III Ca 2239/22
Podsumowanie
Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, potwierdzając zasadność zasądzenia przez Sąd Rejonowy zwrotu kosztów prywatnej ekspertyzy poniesionych przez powódkę w ramach dochodzenia odszkodowania.
Sąd Rejonowy w Łęczycy zasądził od pozwanej Spółki Akcyjnej V. na rzecz powódki H. K. kwotę 4.582,11 zł wraz z odsetkami oraz 300 zł tytułem zwrotu kosztów prywatnej wyceny szkody. Pozwana wniosła apelację, kwestionując zasadność zwrotu kosztów wyceny, argumentując, że nie wynikały one bezpośrednio ze szkody ani nie były przewidziane w umowie ubezpieczenia. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że poniesienie kosztów prywatnej ekspertyzy było uzasadnione dla efektywnego dochodzenia odszkodowania, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego.
Wyrokiem z dnia 2 września 2022 r. Sąd Rejonowy w Łęczycy zasądził od pozwanej Spółki Akcyjnej V. na rzecz powódki H. K. prowadzącej działalność gospodarczą kwoty 4.582,11 zł i 300 zł wraz z odsetkami, a także koszty procesu. Pozwana złożyła apelację, zarzucając naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez dowolną ocenę dowodów oraz naruszenie art. 805 § 1 i 2 pkt 1 kc w zw. z art. 65 § 1 i 2 kc w zw. z § 16 załącznika nr 2 do OWU GoAuto przez błędną wykładnię, skutkującą uznaniem za uzasadnione roszczenia o zwrot kosztów prywatnej wyceny szkody. Pozwana argumentowała, że koszt ten nie stanowił normalnego następstwa szkody, lecz był kosztem poniesionym w ramach działalności gospodarczej powódki i nie był przewidziany w umowie ubezpieczenia. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego, uznając zarzut naruszenia art. 233 § 1 kpc za niezasadny. Podkreślono, że prywatna ekspertyza jest uzasadniona dla efektywnego dochodzenia odszkodowania, a jej koszt mieści się w szkodzie objętej ubezpieczeniem, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2019 r. (III CZP 99/18). Sąd Okręgowy uznał, że roszczenie o zwrot kosztów ekspertyzy jest własnym roszczeniem powódki, a powoływanie się przez pozwanego na zapisy umowy ubezpieczenia i OWU jest bezprzedmiotowe. W konsekwencji apelacja pozwanego została oddalona, a o kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 kpc.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, koszty prywatnej wyceny szkody poniesione przez poszkodowanego lub cesjonariusza są uzasadnione i podlegają zwrotowi od ubezpieczyciela, jeśli ich sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 99/18), zgodnie z którą poszkodowanemu przysługuje zwrot kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy, jeżeli jej sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania. Koszt ten pozostaje w normalnym związku przyczynowym ze zdarzeniem i mieści się w zakresie szkody objętej odszkodowaniem, o ile był celowy, konieczny i racjonalny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powódka
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółka Akcyjna V. | spółka | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji przez Sąd Okręgowy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena materiału dowodowego jest swobodna, ale musi być logiczna, zgodna z zasadami doświadczenia życiowego i nie może być rażąco wadliwa. Zarzut naruszenia tego przepisu jest zasadny tylko w przypadku wykazania oczywistych błędów w ocenie dowodów.
k.c. art. 805 § 1 i 2 pkt 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela. Sąd uznał, że koszty prywatnej ekspertyzy mieszczą się w szkodzie objętej ubezpieczeniem.
k.c. art. 65 § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy wykładni oświadczeń woli, w tym umów ubezpieczenia. Sąd uznał, że interpretacja umowy i OWU przez pozwanego była błędna w kontekście kosztów ekspertyzy.
k.c. art. 509
Kodeks cywilny
Dotyczy przelewu wierzytelności. Sąd uznał, że powódka skutecznie nabyła wierzytelność o zwrot kosztów ekspertyzy.
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
Określa zakres obowiązku odszkodowawczego, w tym normalne następstwa działania lub zaniechania. Sąd uznał, że koszt ekspertyzy jest normalnym następstwem szkody.
k.c. art. 361 § 2
Kodeks cywilny
Określa zakres szkody objętej odszkodowaniem. Sąd uznał, że koszt ekspertyzy wchodzi w ten zakres.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prywatna ekspertyza była niezbędna do efektywnego dochodzenia odszkodowania. Koszt prywatnej ekspertyzy pozostaje w normalnym związku przyczynowym ze szkodą i mieści się w zakresie odszkodowania. Roszczenie o zwrot kosztów ekspertyzy jest własnym roszczeniem powódki, nabytej w drodze cesji.
Odrzucone argumenty
Koszt prywatnej wyceny nie stanowi normalnego następstwa szkody. Refundacja kosztów wyceny nie została przewidziana w umowie ubezpieczenia ani OWU. Wierzytelność o zwrot kosztów ekspertyzy nie przysługiwała poszkodowanemu, a w konsekwencji nie została przeniesiona na powódkę.
