Orzeczenie · 2026-05-12

III FSK 733/24Odpowiedzialność podatkowa osob trzecich byly prezes zarządu 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-12
NSAPodatkoweWysokansa
odpowiedzialność podatkowaosoba trzeciazaległości podatkoweVATprezes zarząduOrdynacja podatkowabezskuteczność egzekucjiprawo UEprawo do obrony

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ł.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy. Sprawa dotyczyła solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego prezesa zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 133, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 121 § 1 oraz art. 106 § 3 p.p.s.a., a także naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie dopatrzył się naruszeń uzasadniających jej uwzględnienie. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny, w tym fakt pełnienia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu w okresie powstania zaległości podatkowych oraz bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania przesłanek negatywnych, zwalniających od odpowiedzialności, spoczywa na członku zarządu, a skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub że niezgłoszenie nastąpiło bez jego winy. Sąd odniósł się również do powołanego przez skarżącego wyroku TSUE w sprawie Adjak, stwierdzając, że nie pozbawiono skarżącego prawa do obrony, gdyż miał on możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i kwestionowania ustaleń. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, w tym byłych członków zarządu, oraz zakresu prawa do obrony w postępowaniu podatkowym w kontekście orzecznictwa TSUE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy były prezes zarządu może ponosić solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli nie wykaże braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli nie wykaże przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności, w tym braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość we właściwym terminie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu w okresie powstania zaległości, egzekucja z majątku spółki była bezskuteczna, a wniosek o upadłość został złożony z opóźnieniem, bez wykazania braku winy skarżącego.

Czy osoba trzecia, potencjalnie odpowiedzialna za zobowiązanie podatkowe, ma prawo do obrony i dostępu do akt postępowania wymiarowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, osoba trzecia musi mieć możliwość skutecznego podważenia ustaleń faktycznych i kwalifikacji prawnych dokonanych w postępowaniu wymiarowym oraz mieć dostęp do jego akt, z poszanowaniem praw innych stron.

Uzasadnienie

NSA, powołując się na wyrok TSUE w sprawie Adjak, stwierdził, że skarżący miał zapewnione minimum gwarancji procesowych, gdyż miał dostęp do decyzji wymiarowych wobec spółki i nie podjął próby podważenia ustaleń, mimo możliwości.

Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej?

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma charakter wyjątkowy i służy ocenie legalności, a nie dokonywaniu nowych ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy i nie może dokonywać ustaleń faktycznych, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Ł.R. od wyroku WSA w Bydgoszczy.

Przepisy (19)

Główne

o.p. art. 116 § 1

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

o.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 133 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania (art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 133, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 121 § 1, art. 106 § 3 p.p.s.a.). • Naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez obciążenie Ł.R. solidarną odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe spółki.

Godne uwagi sformułowania

Sąd drugiej instancji nie jest uprawniony do precyzowania, czy też uzupełniania postawionych zarzutów kasacyjnych. • Ciężar ich wykazania spoczywa na członku zarządu, który zamierza uwolnić się od odpowiedzialności. • Niezbędne minimum, to stworzenie osobie trzeciej, mającej ponosić odpowiedzialność podatkową, sposobności do zapoznania się z treścią decyzji wymiarowej wydanej wobec spółki. • Orzeczenie w sprawie Adjak nie może służyć konwalidowaniu skutków ewidentnego nadużycia prawa.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący

Jacek Pruszyński

sprawozdawca

Agnieszka Olesińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, w tym byłych członków zarządu, oraz zakresu prawa do obrony w postępowaniu podatkowym w kontekście orzecznictwa TSUE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności byłego prezesa za długi spółki, co jest częstym problemem w biznesie. Dodatkowo, odnosi się do ważnego wyroku TSUE i prawa do obrony, co czyni ją interesującą dla prawników i przedsiębiorców.

Czy były prezes odpowie za długi spółki? NSA wyjaśnia granice odpowiedzialności i prawo do obrony.

Dane finansowe

WPS: 480 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst