III FSK 1129/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej N. sp. z o.o. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi, mimo że powinna ona zostać uwzględniona ze względu na naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania przez organ. Podnoszono również zarzuty dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 104 § 2 k.p.a. i innych przepisów, wskazując na zaniechanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wszystkich żądań oraz brak uzasadnienia. Skarżąca kwestionowała również zastosowanie art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. Dodatkowo zarzucono naruszenie prawa materialnego, w tym art. 64e § 1 w zw. z art. 64e § 2 pkt 1 lit. a u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za bezzasadną. Sąd podkreślił, że WSA prawidłowo ocenił bezzasadność zarzutów proceduralnych i materialnoprawnych. Zaznaczono, że instytucja umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy, a ciężar udowodnienia okoliczności przemawiających za umorzeniem spoczywa na wnioskodawcy. Spółka nie wykazała ważnego interesu zobowiązanego ani interesu publicznego, a jej argumentacja nie odnosiła się bezpośrednio do przesłanek umorzenia. Sąd odniósł się również do zarzutu naruszenia art. 84 Konstytucji RP, uznając, że koszty egzekucyjne mają charakter daniny publicznej, a odstąpienie od ich dochodzenia bez szczególnych okoliczności naruszałoby zasadę powszechności obciążeń publicznych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych w administracji, obowiązek wykazania przesłanek przez wnioskodawcę, charakter uznaniowy instytucji umorzenia, a także zasada powszechności obciążeń publicznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym. Ocena przesłanek umorzenia jest zawsze indywidualna.
Zagadnienia prawne (5)
Czy sąd administracyjny powinien uwzględnić skargę kasacyjną zarzucającą naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA prawidłowo ocenił bezzasadność zarzutów spółki dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. Spółka nie wykazała przesłanek do umorzenia, a instytucja ta ma charakter uznaniowy.
Czy art. 104 § 2 k.p.a. ma zastosowanie do postanowień w przedmiocie kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 104 § 2 k.p.a. nie ma zastosowania do postanowień, a jedynie do decyzji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że art. 126 k.p.a. odsyła do przepisów dotyczących decyzji, ale brak jest odesłania do art. 104 k.p.a. w kontekście postanowień.
Czy sąd administracyjny może oceniać sprawę pod kątem słuszności, a nie tylko legalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny sprawuje kontrolę wyłącznie pod względem zgodności z prawem.
Uzasadnienie
Naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. ma miejsce, gdy sąd uchyla się od obowiązku kontroli legalności lub ocenia działalność administracji pod kątem słuszności, a nie zgodności z prawem.
Na kim spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności przemawiających za umorzeniem kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar udowodnienia tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy (zobowiązanym).
Uzasadnienie
Wnioskodawca, wskazując na przeszkody w uiszczeniu podatku lub kosztów, sam dysponuje odpowiednimi dowodami, a organy nie mają obowiązku poszukiwania tych dowodów.
Czy koszty egzekucyjne stanowią daninę publiczną w rozumieniu art. 84 Konstytucji RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opłaty egzekucyjne i manipulacyjne noszą cechy daniny publicznej.
Uzasadnienie
Są to świadczenia pieniężne o charakterze przymusowym, nałożone ustawą, stanowiące jednostronnie ustalane świadczenie pieniężne w związku z czynnościami organu egzekucyjnego.
Przepisy (32)
Główne
u.p.e.a. art. 64e § § 2 pkt 1 lit. a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych (ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny).
u.p.e.a. art. 64e § § 2 pkt 1 lit. a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 64e § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy umorzenia kosztów egzekucyjnych.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy kosztów egzekucyjnych.
u.p.e.a. art. 17 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy kosztów egzekucyjnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Elementy uzasadnienia orzeczenia.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kryterium kontroli działalności administracji.
k.p.a. art. 104 § § 2
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzyganie sprawy co do istoty.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji.
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 8 § § 2
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena dowodów.
u.o.r. art. 69 § ust. 1
Ustawa o rachunkowości
Dotyczy sprawozdania finansowego.
p.p. art. 31
Ustawa Prawo przedsiębiorców
Dotyczy sprawozdania finansowego.
k.r.s. art. 9a § ust. 2 i 3
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
Dotyczy dostępu do dokumentów.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obowiązek ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów.
Dz.U. 2023 poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Stawki opłat za czynności radców prawnych.
u.p.e.a. art. 64c § § 7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zaskarżenie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych.
u.p.e.a. art. 64e
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Umorzenie kosztów egzekucyjnych.
u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Czynności egzekucyjne.
u.p.e.a. art. 6 § ust. 1b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Działania informacyjne organu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo ocenił bezzasadność zarzutów spółki dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego. • Spółka nie wykazała przesłanek do umorzenia kosztów egzekucyjnych (ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny). • Instytucja umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy. • Koszty egzekucyjne stanowią daninę publiczną, a odstąpienie od ich dochodzenia bez szczególnych okoliczności naruszałoby zasadę powszechności obciążeń publicznych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez WSA (m.in. art. 151, 134, 145, 141 p.p.s.a., art. 104, 107 k.p.a., art. 18, 17 u.p.e.a.). • Naruszenie prawa materialnego (art. 64e u.p.e.a.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. • Naruszenie art. 84 Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. • Sąd pierwszej instancji, dokonując kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonego postanowienia prawidłowo stwierdził bezzasadność zarzutów proceduralnych. • Instytucja umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej. • Ciężar udowodnienia okoliczności, na które powołuje się wnioskodawca w swoim wniosku, powinien także spoczywać na samym zainteresowanym. • Opłaty egzekucyjne oraz opłata manipulacyjna noszą wszelkie cechy daniny publicznej w rozumieniu konstytucyjnym. • Odstąpienie od dochodzenia należnych kosztów egzekucyjnych w przypadku braku szczególnych okoliczności byłoby naruszeniem konstytucyjnej zasady powszechności obciążenia daninami publicznymi.
Skład orzekający
Jolanta Sokołowska
sędzia
Krzysztof Przasnyski
sprawozdawca
Paweł Borszowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych w administracji, obowiązek wykazania przesłanek przez wnioskodawcę, charakter uznaniowy instytucji umorzenia, a także zasada powszechności obciążeń publicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym. Ocena przesłanek umorzenia jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego – kosztów egzekucyjnych. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i argumentację sądu w kwestii odpowiedzialności podatnika za wykazanie przesłanek do ulgi.
“Koszty egzekucyjne: Kto musi udowodnić, że zasługuje na umorzenie?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.