Godne uwagi sformułowania
dysponowanie przez powódkę prywatną ekspertyzą uzasadniającą żądania szkodowe, zgodną z właściwą metodologią, pozwala nie tylko na weryfikację kalkulacji przedstawionej przez ubezpieczyciela w orzecznictwie nie jest kwestionowana zasadność korzystania przez poszkodowanego z wiedzy specjalnej już na etapie przedsądowym poszkodowanemu oraz cesjonariuszowi roszczeń odszkodowawczych z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej zwrot kosztów tzw. prywatnej opinii (ekspertyzy) rzeczoznawcy, jeżeli jej sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwrotu kosztów prywatnych ekspertyz w sprawach odszkodowawczych z ubezpieczeń komunikacyjnych, nawet jeśli nie są one wprost przewidziane w umowie lub OWU."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale Sądu Najwyższego, co nadaje mu moc wiążącą dla sądów niższych instancji. Kluczowe jest wykazanie, że sporządzenie ekspertyzy było niezbędne do efektywnego dochodzenia roszczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu dochodzenia odszkodowań z ubezpieczeń komunikacyjnych i wyjaśnia, czy koszty prywatnych wycen są refundowane, co jest istotne dla wielu poszkodowanych.
“Czy ubezpieczyciel musi zwrócić Ci koszty prywatnej wyceny szkody? Sąd Okręgowy wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 4582,11 PLN
zapłata: 4582,11 PLN
zwrot kosztów wyceny: 300 PLN
zwrot kosztów procesu: 1307,48 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III Ca 2239/22 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 2 września 2022 r. Sąd Rejonowy w Łęczycy, w sprawie z powództwa H. K. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria (...) z siedzibą w K. przeciwko (...) Spółka Akcyjna V. (...) z siedzibą w W. o zapłatę: 1. zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwoty: a) 4.582,11 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 3 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty; b) 300 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 26 marca 2021 roku do dnia zapłaty; c) 1.307,48 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczanymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty; 2. oddalił powództwo w pozostałej części; 3. nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Łęczycy kwotę 173,39 zł tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów sądowych; 4. nakazał pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Łęczycy kwotę 445,88 zł tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów sądowych. Apelację od tego rozstrzygnięcia wywiódł pozwany zaskarżając wyrok w części tj. w zakresie kwoty 300 złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz w zakresie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. art. 233 § 1 kpc poprzez wybiórczą oraz dowolną a nie swobodną ocenę dowodów z naruszeniem zasad logiki i prawidłowego rozumowania, w szczególności umowy ubezpieczenia, OWU, załączonego do pozwu wydruku z (...) powódki oraz prywatnej wyceny wysokości szkody, faktury VAT z dnia 10 marca 2021 r. oraz umowy cesji z dnia 26 lutego 2021 r. poprzez uznanie, że ponoszenie kosztów wykonania prywatnej wyceny dotyczącej szkody całkowitej było uzasadnione, podczas gdy prawidłowa interpretacja materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie powinna doprowadzić Sąd do wniosku, że koszt wykonania kosztorysu na zlecenie powoda nie stanowi w okolicznościach niniejszej sprawy normalnego następstwa szkody, bowiem nie stanowi uszczerbku w majątku poszkodowanego, który powstał wbrew jego woli lecz został poniesiony przez powódkę ( inny podmiot ) w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, polegającej na profesjonalnym skupie wierzytelności, a nadto refundacja takich kosztów nie została przewidziana w umowie ubezpieczenia oraz OWU. Nadto skarżący zarzucił naruszenie przepisu prawa materialnego w postaci art. 805 § 1 i 2 pkt1 kc w zw. z art. 65 § 1 i 2 kc w zw. z § 16 załącznika nr 2 do OWU GoAuto przez ich błędną wykładnie skutkującą przyjęciem, że roszczenie w zakresie kosztów związanych ze zleceniem prywatnej wyceny wysokości szkody było uzasadnione i zasługiwało na uwzględnienie, podczas gdy ani umowa ubezpieczenia zawarta między stronami ani OWU GOauto stanowiące integralną część umowy ubezpieczenia, nie przewidywały refundacji przez pozwanego takiego kosztu, co winno skutkować uznaniem go za koszt nieuzasadniony i pozostający poza odpowiedzialnością kontraktową pozwanego. Zarzucił również naruszenie przepisu art. 509 kc poprzez uznanie, że powódka jest uprawniona do dochodzenia od pozwanego zwrotu kosztów sporządzenia prywatnej ekspertyzy, podczas gdy wierzytelność taka nie przysługiwała poszkodowanemu, a w konsekwencji nie została przeniesiona na powódkę w drodze umowy przelewu. W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w zaskarżonym zakresie obciążenie powódki kosztami procesu poniesionymi przez pozwanego ,. Ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Nadto wniósł o zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego. Powódka wniosła o oddalenie apelacji oi zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja pozwanego podlegała oddaleniu, jako bezzasadna. Zdaniem Sądu Okręgowego, wyrok Sądu Rejonowego w zaskarżonej części jest prawidłowy. Podniesione przez apelującego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji i przyjmuje je, jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną. Przede wszystkim podniesiony przez skarżącego zarzut sprzeczności istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. jest bezzasadny. Zarzut naruszenia przepisu art. 233 k.p.c. może być uznany za zasadny jedynie w wypadku wykazania, że ocena materiału dowodowego jest rażąco wadliwa, czy w sposób oczywisty błędna, dokonana z przekroczeniem granic swobodnego przekonania sędziowskiego, wyznaczonych w tym przepisie. Sąd drugiej instancji ocenia bowiem legalność oceny dokonanej przez Sąd I instancji, czyli bada czy zostały zachowane kryteria określone w art. 233 § 1 k.p.c. . Należy zatem mieć na uwadze, że – co do zasady – Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału, dokonując wyboru określonych środków dowodowych. Jeżeli z danego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena Sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona tylko wtedy, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub, gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo – skutkowych (por. przykładowo postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2001 r., I CKN 1072/99, Prok. i Pr. 2001 r., Nr 5, poz. 33, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2000 r., I CKN 1114/99, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2000r., I CKN 1169/99, OSNC 2000 r., nr 7-8, poz. 139). W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy opierając się na całokształcie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach, uznał, że Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny i ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. W szczególności należy wskazać, że poniesienie przez powódkę wydatku w kwocie 300 zł w związku ze sporządzeniem prywatnej ekspertyzy było uzasadnione. Dysponowanie przez powódkę prywatną ekspertyzą uzasadniającą żądania szkodowe, zgodną z właściwą metodologią, pozwala nie tylko na weryfikację kalkulacji przedstawionej przez ubezpieczyciela (również zresztą nieopartej na dopuszczonym przez sąd dowodzie z opinii biegłego), ale też umożliwia zaprezentowanie argumentacji popartej profesjonalną wiedzą, stwarzając sposobność jej przeanalizowania także przez zakład ubezpieczeń, w celu podjęcia negocjacji ugodowych, bez potrzeby postępowania sądowego. W orzecznictwie nie jest kwestionowana zasadność korzystania przez poszkodowanego z wiedzy specjalnej już na etapie przedsądowym. Przeciwny pogląd byłby nieracjonalny, a jego przyjęcie wymuszałoby na podmiocie zamierzającym wystąpić z roszczeniem odszkodowawczym, aby określał swoje żądania w sposób dowolny, nieweryfikowalny, co mogłoby prowadzić do przegrania procesu przez powoda. Praktyka sądowa wskazuje, że często oszacowanie szkody wynikające z fachowej ekspertyzy wykonanej przed wszczęciem procesu sądowego okazuje się bliższe końcowego wyniku sprawy niż wyliczenie ubezpieczyciela, notabene niniejsza sprawa wspiera to spostrzeżenie. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2019 r., III CZP 99/18, OSNC 2020/2/13, stwierdzono, że poszkodowanemu oraz cesjonariuszowi roszczeń odszkodowawczych z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej zwrot kosztów tzw. prywatnej opinii (ekspertyzy) rzeczoznawcy, jeżeli jej sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania. Zlecenie takiej opinii osobie trzeciej pozostaje w normalnym związku przyczynowym - w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. - z wypadkiem komunikacyjnym, a koszt ekspertyzy wchodzi w określony w art. 361 § 2 k.c. zakres szkody objętej należnym odszkodowaniem od ubezpieczonego i tym samym od ubezpieczyciela - o ile w stanie faktycznym sprawy, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności, powierzenie wykonania ekspertyzy, jak i jej koszt były celowe, konieczne, racjonalne oraz wystarczająco uzasadnione z punktu widzenia skutecznej realizacji roszczenia odszkodowawczego. Słusznie zwrócił uwagę Sąd Rejonowy, że roszczenie o zwrot kosztów ekspertyzy stanowi własne roszczenie powódki, które ma oparcie w nabytym roszczeniu, a zatem powoływanie się przez skarżącego na naruszenie przez powódkę zapisów umowy ubezpieczenia łączącej skarżącego z poszkodowanym oraz na OWU, jest bezprzedmiotowe. Reasumując, w ocenie Sądu Okręgowego nie ma wątpliwości, że poniesienie przez powódkę wydatku w związku ze sporządzeniem prywatnej należało uznać za uzasadnione. Jak wcześniej wyjaśniono, posłużenie się prywatną kalkulacją przed wszczęciem procesu było konieczne dla ustalenia rozmiaru szkody. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. , oddalił apelację pozwanego, jako całkowicie bezzasadną. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy rozstrzygnął w punkcie 2 . w oparciu o art. 98 kpc .
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę