III CZ 129/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie K. H. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 26 kwietnia 2024 r., które odrzuciło skargę kasacyjną powoda. Sąd Apelacyjny ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na 1 500 zł, mimo że powód w skardze kasacyjnej określił ją na 56 000 zł. Sąd Apelacyjny wskazał, że wartość przedmiotu sporu i zaskarżenia ustalona na wcześniejszych etapach postępowania (1 500 zł) jest wiążąca i nie może być modyfikowana na etapie kasacyjnym. Ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 50 000 zł, skarga kasacyjna została odrzucona. Powód wniósł zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji i Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną jest niedopuszczalne zgodnie z art. 394^1 § 1 i 1^1 k.p.c. Ponadto, postanowienie sądu drugiej instancji ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia (pkt 1) jest niezaskarżalne w drodze zażalenia, choć może być poddane kontroli Sądu Najwyższego na podstawie art. 380 w zw. z art. 398^21 k.p.c., pod warunkiem zgłoszenia stosownego wniosku. Taki wniosek nie został jednak sformułowany w zażaleniu powoda. W związku z tym, Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie w części dotyczącej punktu 1 zaskarżonego postanowienia, a w pozostałym zakresie oddalił je. Zasądzono również od K. H. na rzecz Banku Spółdzielczego w B. zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie dopuszczalności zażalenia na postanowienia dotyczące wartości przedmiotu zaskarżenia oraz zasady ustalania tej wartości w postępowaniu kasacyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z dopuszczalnością skargi kasacyjnej i wartością przedmiotu zaskarżenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zażalenie przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia jest niezaskarżalne w drodze zażalenia, choć może być poddane kontroli Sądu Najwyższego na podstawie art. 380 k.p.c.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 394^1 § 1 i 1^1 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, a nie na postanowienie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia. Kontrola postanowień niezaskarżalnych jest możliwa na podstawie art. 380 k.p.c., ale wymaga wyraźnego wniosku.
Czy sąd drugiej instancji może samodzielnie ustalić wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, jeśli jest ona niższa niż wymagana dla dopuszczalności środka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd ma obowiązek sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia i może ją ustalić na podstawie akt sprawy, nawet jeśli różni się od wartości wskazanej przez skarżącego.
Uzasadnienie
Wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym. Sąd weryfikuje tę wartość na podstawie akt sprawy, a nie tylko na podstawie oświadczenia skarżącego.
Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu sporu lub zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może przekraczać wartości przedmiotu sporu ani wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, chyba że nastąpiło rozszerzenie powództwa lub zasądzenie ponad żądanie.
Uzasadnienie
Wartość przedmiotu zaskarżenia jest powiązana z wartością przedmiotu sporu i nie może być samodzielna ani wyższa od niej, chyba że wystąpiły szczególne okoliczności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. H. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank Spółdzielczy w B. | spółka | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.p.c. art. 394^1 § § 1 i 1^1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przypadki, w których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 398^6 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Stanowi o odrzuceniu zażalenia jako niedopuszczalnego.
k.p.c. art. 398^2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa dopuszczalność skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 398^6 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 98 § § 1, 1^1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygania o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia kontrolę niezaskarżalnych postanowień, które miały wpływ na wynik sprawy, pod warunkiem zgłoszenia wniosku.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kontroli postanowień niezaskarżalnych.
k.p.c. art. 19 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oznaczania wartości przedmiotu sporu.
k.p.c. art. 25
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oznaczania wartości przedmiotu sporu.
k.p.c. art. 26
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oznaczania wartości przedmiotu sporu.
k.p.c. art. 368 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zakresu apelacji.
Konstytucja art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Konstytucja art. 175 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wymiar sprawiedliwości sprawują Sąd Najwyższy, sądy powszechne, sądy administracyjne oraz sądy wojskowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne. • Postanowienie sądu drugiej instancji ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia jest niezaskarżalne w drodze zażalenia. • Wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może przekraczać wartości zaskarżenia w apelacji. • Brak wniosku o kontrolę niezaskarżalnego postanowienia na podstawie art. 380 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia Konstytucji i przepisów k.p.c. przez Sąd Apelacyjny.
Godne uwagi sformułowania
Zażalenie do Sądu Najwyższego – zgodnie z art. 394^1 § 1 i 1^1 k.p.c. – przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną... • W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym, z zastrzeżeniem sytuacji szczególnych, nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym. • Postanowienie Sądu Apelacyjnego ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia (pkt 1) jest niezaskarżalne.
Skład orzekający
Mariusz Łodko
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalności zażalenia na postanowienia dotyczące wartości przedmiotu zaskarżenia oraz zasady ustalania tej wartości w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z dopuszczalnością skargi kasacyjnej i wartością przedmiotu zaskarżenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Dane finansowe
WPS: 1500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.