III SAB/Gd 489/25Bezczynność wojewody w sprawie zezwolenia na pobyt 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę T.D., obywatelki Ukrainy, na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów KPA i ustawy o cudzoziemcach, wskazując na brak rozpatrzenia jej wniosku złożonego w lutym 2024 r. przez ponad 18 miesięcy. Wojewoda Pomorski wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że przepisy specustawy ukraińskiej (art. 100c i 100d) wyłączają możliwość wnoszenia skarg na bezczynność organów w okresie do 4 marca 2026 r., niezależnie od narodowości cudzoziemca. Sąd, odwołując się do własnego orzecznictwa i analizując przepisy, uznał, że specustawa ukraińska dotyczy wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym, a jej przepisy nie mogą być stosowane do innych cudzoziemców. Sąd podkreślił, że nawet jeśli przepisy te miałyby zastosowanie, ich przedłużanie po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności narusza konstytucyjne prawo do sądu. W związku z tym, Sąd uznał skargę za zasadną, zobowiązał Wojewodę Pomorskiego do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 30 dni, stwierdził rażące naruszenie prawa przez organ i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej 1500 zł tytułem zadośćuczynienia oraz 100 zł kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów specustawy ukraińskiej dotyczących zawieszenia terminów w postępowaniach administracyjnych oraz zgodność tych przepisów z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu.
Dotyczy spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców, w szczególności obywateli Ukrainy, ale również innych cudzoziemców w kontekście interpretacji przepisów specustawy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające biegi terminów w postępowaniach dotyczących zezwoleń na pobyt, mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, czy tylko do obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że specustawa ukraińska ma ściśle określony krąg podmiotowy i przedmiotowy. Wprowadzone do niej przepisy dotyczące zawieszenia terminów nie powinny być traktowane jako zmiana przepisów dotyczących postępowania w sprawach wszystkich cudzoziemców, gdyż takie regulacje znajdują się w ustawie o cudzoziemcach. Wprowadzenie tych przepisów do specustawy ukraińskiej było uzasadnione sytuacją kryzysową związaną z masowym napływem obywateli Ukrainy, a ich przedłużanie po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności narusza prawo do sądu.
Czy przedłużanie obowiązywania przepisów art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności związanych z konfliktem zbrojnym na Ukrainie jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedłużanie obowiązywania przepisów ograniczających prawo do sądu po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności jest niezgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że czasowe ograniczenie prawa do sądu było uzasadnione sytuacją kryzysową, ale jego dalsze przedłużanie po ustaniu tych okoliczności narusza prawo do sądu. Ponad trzyletni okres od wybuchu wojny nie może być już uznawany za sytuację nadzwyczajną, a problem bezczynności organów powinien być rozwiązywany przez dostosowanie organizacyjne i kadrowe, a nie przez ograniczanie praw strony.
Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku T.D. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku T.D. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wniosek został złożony 27 lutego 2024 r., a organ podjął pierwszą czynność dopiero 14 maja 2024 r., co oznacza przekroczenie ustawowego terminu 60 dni na załatwienie sprawy. Organ nie poinformował strony o przyczynach zwłoki ani o nowym terminie załatwienia sprawy. Bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Czy bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ ze znacznym opóźnieniem podjął czynności, a pomimo upływu prawie 2 lat od złożenia wniosku nie wydał rozstrzygnięcia. Opóźnienie na początkowym etapie postępowania (ponad 2 miesiące do pierwszej czynności) oraz ponad roczny okres bez podejmowania jakichkolwiek czynności po uzyskaniu informacji o mandacie karnym, przy jednoczesnej współpracy strony, uzasadniają stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.c. art. 112a § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 112a § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Pomocnicze
ustawa pomocowa art. 100c § 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa pomocowa art. 100c § 3
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa pomocowa art. 100c § 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa pomocowa art. 100d § 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa pomocowa art. 100d § 3
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa pomocowa art. 100d § 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.o.c. art. 210 § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 233
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 77 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy. • Naruszenie przepisów KPA i ustawy o cudzoziemcach dotyczących terminów załatwiania spraw. • Niezastosowanie przepisów specustawy ukraińskiej do cudzoziemców niebędących obywatelami Ukrainy przybyłymi w związku z konfliktem zbrojnym. • Niezgodność przedłużania przepisów ograniczających prawo do sądu z Konstytucją RP po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Wojewody Pomorskiego o wyłączeniu możliwości wnoszenia skarg na bezczynność organów na podstawie art. 100c i 100d specustawy ukraińskiej.
Godne uwagi sformułowania
nie stosuje się przepisów o bezczynności organów • nie można uznać tego rodzaju regulacji za zgodne z zasadą Rzeczypospolitej Polskiej jako państwa prawnego • ochrona sądowa czysto iluzoryczną • rażące naruszenie prawa • czasowe ograniczenie prawa do sądu było uzasadnione sytuacją kryzysową
Skład orzekający
Janina Guść
przewodniczący
Jolanta Sudoł
sprawozdawca
Maja Pietrasik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów specustawy ukraińskiej dotyczących zawieszenia terminów w postępowaniach administracyjnych oraz zgodność tych przepisów z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu."
Ograniczenia: Dotyczy spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców, w szczególności obywateli Ukrainy, ale również innych cudzoziemców w kontekście interpretacji przepisów specustawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i interpretacją przepisów specustawy ukraińskiej, które miało istotne konsekwencje dla cudzoziemców w Polsce. Pokazuje konflikt między przepisami administracyjnymi a konstytucyjnymi prawami obywateli.
“Prawo do sądu kontra specustawa: Czy cudzoziemcy mogą skarżyć bezczynność urzędników?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.