III CA 2602/22Abuzywność klauzul kredytowych bank przegrywa apelację

Sąd Rejonowy w Łodzi wyrokiem z dnia 6 października 2022 r. zasądził od (...) Spółki Akcyjnej na rzecz S. W. kwotę 1541,68 zł z ustawowymi odsetkami, uznając żądanie główne za zasadne w całości, a żądanie ewentualne oddalając. Sąd uznał klauzule indeksacyjne w umowie kredytu za abuzywne. Pozwany bank złożył apelację, zarzucając naruszenie szeregu przepisów proceduralnych (m.in. art. 235², 227, 278, 233, 271, 299, 327¹ k.p.c.) oraz materialnych (m.in. art. 385¹, 65, 69 Prawa bankowego, art. 6 Dyrektywy 93/13/EWG). Bank kwestionował m.in. pominięcie dowodu z opinii biegłego, błędną ocenę zeznań świadka i zeznań powoda, a także nieprawidłowe ustalenie braku indywidualnych negocjacji i abuzywności klauzul. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację banku, uznając ją za bezzasadną. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego, stwierdzając, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił dowody i zastosował przepisy prawa. W szczególności Sąd Okręgowy podkreślił, że klauzule indeksacyjne w umowie kredytu nie zostały indywidualnie uzgodnione z konsumentem, były nietransparentne i rażąco naruszały jego interesy, co uzasadniało uznanie ich za abuzywne. Sąd odwoławczy odwołał się do orzecznictwa TSUE i SN, wskazując, że po wyeliminowaniu abuzywnych klauzul określających główne świadczenia stron, umowa nie może być utrzymana w mocy, gdyż prowadziłoby to do zmiany jej charakteru. W konsekwencji, umowa została uznana za nieważną od początku, a świadczenia spełnione na jej podstawie podlegają zwrotowi na podstawie przepisów o nienależnym świadczeniu. Sąd Okręgowy opowiedział się za teorią dwóch kondykcji, co oznacza, że każda ze stron ma samodzielne roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia. Zarzuty banku dotyczące potrącenia i zatrzymania zostały uznane za nieskuteczne.

Zagadnienia prawne (3)