Orzeczenie · 2024-03-27

III FSK 4963/21

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2024-03-27

NSAAdministracyjneŚredniansa

postępowanie egzekucyjnezabezpieczeniezajęcieświadczenia emerytalnerenta socjalnaNSAskarga kasacyjnaterminydoręczenie

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach dotyczące egzekucji świadczeń pieniężnych. Sprawa koncentrowała się na prawidłowości zajęcia zabezpieczającego świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego, ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 155b § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), twierdząc, że czynność zabezpieczająca mogła dojść do skutku dopiero z chwilą doręczenia mu zarządzenia (21 stycznia 2020 r.), a nie w lipcu 2019 r., kiedy to ZUS został zawiadomiony o zajęciu. Podnosił również, że w dacie zajęcia nie posiadał czynnych uprawnień do świadczeń. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za bezzasadne. Sąd wyjaśnił, że art. 155b § 1 pkt 1 u.p.e.a. nie stanowi podstawy prawnej czynności egzekucyjnych, a kluczowe znaczenie ma art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a., zgodnie z którym wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, jeśli nastąpiło to przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego. W tej sprawie doręczenie zawiadomienia ZUS nastąpiło 25 lipca 2019 r., co Sąd uznał za datę wszczęcia postępowania zabezpieczającego. Podkreślono również, że informacja ZUS o braku możliwości realizacji zajęcia z powodu wstrzymania wypłaty renty nie zwalniała organu egzekucyjnego z obowiązku zawiadomienia zobowiązanego o zajęciu zabezpieczającym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Ustalenie daty wszczęcia postępowania zabezpieczającego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym oraz obowiązków organu egzekucyjnego w przypadku przeszkód w realizacji zajęcia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia świadczeń z ubezpieczenia społecznego i renty socjalnej, ale zasady dotyczące momentu wszczęcia egzekucji i obowiązków organu są ogólne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wszczęcie postępowania zabezpieczającego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym następuje z chwilą doręczenia zawiadomienia o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności, czy z chwilą doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego lub zarządzenia zabezpieczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wszczęcie postępowania zabezpieczającego następuje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a., który jednoznacznie wskazuje, że datą wszczęcia postępowania zabezpieczającego jest moment doręczenia zawiadomienia dłużnikowi zajętej wierzytelności, jeśli nastąpiło to przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego. W tej sprawie doręczenie ZUS nastąpiło 25 lipca 2019 r., co było wcześniejsze niż doręczenie zobowiązanemu.

Czy informacja od dłużnika zajętej wierzytelności o przeszkodzie w realizacji zajęcia zwalnia organ egzekucyjny z obowiązku skutecznego zawiadomienia zobowiązanego o zajęciu zabezpieczającym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, informacja o przeszkodzie w realizacji zajęcia nie zwalnia organu egzekucyjnego z obowiązku zawiadomienia zobowiązanego o zajęciu zabezpieczającym.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy prawa, w tym art. 79 § 4 pkt 1 u.p.e.a., nie przewidują zwolnienia organu egzekucyjnego z obowiązku zawiadomienia zobowiązanego w sytuacji, gdy organ otrzyma informację od dłużnika o przeszkodzie w realizacji zajęcia.

Czy art. 155b § 1 pkt 1 u.p.e.a. stanowi podstawę prawną dla czynności zabezpieczającej?

Odpowiedź sądu

Nie, art. 155b § 1 pkt 1 u.p.e.a. nie stanowi normatywnego określenia czynności zabezpieczającej ani egzekucyjnej, a jedynie wskazuje dokumenty, które organ doręcza przystępując do tych czynności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w treści art. 155b § 1 pkt 1 u.p.e.a. brak jest podstawy prawnej do prawnego unormowania czynności egzekucyjnych, a przepis ten odnosi się do dokumentów doręczanych w ramach tych czynności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (19)

Główne

u.p.e.a. art. 79 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 79 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 79 § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 79 § § 4 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § § 5 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 155b § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 164 § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 185 § § 1