Orzeczenie · 2022-06-20

III CZ 138/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-06-20
SNRodzinnerozwodyWysokanajwyższy
rozwódskarga kasacyjnaniedopuszczalnośćprzymus adwokacko-radcowskiSąd Najwyższypostępowanie cywilne

Powódka M. B. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26 sierpnia 2021 r., które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Sąd Apelacyjny uzasadnił odrzucenie skargi kasacyjnej dwoma powodami: po pierwsze, niedopuszczalnością skargi kasacyjnej w sprawach o rozwód zgodnie z art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., oraz po drugie, naruszeniem przez powódkę obowiązku zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 87^1 k.p.c.) i brakiem wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia. Powódka zaskarżyła to postanowienie zażaleniem, podnosząc, że skarga kasacyjna powinna być dopuszczalna na podstawie art. 398^1 § 1 k.p.c., ponieważ odrzucenie pozwu nastąpiło wyłącznie z powodu kwestii jurysdykcji krajowej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o rozwód. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, oddalił je. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyłączenie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o rozwód na podstawie art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. ma charakter generalny i dotyczy wszystkich orzeczeń zapadłych w tych sprawach, niezależnie od tego, czy miały charakter merytoryczny, czy formalny. Tym samym, skarga kasacyjna w sprawie o rozwód jest niedopuszczalna. Sąd Najwyższy potwierdził również trafność pozostałych podstaw odrzucenia skargi kasacyjnej wskazanych przez Sąd Apelacyjny, takich jak naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego oraz brak wniosku o uzasadnienie. W związku z tym, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki i przyznał adwokatowi z urzędu wynagrodzenie za pomoc prawną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie niedopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o rozwód, niezależnie od podstawy odrzucenia pozwu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw o rozwód i niedopuszczalności skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w sprawie o rozwód dopuszczalna jest skarga kasacyjna od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu, jeśli odrzucenie nastąpiło z powodu kwestii jurysdykcji krajowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna w sprawie o rozwód jest niedopuszczalna z mocy art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., niezależnie od podstawy odrzucenia pozwu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyłączenie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o rozwód ma charakter generalny i dotyczy wszystkich orzeczeń zapadłych w tych sprawach, bez względu na charakter wadliwości (merytoryczny czy formalny).

Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która powinna być zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, jest dopuszczalna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna wniesiona z naruszeniem obowiązku zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego podlega odrzuceniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy potwierdził, że naruszenie obowiązku zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 87^1 k.p.c.) stanowi samodzielną podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej.

Czy skarga kasacyjna wniesiona bez wcześniejszego wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji jest dopuszczalna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna wniesiona bez uprzedniego złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji podlega odrzuceniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy potwierdził, że brak wniosku o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem jest kolejną podstawą do odrzucenia skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Apelacyjny w Krakowie

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznapowódka
T. B.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 2 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o rozwód skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa ogólną zasadę dopuszczalności skargi kasacyjnej od prawomocnych postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania.

k.p.c. art. 87^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek zastępstwa stron przez profesjonalnych pełnomocników w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 87^1 § § 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wyjątki od obowiązku zastępstwa procesowego.

k.p.c. art. 394^1 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące zażalenia.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania przed Sądem Najwyższym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. § 10 ust. 1 pkt 1

Podstawa przyznania kosztów pomocy prawnej z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. § 16 ust. 2 pkt 2

Podstawa przyznania kosztów pomocy prawnej z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna w sprawie o rozwód jest niedopuszczalna na mocy art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. • Naruszenie obowiązku zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika. • Brak wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna powinna być dopuszczalna, gdyż odrzucenie pozwu nastąpiło z powodu kwestii jurysdykcji, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia. • Wyłączenie z art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. dotyczy tylko spraw rozpoznanych merytorycznie.

Godne uwagi sformułowania

w sprawie o rozwód skarga kasacyjna jest niedopuszczalna • wyłączenie w powołanym przepisie możliwości wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie o rozwód ma charakter generalny • nie jest zatem dopuszczalna kontrola kasacyjna wydawanych w tych sprawach jakichkolwiek orzeczeń i to bez względu na charakter wadliwości, jakimi mogą być one dotknięte

Skład orzekający

Karol Weitz

przewodniczący-sprawozdawca

Władysław Pawlak

członek

Roman Trzaskowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o rozwód, niezależnie od podstawy odrzucenia pozwu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o rozwód i niedopuszczalności skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie jasno precyzuje istotne ograniczenia w dostępie do Sądu Najwyższego w sprawach rodzinnych, co jest kluczowe dla praktyków prawa rodzinnego i cywilnego.

Skarga kasacyjna w sprawie o rozwód? Sąd Najwyższy stawia jasną granicę.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst