Orzeczenie · 2016-01-20

IV CZ 84/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-01-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnazażalenieSąd Najwyższypostępowanie cywilneprawo do sąduwymogi formalnezasiedzeniesłużebność

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie wnioskodawcy M. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 8 lipca 2015 r., które odrzuciło skargę kasacyjną wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 26 marca 2015 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z powodu nie wskazania przez skarżącego zakresu zaskarżenia, co stanowiło naruszenie art. 398^4 § 1 pkt 1 k.p.c. Wnioskodawca zarzucił w zażaleniu naruszenie przepisów proceduralnych oraz Konstytucji, argumentując, że odrzucenie skargi pozbawiło go prawa do sądu. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne. Choć formalnie skarżący nie wskazał wprost, że zaskarża postanowienie w całości, Sąd Najwyższy stwierdził, że zakres ten wynikał jednoznacznie z treści skargi, wartości przedmiotu zaskarżenia oraz charakteru sprawy, w której zaskarżenie w całości było jedynym logicznym rozwiązaniem. Powołując się na łagodniejsze podejście w orzecznictwie, Sąd Najwyższy uznał postanowienie o odrzuceniu skargi za zbyt formalistyczne i uchylił je na podstawie art. 398^15 § 1 w zw. z art. 394^1 § 3 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej, zwłaszcza w zakresie określenia zakresu zaskarżenia, oraz zasada proporcjonalności i prawa do sądu w postępowaniu kasacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących skargi kasacyjnej. Może być mniej istotne w sprawach, gdzie zakres zaskarżenia jest faktycznie niejasny.

Zagadnienia prawne (2)

Czy nieprecyzyjne wskazanie zakresu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, gdy wynika on jednoznacznie z innych elementów skargi i charakteru sprawy, stanowi podstawę do jej odrzucenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zakres zaskarżenia można ustalić bez trudu i niewątpliwie na podstawie innych elementów skargi, takich jak wartość przedmiotu zaskarżenia czy treść żądań.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braku bezpośredniego wskazania zakresu zaskarżenia było zbyt formalistyczne, gdy zakres ten był oczywisty z kontekstu sprawy i żądań strony, co potwierdzało łagodniejsze podejście w orzecznictwie.

Czy odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu niedopełnienia wymogów formalnych, gdy strona ma prawo do sądu, narusza zasady sprawiedliwości proceduralnej i prawo do sądu?

Odpowiedź sądu

Tak, nadmierny formalizm w ocenie wymogów formalnych skargi kasacyjnej może prowadzić do naruszenia prawa do sądu.

Uzasadnienie

Choć Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął bezpośrednio kwestii konstytucyjnych zarzutów, jego decyzja o uchyleniu postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu zbyt rygorystycznej wykładni wymogów formalnych pośrednio potwierdza, że nadmierny formalizm może naruszać prawo do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
M. R.

Strony

NazwaTypRola
M. R.osoba_fizycznawnioskodawca
E. Spółka Akcyjna z siedzibą w G.spółkauczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^15 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymóg wskazania, czy orzeczenie jest zaskarżone w całości, czy w części, przed podstawami kasacyjnymi.

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej w przypadku uchybienia wymogom formalnym.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie praw i wolności tylko w ustawie i tylko w uzasadnionym zakresie.

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakres zaskarżenia skargi kasacyjnej wynikał jednoznacznie z innych elementów skargi (wartość przedmiotu zaskarżenia, treść żądań) i charakteru sprawy. • Odrzucenie skargi z powodu drobnego uchybienia formalnego było zbyt formalistyczne i naruszało prawo do sądu.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych z art. 398^4 § 1 pkt 1 k.p.c. poprzez brak bezpośredniego wskazania zakresu zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie zbyt formalistyczne • nie wskazanie zakresu zaskarżenia jest wadą konstrukcyjną skargi • łagodniejsze spojrzenie na tę kwestię wtedy, gdy na podstawie innych elementów wniesionej skargi można ustalić zakres zaskarżenia • oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia za równoczesne wskazanie zakresu zaskarżenia skargą kasacyjną

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący

Irena Gromska-Szuster

członek

Wojciech Katner

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej, zwłaszcza w zakresie określenia zakresu zaskarżenia, oraz zasada proporcjonalności i prawa do sądu w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących skargi kasacyjnej. Może być mniej istotne w sprawach, gdzie zakres zaskarżenia jest faktycznie niejasny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak Sąd Najwyższy balansuje między rygoryzmem formalnym a zapewnieniem prawa do sądu, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.

Czy drobny błąd formalny może pozbawić Cię prawa do sądu? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst