Orzeczenie · 2023-11-29

III OSK 2817/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-29
NSAinneŚredniansa
bhppraca na wysokościdrabiny magazynowepodnośnik nożycowybezpieczeństwo pracyinspekcja pracyobowiązki pracodawcyochrona przed upadkiem

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez C. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę spółki na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy. Decyzja inspektora zakazywała wykonywania prac magazynowych i transportu ręcznego z użyciem drabin magazynowych przejezdnych oraz podnośnika nożycowego bez zapewnienia odpowiednich zabezpieczeń przed upadkiem z wysokości. Kontrola wykazała, że pracownicy wykonywali prace na wysokościach (drabiny na 3,25 m i 2,5 m, podnośnik na 7,8 m) bez stosowania szelek bezpieczeństwa, wychylając się poza balustrady i obrys urządzeń, a także używając podnośnika do transportu materiałów niezgodnie z instrukcją producenta. WSA we Wrocławiu uznał, że prace na wysokościach, w tym na schodach drabin, wymagają zainstalowania balustrad zgodnie z § 106 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, lub zastosowania innych skutecznych środków ochrony przed upadkiem z wysokości (§ 106 ust. 2), w tym szelek bezpieczeństwa (§ 110 ust. 1 i 2), zwłaszcza gdy pracownicy wychylają się poza obrys urządzenia. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące sposobu wykonywania prac oraz interpretację przepisów BHP. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych są nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że przepisy BHP dotyczące pracy na wysokościach wymagają stosowania odpowiednich zabezpieczeń, a sposób wykonywania prac przez spółkę był niezgodny z przepisami i instrukcjami producentów. Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia wyroku WSA, potwierdzając zasadność zakazów nałożonych przez organy inspekcji pracy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów BHP dotyczących pracy na wysokości, obowiązków pracodawcy w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa przy użyciu drabin magazynowych i podnośników nożycowych, oraz znaczenia instrukcji producentów i norm technicznych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych urządzeń i sposobu ich użytkowania, ale zasady ogólne dotyczące BHP są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy prace wykonywane na podestach drabin magazynowych przejezdnych oraz na podnośniku nożycowym, wymagające wychylania się pracownika poza balustradę lub obrys urządzenia, stanowią pracę na wysokości wymagającą zastosowania środków ochrony przed upadkiem z wysokości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prace na wysokościach, w tym na podestach drabin i podnośników, które wymagają wychylania się pracownika poza balustradę lub obrys urządzenia, stanowią pracę na wysokości i wymagają zastosowania odpowiednich środków ochrony przed upadkiem z wysokości, takich jak balustrady lub szelki bezpieczeństwa z linką asekuracyjną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP jednoznacznie określają wymogi dotyczące pracy na wysokościach. Prace na podestach drabin i podnośników, nawet jeśli nie są to prace na wysokości powyżej 2m, wymagają zabezpieczeń, jeśli pracownik musi się wychylać. Brak balustrad od strony schodów drabiny lub stosowanie podnośnika niezgodnie z instrukcją producenta, bez zabezpieczenia pracownika przed upadkiem, stanowi naruszenie przepisów BHP.

Czy zgodność urządzeń (drabin magazynowych) z Polskimi Normami zwalnia pracodawcę z obowiązku stosowania środków ochrony zbiorowej zapobiegających upadkom z wysokości, jeśli sposób ich użytkowania stwarza zagrożenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodność urządzeń z Polskimi Normami nie zwalnia pracodawcy z obowiązku zapewnienia bezpiecznych warunków pracy i stosowania środków ochrony zbiorowej lub indywidualnej, jeśli sposób ich użytkowania stwarza zagrożenie upadkiem z wysokości.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy nie uzależniają stosowania środków zabezpieczających przy pracy na wysokości od spełnienia przez urządzenia wymagań określonych w Polskich Normach. Nawet jeśli drabina spełnia normy, sposób jej używania przez pracownika może wymagać dodatkowych zabezpieczeń.

Czy dopuszczalne jest zastąpienie balustrad obowiązkiem przytrzymywania się przez pracowników balustrad i poręczy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy rozporządzenia nie przewidują możliwości zastąpienia balustrad obowiązkiem przytrzymywania się przez pracowników balustrad i poręczy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy rozporządzenia określają wymogi dotyczące balustrad i innych środków ochrony przed upadkiem, a nie dopuszczają zastąpienia ich obowiązkiem przytrzymywania się przez pracowników.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną C. sp. z o.o. od wyroku WSA we Wrocławiu.

Przepisy (21)

Główne

rozp. BHP art. 106 § 1 i 2

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

Przepis ten nakłada obowiązek zainstalowania balustrad na powierzchniach wzniesionych na wysokość powyżej 1,0m nad poziomem podłogi lub ziemi, na których mogą przebywać pracownicy lub służących jako przejścia. W przypadku niemożności zastosowania balustrad, należy stosować inne skuteczne środki ochrony przed upadkiem z wysokości.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

rozp. BHP art. 105 § 1

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

Definiuje pracę na wysokości.

rozp. BHP art. 107

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

Prace na wysokości powinny być organizowane i wykonywane w sposób niezmuszający pracownika do wychylania się poza poręcz balustrady lub obrys urządzenia.

rozp. BHP art. 108

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

Dotyczy prac na drabinach na wysokości do 2m, niewymagających wychylania się.

rozp. BHP art. 110 § 1 i 2

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

Dotyczy prac na drabinach na wysokości powyżej 2m, wymagających stosowania sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości, jak szelki bezpieczeństwa.

k.p. art. 207 § 2

Kodeks pracy

rozp. BHP art. 39 § 1

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

rozp. BHP art. 51 § 2

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

u.PIP art. 1

Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy

rozp. MG art. 8a § 7

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prace na wysokościach wymagają stosowania balustrad lub innych środków ochrony przed upadkiem z wysokości. • Sposób wykonywania prac przez spółkę był niezgodny z przepisami BHP i instrukcjami producentów. • Zgodność urządzeń z normami nie zwalnia z obowiązku zapewnienia bezpieczeństwa przy ich użytkowaniu.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez WSA (np. brak ustosunkowania się do wszystkich zarzutów, błędne ustalenia faktyczne). • Zarzuty naruszenia prawa materialnego (np. błędna interpretacja przepisów BHP dotyczących balustrad, pracy na wysokości, zastąpienia balustrad obowiązkiem przytrzymywania się). • Twierdzenie, że prace na drabinach i podnośniku nie wymagały wychylania się poza balustradę. • Kwestia wpływu zgodności drabiny z Polskimi Normami na obowiązek stosowania zabezpieczeń.

Godne uwagi sformułowania

Prace na podestach drabin winny być zainstalowane balustrady, spełniające wymagania opisane w § 106 ust. 1. • Pracownicy winni zatem stosować szelki bezpieczeństwa z linką bezpieczeństwa przymocowaną do stałych elementów konstrukcji. • Sposób wykonywania tych prac jest niezgodny z instrukcją obsługi wydaną przez producenta podnośnika J.

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący sprawozdawca

Teresa Zyglewska

sędzia

Paweł Mierzejewski

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów BHP dotyczących pracy na wysokości, obowiązków pracodawcy w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa przy użyciu drabin magazynowych i podnośników nożycowych, oraz znaczenia instrukcji producentów i norm technicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych urządzeń i sposobu ich użytkowania, ale zasady ogólne dotyczące BHP są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu bezpieczeństwa pracy na wysokości w magazynach i sklepach, z wykorzystaniem typowych urządzeń. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przepisów BHP i instrukcji producentów, nawet w codziennych czynnościach.

Czy drabina magazynowa i podnośnik nożycowy mogą być śmiertelnie niebezpieczne? NSA wyjaśnia kluczowe zasady BHP.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst