Orzeczenie · 2017-09-15

III CZ 28/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2017-09-15
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaprzywrócenie terminuterminy procesowebrak winywypadek wyjątkowySąd Najwyższyzażaleniepełnomocnik z urzędu

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda H. C. na postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia 27 kwietnia 2017 r., które oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i odrzuciło tę skargę. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu nie jest postanowieniem kończącym sprawę i nie podlega zaskarżeniu zażaleniem, jednakże niezaskarżalne rozstrzygnięcie w tym zakresie podlega kontroli na podstawie art. 380 w zw. z art. 398^21 i art. 394^3 k.p.c. w ramach rozpoznawania zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Podstawową kwestią było zastosowanie art. 169 § 1 i § 4 k.p.c. dotyczącego przywrócenia terminu procesowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych, a argumenty dotyczące braku winy w uchybieniu terminu stają się bezprzedmiotowe, gdy minął rok od jego upływu, a sprawa nie ma charakteru wyjątkowego. W analizowanej sprawie powód powoływał się na pogorszenie stanu zdrowia, jednak przedstawiona dokumentacja medyczna nie wykazała, aby uniemożliwiało mu to złożenie skargi kasacyjnej w terminie, ani nie uzasadniała przyjęcia wypadku wyjątkowego. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, nie obciążył powoda kosztami postępowania zażaleniowego ze względu na jego sytuację materialną i osobistą, a także oddalił wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia, uznając środek odwoławczy za oczywiście bezzasadny.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu procesowego po upływie roku od jego uchybienia, w szczególności w kontekście skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy od uchybienia terminu upłynął ponad rok. Wymaga oceny wyjątkowości okoliczności przez sąd.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, złożony po upływie roku od uchybienia terminu, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie ponosi winy w uchybieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych, niezależnie od braku winy strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 169 § 4 k.p.c. i utrwalone orzecznictwo, stwierdził, że po upływie roku od uchybienia terminu, decydujące znaczenie mają wyjątkowe okoliczności, a nie sam brak winy wnioskodawcy.

Czy postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej podlega zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu nie jest postanowieniem kończącym sprawę i nie podlega zaskarżeniu zażaleniem. Może być jednak kontrolowane w ramach zażalenia na inne postanowienie, np. o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 394^1 § 2 k.p.c., postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu nie kończy postępowania, a jego kontrola może nastąpić w ramach rozpoznawania zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 380 w zw. z art. 398^21 i art. 394^3 k.p.c.

Czy wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu zażaleniowym, które było oczywiście bezzasadne, powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przyznanie wynagrodzenia powinien zostać oddalony, jeśli środek odwoławczy był oczywiście bezzasadny, nawet jeśli pełnomocnik działał z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że profesjonalne działanie pełnomocnika z urzędu wymaga weryfikacji zasadności podejmowanych kroków, a angażowanie organów wymiaru sprawiedliwości w sytuacjach oczywiście bezcelowych nie uzasadnia przyznania wynagrodzenia ze środków publicznych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia

Strony

NazwaTypRola
H. C.osoba_fizycznapowód
B. C.osoba_fizycznapozwany
Skarb Państwa - Sąd Rejonowyorgan_państwowypozwany

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 169 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

k.p.c. art. 169 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie jest postanowieniem kończącym sprawę i nie podlega zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 394 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze

Dz. U. z 2016, poz. 1714 art. 16 § ust. 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Dz. U. z 2016, poz. 1714 art. 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 117 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 118 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Upływ ponad roku od uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej uniemożliwia jej przywrócenie, chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności. • Brak podstaw do przywrócenia terminu z uwagi na brak wyjątkowych okoliczności, pomimo powoływania się na stan zdrowia. • Bezzasadność wniosku pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia w sytuacji oczywistej bezzasadności środka odwoławczego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty powoda dotyczące braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej. • Argumentacja powoda oparta na pogorszeniu stanu zdrowia jako podstawie do przywrócenia terminu.

Godne uwagi sformułowania

Przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych. • W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że w postępowaniu, którego przedmiotem jest przywrócenie terminu po upływie roku od jego upływu bez znaczenia jest czy wnioskodawca ponosi winę w uchybieniu terminu. • Uruchamianie postępowania odwoławczego i angażowanie organów wymiaru sprawiedliwości w sytuacji, w której jest to oczywiście bezcelowe nie może być uznane z działanie profesjonalne uzasadniające przyznanie wynagrodzenia ze środków publicznych.

Skład orzekający

Władysław Pawlak

przewodniczący, sprawozdawca

Anna Owczarek

członek

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu procesowego po upływie roku od jego uchybienia, w szczególności w kontekście skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy od uchybienia terminu upłynął ponad rok. Wymaga oceny wyjątkowości okoliczności przez sąd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście Sądu Najwyższego do terminów procesowych, zwłaszcza po upływie roku, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak ocenia się zasadność wniosków pełnomocników z urzędu.

Rok po terminie: kiedy sąd przywróci skargę kasacyjną?

0
Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst