III SA/Gd 374/24Wymeldowanie utrata dostępu brak kroków prawnych
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi S. G. na decyzję Wojewody Pomorskiego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska o wymeldowaniu jej z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w G. S. G. utraciła dostęp do lokalu 16 stycznia 2023 r. z powodu wymiany zamków przez właściciela K. B., który nabył nieruchomość w drodze spadku po ojcu. Początkowo organ pierwszej instancji odmówił wymeldowania, uznając, że S. G. nie opuściła lokalu dobrowolnie i zadeklarowała chęć podjęcia kroków prawnych. Po roku, K. B. ponownie wystąpił o wymeldowanie, a organ pierwszej instancji, a następnie Wojewoda Pomorski, orzekli o wymeldowaniu, uznając, że mimo przymusowego opuszczenia lokalu, S. G. nie podjęła w ciągu roku adekwatnych kroków prawnych (powództwa posesoryjnego) w celu przywrócenia posiadania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że choć utrata dostępu do lokalu nastąpiła wskutek przymusu, brak podjęcia przez S. G. w terminie roku kroków prawnych zmierzających do odzyskania posiadania (np. powództwa posesoryjnego z art. 344 KC) skutkuje uznaniem opuszczenia lokalu za trwałe i dobrowolne w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Sąd podkreślił, że postępowanie karne z art. 191 § 1a KK nie zastępuje drogi cywilnej w przywracaniu posiadania, a samo zameldowanie ma charakter ewidencyjny i nie tworzy praw majątkowych. W związku z tym, że S. G. nie podjęła skutecznych działań prawnych w celu odzyskania lokalu, a jej deklaracje o chęci zamieszkania nie znalazły potwierdzenia w działaniu, sąd uznał, że organy prawidłowo orzekły o wymeldowaniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'opuszczenia lokalu' w kontekście wymeldowania, zwłaszcza w sytuacjach konfliktu z właścicielem i braku podjęcia kroków prawnych do odzyskania posiadania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której osoba utraciła dostęp do lokalu na skutek działań właściciela, ale nie podjęła skutecznych kroków prawnych w celu jego odzyskania. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy osoba faktycznie opuściła lokal z własnej woli i nie ma konfliktu z właścicielem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy brak podjęcia przez osobę, która utraciła dostęp do lokalu na skutek działań właściciela (wymiana zamków), adekwatnych kroków prawnych w celu odzyskania posiadania, uzasadnia jej wymeldowanie z pobytu stałego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak podjęcia w ciągu roku adekwatnych kroków prawnych (np. powództwa posesoryjnego) w celu odzyskania posiadania lokalu, mimo początkowego przymusu, uzasadnia wymeldowanie z pobytu stałego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć utrata dostępu do lokalu nastąpiła wskutek przymusu (wymiana zamków), brak podjęcia przez S. G. w ciągu roku kroków prawnych zmierzających do odzyskania posiadania (np. powództwa posesoryjnego) skutkuje uznaniem opuszczenia lokalu za trwałe i dobrowolne w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Postępowanie karne nie zastępuje drogi cywilnej w przywracaniu posiadania.
Czy postępowanie karne z art. 191 § 1a Kodeksu karnego (utrudnianie korzystania z lokalu) może zastąpić cywilne powództwo posesoryjne w kontekście postępowania o wymeldowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie karne nie zastępuje cywilnego powództwa posesoryjnego w kontekście postępowania o wymeldowanie, ponieważ jego celem jest ukaranie sprawcy, a nie przywrócenie posiadania lokalu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie karne ma inny cel niż postępowanie cywilne dotyczące przywrócenia posiadania. Zainicjowanie procedury karnej nie jest równoznaczne z podjęciem adekwatnych kroków prawnych zmierzających do odzyskania utraconego posiadania lokalu.
Czy zameldowanie na pobyt stały tworzy prawa majątkowe do lokalu lub jest podstawą do rozstrzygania sporów lokatorskich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zameldowanie na pobyt stały służy wyłącznie celom ewidencyjnym i nie jest źródłem praw majątkowych ani podstawą do rozstrzygania sporów własnościowych czy lokatorskich.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że rejestracja meldunkowa ma charakter ewidencyjny i służy odzwierciedleniu stanu faktycznego. Nie tworzy ona praw do lokalu ani nie upoważnia organów meldunkowych do rozstrzygania sporów między stronami.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
u.e.l. art. 35
Ustawa o ewidencji ludności
Organ gminy wydaje decyzję o wymeldowaniu obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego lub czasowego i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Opuszczenie miejsca pobytu stałego musi mieć charakter trwały i dobrowolny, przy czym dobrowolność może być rozumiana także jako brak podjęcia adekwatnych kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania po utracie dostępu do lokalu.
Pomocnicze
k.c. art. 344 § 1
Kodeks cywilny
Podstawa prawna powództwa posesoryjnego o przywrócenie posiadania.
k.c. art. 344 § 2
Kodeks cywilny
Roszczenie o przywrócenie posiadania wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji lub uchyla ją.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstaw prawnych i faktycznych.
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
k.k. art. 191 § 1a
Kodeks karny
Przepis dotyczący utrudniania korzystania z zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podjęcia przez S. G. w ciągu roku adekwatnych kroków prawnych (powództwa posesoryjnego) w celu odzyskania posiadania lokalu po utracie dostępu do niego. • Opuszczenie lokalu przez S. G. miało charakter trwały i dobrowolny w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności, mimo początkowego przymusu.
Odrzucone argumenty
S. G. nie opuściła lokalu dobrowolnie, ponieważ K. B. wymienił zamki i uniemożliwił jej dostęp. • S. G. podjęła kroki prawne w postaci zawiadomienia prokuratury o przestępstwie z art. 191 § 1a KK, co stanowiło ochronę jej praw. • Organ odwoławczy błędnie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, pomijając sposób pozbawienia skarżącej zamieszkiwania w lokalu.
Godne uwagi sformułowania
brak podjęcia adekwatnych kroków prawnych zmierzających do przywrócenia utraconego posiadania • opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 35 u.e.l. następuje, gdy opuszczenie to jest dobrowolne i ma charakter trwały • brak tego działania należy traktować jako dorozumianą i następczą akceptację stanu trwałego opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu • nie można czynić organom meldunkowym zarzutu, że ustalając stan faktyczny sprawy wzięły pod uwagę wszystkie jego elementy we wzajemnym powiązaniu i całokształcie
Skład orzekający
Janina Guść
przewodniczący
Jolanta Sudoł
sędzia
Maja Pietrasik
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'opuszczenia lokalu' w kontekście wymeldowania, zwłaszcza w sytuacjach konfliktu z właścicielem i braku podjęcia kroków prawnych do odzyskania posiadania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której osoba utraciła dostęp do lokalu na skutek działań właściciela, ale nie podjęła skutecznych kroków prawnych w celu jego odzyskania. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy osoba faktycznie opuściła lokal z własnej woli i nie ma konfliktu z właścicielem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest aktywne dochodzenie swoich praw na drodze prawnej, nawet w sytuacji, gdy czujemy się pokrzywdzeni. Pokazuje też, że postępowanie karne nie zawsze jest wystarczające do ochrony praw cywilnych, takich jak posiadanie lokalu.
“Utraciłeś dostęp do mieszkania? Samo zgłoszenie na policję nie wystarczy, by uniknąć wymeldowania!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.