Orzeczenie · 2026-03-10

III OSK 956/23Oddalenie skargi kasacyjnej prawo wodne

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo wodnezmiana stanu wody na gruncieszkodaprzywrócenie stanu poprzedniegourządzenia zapobiegające szkodomskarga kasacyjnaNSApostępowanie administracyjneustalenie stanu faktycznegodowody

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez B.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie. Decyzja ta utrzymywała w mocy postanowienie Burmistrza o odmowie nakazania A. i J.P. wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym. Skarżący kasacyjnie podnosił szereg zarzutów procesowych, w tym naruszenie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. przez rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, mimo wniosku o rozprawę, a także zarzuty dotyczące przewlekłości postępowania, wadliwości uzasadnienia decyzji organów oraz braku zasięgnięcia opinii biegłego. Zarzucono również naruszenie prawa materialnego, w szczególności błędną wykładnię art. 234 ust. 3 Prawa wodnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał wszystkie zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i wymaga precyzyjnego wskazania naruszeń oraz wykazania ich istotnego wpływu na wynik sprawy. W odniesieniu do zarzutów procesowych, NSA stwierdził, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym było uzasadnione przepisami epidemicznymi, a zarzuty dotyczące przewlekłości i wadliwości uzasadnienia nie znalazły potwierdzenia. Sąd uznał, że ustalenia faktyczne poczynione przez organy i Sąd I instancji były prawidłowe i oparte na wystarczającym materiale dowodowym, a oględziny terenu były wystarczające do oceny stanu faktycznego, bez konieczności powoływania biegłego. W kwestii prawa materialnego, NSA potwierdził stanowisko Sądu I instancji, że nie stwierdzono szkody w rozumieniu art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, co wykluczało możliwość nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących zmiany stanu wody na gruncie i obowiązku zapobiegania szkodom, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa wodnego w kontekście konkretnych działań na gruncie.

Zagadnienia prawne (7)

Czy naruszenie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. przez rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, pomimo wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy, może mieć istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie to nie miało miejsca, a sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne z uwagi na przepisy epidemiczne oraz brak możliwości technicznych uczestniczenia wszystkich stron w rozprawie zdalnej.

Uzasadnienie

Sąd I instancji zastosował przepisy epidemiczne, a nie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. Strony zostały poinformowane o możliwości rozprawy zdalnej i konieczności zgłoszenia braku możliwości technicznych, co skutkowało skierowaniem sprawy na posiedzenie niejawne.

Czy naruszenie przepisów dotyczących terminów załatwiania spraw administracyjnych (art. 35 § 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a.) przez organ, które nie zostało poprzedzone ponagleniem, może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej?

Odpowiedź sądu

Nie, kwestie bezczynności lub przewlekłości postępowania administracyjnego nie służą weryfikacji merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a jedynie spowodowaniu ustania stanu bezczynności lub przewlekłości. Wymagane jest złożenie ponaglenia.

Uzasadnienie

Sąd I instancji nie rozpoznawał skargi na bezczynność lub przewlekłość, lecz skargę na decyzję merytoryczną. Kwestie te nie mogą być rozstrzygane w ramach kontroli decyzji merytorycznej.

Czy wadliwe uzasadnienie decyzji organu administracji (naruszenie art. 8, art. 7, art. 107 § 3 k.p.a., art. 80 k.p.a.) może stanowić podstawę do uchylenia decyzji, jeśli nie wykazano istotnego wpływu na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące wadliwości uzasadnienia nie zasługują na uwzględnienie, gdyż organy przedstawiły ustalenia faktyczne i prawne, a uzasadnienia spełniają wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

Uzasadnienie

Organy obu instancji przedstawiły ustalenia faktyczne i prawne, a uzasadnienia decyzji spełniają wymogi formalne. Nie wykazano, aby ewentualne uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Czy w sprawie dotyczącej zmiany stanu wody na gruncie, brak powołania biegłego z zakresu hydrologii (naruszenie art. 84 § 1 k.p.a.) stanowi naruszenie przepisów postępowania, jeśli organ dysponuje wystarczającym materiałem dowodowym?

Odpowiedź sądu

Nie, powołanie biegłego jest fakultatywne, a organ administracji ma swobodę w ocenie potrzeby zasięgnięcia opinii specjalistycznej. W tej sprawie oględziny terenu i zebrany materiał dowodowy były wystarczające.

Uzasadnienie

Organ ocenił, że powołanie biegłego nie było niezbędne, a ustalenia dokonane na podstawie oględzin terenu i zebranego materiału dowodowego były wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy.

Czy podniesienie terenu działki stanowi naruszenie przepisów Prawa ochrony środowiska (art. 4 p.o.ś.) i czy może być podstawą do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 4 p.o.ś. nie został należycie uzasadniony w skardze kasacyjnej, a kontrola przestrzegania wymagań ochrony środowiska należy do Inspekcji Ochrony Środowiska.

Uzasadnienie

Skarżący kasacyjnie nie wyjaśnił, na czym polegało naruszenie art. 4 p.o.ś. przez organy, a podniesione argumenty dotyczące zagrożenia dla środowiska nie były wystarczające do uwzględnienia zarzutu.

Czy Sąd I instancji dokonał błędnej oceny postępowania organu (naruszenie art. 7, art. 7a § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.) przez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału sprawy i dowolne ustalenia faktyczne?

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organ zebrał wystarczający materiał dowodowy, a ustalenia faktyczne były rzetelne. Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony (art. 7a § 1 k.p.a.) ma zastosowanie tylko w przypadku nieusuwalnych wątpliwości interpretacyjnych.

Uzasadnienie

Organ nie ma obowiązku poszukiwania dowodów na korzyść strony, a strony mają obowiązek współudziału w postępowaniu. Zasada z art. 7a § 1 k.p.a. jest dyrektywą interpretacyjną stosowaną w ostateczności.

Czy Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, wskazując, że nie doszło do powstania szkody?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że nie stwierdzono szkody w rozumieniu art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, co wykluczało możliwość nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Uzasadnienie

Zastosowanie art. 234 ust. 3 Prawa wodnego wymaga ustalenia zmiany stanu wody na gruncie i szkodliwego wpływu na grunty sąsiednie. W tej sprawie takiej zmiany i szkody nie stwierdzono.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję SKO w Tarnowie w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego na gruncie i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w. art. 234 § ust. 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 35 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.o.ś. art. 4

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

k.p.a. art. 7a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15 zzs4

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak szkody w rozumieniu art. 234 ust. 3 Prawa wodnego. • Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego na podstawie oględzin terenu. • Brak konieczności powołania biegłego. • Prawidłowe zastosowanie przepisów Prawa wodnego. • Brak istotnego wpływu zarzucanych naruszeń przepisów postępowania na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. przez rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. • Przewlekłość postępowania administracyjnego i naruszenie terminów załatwiania spraw. • Wadliwość uzasadnienia decyzji organów. • Naruszenie Prawa ochrony środowiska. • Błędna ocena postępowania organu przez Sąd I instancji.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. • Naczelny Sąd Administracyjny nie może z własnej inicjatywy podjąć żadnych badań w celu ustalenia innych - poza przedstawionymi w skardze kasacyjnej - wad zaskarżonego orzeczenia. • Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. • Woda opadowa z działki skarżącego [...] spływa do wykonanego na działce nr [...] rowu i jest odprowadzana na wschód i zachód, a nie przepływa swobodnie przez ww. działkę, tak jak to miało miejsce zanim rozpoczęto prace niwelacyjne. • Nie stanowi szkody w rozumieniu art. 234 ust. 3 p.w. 'utrata walorów turystycznych, widowiskowych' nieruchomości.

Skład orzekający

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Ireneusz Dukiel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących zmiany stanu wody na gruncie i obowiązku zapobiegania szkodom, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa wodnego w kontekście konkretnych działań na gruncie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów Prawa wodnego w kontekście sąsiedzkich sporów o gospodarkę wodną na gruncie. Choć nie zawiera przełomowych kwestii prawnych, pokazuje złożoność takich spraw i sposób ich rozstrzygania przez sądy administracyjne.

“Sąsiedzki spór o wodę: Kto odpowiada za podtopienia i jak to udowodnić przed sądem?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst