Orzeczenie · 2026-09-01

III KK 316/26Oddalenie kasacji o zadośćuczynienie i odszkodowanie 4

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-09-01
SNKarneinneWysokanajwyższy
represjezadośćuczynienieodszkodowanieustawa lutowaSąd Najwyższykasacjaprawo karnehistoria

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez pełnomocnika A.P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie w części dotyczącej zadośćuczynienia i odszkodowania zasądzonych od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawczyni z tytułu represji wobec jej ojca, M.Z. Sąd Okręgowy zasądził 421.000 zł zadośćuczynienia i 111.724,86 zł odszkodowania. Sąd Apelacyjny obniżył te kwoty odpowiednio do 210.500 zł i 106.940,39 zł. Kasacja zarzucała m.in. rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 8 ust. 1 i 2a ustawy lutowej w zakresie podziału roszczeń między uprawnionych. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, uznając, że Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji i trafnie zinterpretował przepisy dotyczące podziału roszczeń między uprawnionych, nawet jeśli jedna z nich już nie żyje. Sąd Najwyższy podkreślił, że wyrok Sądu Apelacyjnego wpisuje się w jednolitą linię orzeczniczą Sądu Najwyższego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy lutowej dotyczących podziału roszczeń o zadośćuczynienie i odszkodowanie między uprawnionych, w tym w przypadku śmierci jednego z nich.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą lutową i dziedziczeniem roszczeń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy roszczenie o zadośćuczynienie i odszkodowanie na podstawie ustawy lutowej, przysługujące dwóm uprawnionym osobom, powinno zostać podzielone na dwie części, nawet jeśli jedna z nich zmarła przed wejściem w życie ustawy lub przed datą orzekania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie powinno zostać podzielone na dwie części, a wnioskodawczyni przysługuje tylko jej część, nawet jeśli druga uprawniona osoba już nie żyje.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego, że reguła podziału roszczeń między uprawnionych, zastosowana do odszkodowania, powinna działać także co do zadośćuczynienia, niezależnie od tego, czy jedna z uprawnionych osób już nie żyje.

Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał wszystkie zarzuty apelacji wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawczyni?

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Apelacyjny rozpoznał wszystkie zarzuty w sposób wnikliwy i należyty.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że analiza uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego wskazuje na właściwe rozpoznanie zarzutów apelacji, a uzasadnienie kasacji nie wykazało, który z zarzutów nie został rozpoznany.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
A.P.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Skarb Państwaorgan_państwowypozwany
M.Z.osoba_fizycznarepresjonowany
Prokurator Okręgowy w Szczecinieorgan_państwowyinna

Przepisy (10)

Główne

ustawa lutowa art. 8 § ust. 1

Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Roszczenie o zadośćuczynienie i odszkodowanie przysługujące represjonowanemu dzieli się między uprawnionych, nawet jeśli jeden z nich już nie żyje.

Pomocnicze

k.c. art. 445 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.c. art. 361 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące podziału roszczeń między uprawnionych, nawet jeśli jedna z nich nie żyje. • Kasacja była oczywiście bezzasadna, a zarzuty w niej zawarte nie były trafne.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego przez Sąd Apelacyjny. • Zarzut nierozpoznania wszystkich zarzutów apelacji. • Zarzut błędnej wykładni art. 8 ust. 1 i 2a ustawy lutowej w zakresie podziału roszczeń.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się oczywiście bezzasadna • żaden z zarzutów w niej zawartych nie był trafny • reguła zastosowana w odniesieniu do odszkodowania winna działać także co do zadośćuczynienia • Okoliczność, że druga osoba uprawniona obecnie nie żyje niczego w tej materii nie zmienia

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy lutowej dotyczących podziału roszczeń o zadośćuczynienie i odszkodowanie między uprawnionych, w tym w przypadku śmierci jednego z nich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą lutową i dziedziczeniem roszczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy historycznych represji i dochodzenia zadośćuczynienia, co ma wymiar społeczny i historyczny. Interpretacja przepisów dotyczących podziału roszczeń jest istotna dla prawników.

“Czy można dochodzić pełnego zadośćuczynienia za represje, gdy część roszczenia należy się zmarłej osobie?”

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 210 500 PLN

odszkodowanie: 106 940,39 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst