wysłowienie własnego stanowiska, odmiennego od ustaleń Sądu meriti. Konieczne jest natomiast wykazanie w oparciu o dowody i ich wnikliwą ocenę, że ustalenia te są błędne • zaspokojenie podstawowych potrzeb oznacza dostarczenie środków materialnych koniecznych nie tylko do utrzymania, ale również do uzyskania niezbędnego wykształcenia i korzystania z dóbr kulturalnych. • Fakt zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych uprawnionego kosztem znacznego wysiłku osoby współzobowiązanej do alimentacji, albo przez inne osoby nie zobowiązane, a także z funduszu alimentacyjnego ZUS, nie wyłącza ustawowego znamienia narażenia na niemożność zaspokojenia tych potrzeb.
Skład orzekający
Mirosław Kędzierski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa niealimentacji, w szczególności kwestii zaspokajania potrzeb dziecka przez inne osoby oraz oceny dowodów w sprawach o niealimentację."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki oceny dowodów w tej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu niealimentacji i interpretacji przepisów karnych w tym zakresie. Orzeczenie potwierdza utrwalone stanowisko judykatury, co czyni je interesującym dla prawników specjalizujących się w prawie rodzinnym i karnym.
“Sąd Okręgowy podtrzymuje wyrok za niealimentację: apelacja obrońcy oddalona.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.