Orzeczenie · 2023-04-21

III FSK 116/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-04-21
NSApodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnaodsetki podatkowezaległości podatkoweVATtytuł wykonawczyzarzuty egzekucyjneprzedawnienieorgan nadzoruorgan egzekucyjnyzasada dwuinstancyjności

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który uwzględnił skargę D. G. na postanowienie Dyrektora IAS dotyczące egzekucji świadczeń pieniężnych. Sprawa dotyczyła egzekucji odsetek od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. WSA w Opolu uchylił zaskarżone postanowienie, uznając za zasadny zarzut zobowiązanego dotyczący nieprawidłowego określenia obowiązku w tytule wykonawczym, w szczególności w zakresie naliczania odsetek. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że choć WSA prawidłowo zidentyfikował problem z określeniem odsetek w tytule wykonawczym, to jednak Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, działając jako organ nadzoru, nie mógł samodzielnie stwierdzić niedopuszczalności zarzutu egzekucyjnego, który nie został odrzucony przez wierzyciela (będącego jednocześnie organem egzekucyjnym). NSA podkreślił, że takie działanie narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja roli organu nadzoru w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zasady dwuinstancyjności w kontekście zarzutów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem, a organ nadzoru kwestionuje jego działania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ nadzoru (Dyrektor Izby Administracji Skarbowej) może samodzielnie stwierdzić niedopuszczalność zarzutu egzekucyjnego, jeśli wierzyciel (będący jednocześnie organem egzekucyjnym) nie stwierdził takiej niedopuszczalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nadzoru nie może "wyręczyć" wierzyciela w stwierdzeniu niedopuszczalności zarzutu, gdyż narusza to zasadę dwuinstancyjności postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że Dyrektor IAS, stwierdzając niedopuszczalność zarzutu egzekucyjnego, naruszył art. 34 § 2 pkt 3 u.p.e.a. oraz zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.), ponieważ nie mógł zastępować wierzyciela w tej kwestii.

Czy tytuł wykonawczy w egzekucji administracyjnej odsetek od zaległości podatkowych musi zawierać okresy, za które odsetki nie są naliczane?

Odpowiedź sądu

Nie, tytuł wykonawczy nie musi dosłownie zawierać okresów nienaliczania odsetek, ale kwota odsetek w nim wskazana powinna te okresy uwzględniać.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że choć WSA błędnie ocenił, iż tytuł wykonawczy musi zawierać okresy przerw w naliczaniu odsetek, to jednak organ egzekucyjny (będący wierzycielem) powinien uwzględnić te okresy przy obliczaniu kwoty odsetek.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA w Opolu został uchylony w całości i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (38)

Główne

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a.

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 2 lit. a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 2 lit. c

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 1a § pkt 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 1a § pkt 13

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33aa § ust. 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 23 § § 4 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

O.p. art. 53 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 53 § § 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 53 § § 3

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 53 § § 4

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 55 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 54

Ustawa Ordynacja podatkowa

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 206

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. z 2020 r., poz. 968

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 maja 2020 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nadzoru (Dyrektor IAS) nie miał prawa samodzielnie stwierdzić niedopuszczalności zarzutu egzekucyjnego, jeśli wierzyciel (będący jednocześnie organem egzekucyjnym) tego nie zrobił. • Działanie Dyrektora IAS naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA dotycząca obowiązku zamieszczania w tytule wykonawczym okresów nienaliczania odsetek została uznana za nieznajdującą dostatecznego uzasadnienia prawnego.

Godne uwagi sformułowania

Niedopuszczalną praktyką organu nadzoru jest "wyręczenie" wierzyciela (...) i wydanie postanowienia uznającego zgłoszone przez skarżącego zarzuty za niedopuszczalne, podczas gdy niedopuszczalności takiej nie stwierdził wierzyciel będący również organem egzekucyjnym. • Wobec powyższego, z przedstawionych i uargumentowanych powyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185§ 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Skład orzekający

Jacek Brolik

przewodniczący sprawozdawca

Stanisław Bogucki

członek

Bogusław Woźniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja roli organu nadzoru w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zasady dwuinstancyjności w kontekście zarzutów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem, a organ nadzoru kwestionuje jego działania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w egzekucji administracyjnej, która może mieć wpływ na prawa zobowiązanych i sposób działania organów. Wyjaśnia relacje między organem egzekucyjnym, wierzycielem i organem nadzoru.

Organ nadzoru nie może zastępować wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym – kluczowa lekcja z NSA.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst