III CZP 36/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności drogi sądowej w sprawie o zwrot należności wyegzekwowanej przez gminę w drodze egzekucji administracyjnej od rodzica za pobyt małoletniego dziecka w izbie wytrzeźwień. Powód, Władysław S., kwestionował swoją odpowiedzialność za te koszty, twierdząc, że jego obowiązki wobec syna, określone w wyroku rozwodowym, obejmowały jedynie alimenty. Gmina wyegzekwowała od niego kwotę 394 zł plus koszty i odsetki (łącznie 532,55 zł) w postępowaniu administracyjnym. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że egzekucja administracyjna wyłącza odpowiedzialność gminy. Sąd Okręgowy, widząc sprzeczność między możliwościami zarzutów w postępowaniu administracyjnym a cywilnoprawnym charakterem sporu, przedstawił zagadnienie Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy uznał, że droga sądowa jest dopuszczalna, ponieważ powód kwestionował materialnoprawną podstawę swojego obowiązku, a nie samą procedurę administracyjną. Zarzuty dopuszczalne w postępowaniu egzekucyjnym (art. 33 u.p.e.a.) nie obejmowały merytorycznej oceny obowiązku, a spór o odpowiedzialność rodzica za koszty pobytu dziecka w izbie wytrzeźwień ma charakter cywilnoprawny, co uzasadnia zastosowanie art. 1 i 2 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności drogi sądowej w sprawach, gdzie doszło do egzekucji administracyjnej, a spór dotyczy materialnoprawnych podstaw obowiązku.
Dotyczy specyficznej sytuacji pobytu dziecka w izbie wytrzeźwień i wyegzekwowania należności przez gminę.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dopuszczalna jest droga sądowa w sprawie o zasądzenie od gminy zwrotu należności wyegzekwowanej w drodze egzekucji administracyjnej od rodzica za pobyt małoletniego dziecka w izbie wytrzeźwień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalna jest droga sądowa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że spór o materialnoprawną podstawę odpowiedzialności rodzica za koszty pobytu dziecka w izbie wytrzeźwień ma charakter cywilnoprawny, nawet jeśli należność została wyegzekwowana administracyjnie. Zarzuty dopuszczalne w postępowaniu egzekucyjnym nie obejmują merytorycznej oceny obowiązku, co uzasadnia możliwość dochodzenia roszczenia na drodze sądowej.
Czy obowiązki rodzicielskie określone w wyroku rozwodowym, obejmujące jedynie płacenie alimentów, wykluczają odpowiedzialność za inne koszty związane z dzieckiem, takie jak pobyt w izbie wytrzeźwień?
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok rozwodowy określający obowiązek alimentacyjny nie wyklucza automatycznie odpowiedzialności za inne koszty związane z dzieckiem, jeśli istnieje ku temu podstawa prawna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że powód wywodził swoje roszczenie z faktu, że nie ponosi odpowiedzialności za koszty pobytu syna w izbie wytrzeźwień, ponieważ jego obowiązki wobec syna zostały określone w wyroku rozwodowym jedynie jako płacenie alimentów. Choć nie jest to główny punkt rozstrzygnięcia, stanowi podstawę faktyczną sporu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Władysław S. | osoba_fizyczna | powód |
| Gmina W. | instytucja | pozwana |
| Grażyna S. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania (w kontekście rozwodu) |
| Sebastian S. | osoba_fizyczna | dziecko (pokrzywdzony/zainteresowany) |
| Wioletta S. | osoba_fizyczna | dziecko (zainteresowany) |
| Miejski Ośrodek Profilaktyki Alkoholowej w W. | instytucja | organ wydający tytuł wykonawczy |
| Prokuratura Krajowa | organ_państwowy | uczestnik postępowania (udział prokuratora) |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 390
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 32 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § pkt 1 i 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 2 § § 2 zdanie drugie
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
k.c. art. 420¹
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 2 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 13 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 23 października 1996 r. w sprawie trybu doprowadzania osób w stanie nietrzeźwości, organizacji izb wytrzeźwień i zakresu opieki zdrowotnej oraz zasad ustalania opłat związanych z doprowadzeniem i pobytem w izbie wytrzeźwień art. 19 § ust. 1, 2 i 4
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 42
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór o materialnoprawną podstawę odpowiedzialności za koszty pobytu dziecka w izbie wytrzeźwień ma charakter cywilnoprawny. • Zarzuty dopuszczalne w postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie obejmują merytorycznej oceny obowiązku. • Prawo do sądu wymaga zapewnienia możliwości dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych na drodze sądowej.
Odrzucone argumenty
Dopuszczalność drogi sądowej jest wyłączona przez prowadzenie egzekucji administracyjnej. • Powód powinien był zgłosić zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym.
Godne uwagi sformułowania
Dopuszczalna jest droga sądowa do dochodzenia roszczenia o zwrot wyegzekwowanej przez gminę w trybie egzekucji administracyjnej należności od rodzica za pobyt jego małoletniego dziecka w izbie wytrzeźwień. • Okoliczności powoływane przez powoda w pozwie świadczą o tym, że obie strony procesu występują jako równorzędne podmioty stosunku prawnego, z którego powód wyprowadza swoje roszczenie. • Dopuszczalność drogi sądowej zależy zatem od okoliczności faktycznych przytoczonych przez powoda jako podstawa roszczenia, nie jest natomiast warunkowana wykazaniem istnienia tego roszczenia.
Skład orzekający
Helena Ciepła
przewodniczący
Bronisław Czech
sprawozdawca
Elżbieta Skowrońska-Bocian
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności drogi sądowej w sprawach, gdzie doszło do egzekucji administracyjnej, a spór dotyczy materialnoprawnych podstaw obowiązku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pobytu dziecka w izbie wytrzeźwień i wyegzekwowania należności przez gminę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - dopuszczalności drogi sądowej w kontekście egzekucji administracyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje konflikt między różnymi gałęziami prawa.
“Egzekucja administracyjna nie zawsze zamyka drogę do sądu – co z prawem do dochodzenia zwrotu pieniędzy?”
Dane finansowe
WPS: 532,55 PLN
zwrot wyegzekwowanej należności: 532,55 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.